{"id":48,"date":"2017-07-18T11:58:25","date_gmt":"2017-07-18T09:58:25","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=48"},"modified":"2017-07-18T11:58:25","modified_gmt":"2017-07-18T09:58:25","slug":"jak-kosciol-zbudowal-cywilizacje-zachodnia-prof-woods","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/jak-kosciol-zbudowal-cywilizacje-zachodnia-prof-woods\/","title":{"rendered":"Jak Ko\u015bci\u00f3\u0142 zbudowa\u0142 cywilizacj\u0119 zachodni\u0105 &#8211; prof. Woods (pe\u0142ne streszczenie)"},"content":{"rendered":"<p>Poni\u017cej zamieszczam streszczenie ksi\u0105\u017cki profesora T.E. Woodsa:<br \/>\nhttp:\/\/www.nokaut.pl\/ksiazki\/jak-kosciol-katolicki-zbudowal-cywilizacje-zachodnia.html<br \/>\nZach\u0119cam tak\u017ce do nabycia.<br \/>\n<strong>I TYTU\u0141EM WPROWADZENIA \u2013 KILKA S\u0141\u00d3W O AUTORZE I KSI\u0104\u017bCE:<\/strong><br \/>\nThommas E. Woods Junior posiada cztery tytu\u0142y naukowe przyznane przez Ivy League Colleges,\u00a0czyli najbardziej presti\u017cowe uczelnie wschodniej cz\u0119\u015bci USA. Licencjat zrobi\u0142 na Harvardzie.\u00a0Doktoryzowa\u0142 si\u0119 na Uniwersytecie Columbia.\u00a0Dzie\u0142o zebra\u0142o pozytywne recenzje dr Michaela P. Foleya z Uniwersytetu Baylor, prof. Alice von Hildebrand z Uniwersytetu Nowego Jorku\u00a0oraz dr Paul Legutko- Uniwersytet Standford.<br \/>\nKsi\u0105\u017cka liczy 9 stron bibliografii, natomiast \u0142\u0105czna liczba stron to 272.<br \/>\nAutor dedykowa\u0142 j\u0105 Janowi Paw\u0142owi II.<br \/>\n<strong>II KO\u015aCI\u00d3\u0141 STWORZY\u0141:<\/strong><br \/>\n1. <strong>System szkolnictwa wy\u017cszego<\/strong> \u2013 wolna i nieskr\u0119powana debata naukowa i prawna autonomia uniwersytetu to zas\u0142uga papieskich przywilej\u00f3w.<br \/>\nW takim kszta\u0142cie co\u015b podobnego nie istnia\u0142o w antyku.<br \/>\nJak pisze Edward Grant w ksi\u0105\u017cce God and Reason in the Middle Ages \u2013 od filozof\u00f3w przyrody na uniwersytetach\u00a0\u201eoczekiwano oddzielenia filozofii przyrody od teologii i spraw wiary\u201d.<br \/>\nDo czasu Reformacji <strong>powsta\u0142o 81 uniwersytet\u00f3w \u2013 w tym 33 za\u0142o\u017cy\u0142o papiestwo.<\/strong><br \/>\nReszta to monarchowie i cesarze. Wyk\u0142ady cz\u0119sto prowadzono w katedrach.<br \/>\nSzko\u0142a katedralna w Chartres, w pe\u0142ni rozwin\u0119\u0142a si\u0119 w XII wieku, stanowi wa\u017cny rozdzia\u0142 w historii my\u015bli i nauki Europy Zachodniej.<br \/>\n<strong>Jej rektor (Thierry z Chartes)<\/strong> wedle Thomasa Goldsteina &#8211; wsp\u00f3\u0142czesnego historyka, zostanie najprawdopodobniej\u00a0uznany za jednego z prawdziwych za\u0142o\u017cycieli zachodniej nauki.<br \/>\nSynody lokalne \u2013 Bawarski 798 r., Chalons 813 r., Aix 816 r., nawo\u0142ywa\u0142y do otwierania szk\u00f3\u0142.<br \/>\nTo samo czynili tak\u017ce pojedynczy biskupi. Ksi\u0105\u017cka wspomina tutaj posta\u0107 Teodulfa.<br \/>\nLuminarzami nauczania byli tak\u017ce papie\u017ce: Gerbert z Aurillac \u2013 uwa\u017cany za najbardziej wykszta\u0142conego cz\u0142owieka \u00f3wczesnej Europy.<br \/>\nO rad\u0119 zwraca\u0142 si\u0119 do niego sam cesarz Otton III.<br \/>\n\u201eBez nauki i bez ksi\u0105g \u017cycie mnicha jest niczym\u201d mnich z Muri<br \/>\n\u201eKsi\u0119gi s\u0105 rado\u015bci\u0105 i skarbem w czasach pokoju, tarcz\u0105 i or\u0119\u017cem w czasach wojny, straw\u0105 w g\u0142odzie i lekarstwem w chorobie\u201d<br \/>\n\u015bw. Hugh z Lincoln.<br \/>\nVivarium \u2013 klasztor i zarazem jedyna w VI wieku biblioteka.<br \/>\nKlasztory r\u00f3wnie\u017c prowadzi\u0142y wyk\u0142ady z medycyny, greki, hebrajskiego i arabskiego.<br \/>\n\u201ePoziom \u017cycia \u00f3wczesnego benedyktyna por\u00f3wna\u0107 mo\u017cna z egzystencj\u0105 w\u0142oskiego ch\u0142opa z tamtych czas\u00f3w\u201d<br \/>\n2. Pierwszy w Europie wsp\u00f3\u0142czesny system prawny \u2013 prawo kanoniczne, kt\u00f3re mia\u0142o olbrzymi wp\u0142yw na inne ga\u0142\u0119zie prawa.<br \/>\nBy\u0142 to okres XII-XIII wieku.<br \/>\n3. Podwaliny geologii \u2013 ks. Nicholas Steno opracowa\u0142 wi\u0119kszo\u015b\u0107 zasad tej dziedziny wiedzy<br \/>\n4. Podwaliny egiptologii \u2013 O. Atanazjusz Kircher napisa\u0142 prac\u0119 dzi\u0119ki kt\u00f3rej mo\u017cliwe by\u0142o odczytanie hieroglif\u00f3w na kamieniu z Rosetty w 1799 r.<br \/>\n5. Podwaliny sejsmologii, kt\u00f3ra jest nazywana \u201enauk\u0105 jezuit\u00f3w\u201d. \u00d3w zakon za\u0142o\u017cy\u0142 pierwsz\u0105 kontynentaln\u0105 sie\u0107 sejsmologiczn\u0105<br \/>\nopart\u0105 na tych samych instrumentach pomiarowych. Szczeg\u00f3lnie dla sejsmologii zas\u0142u\u017cy\u0142 si\u0119 J.B. Macelwane<br \/>\n\u2013 uwa\u017cany za jednego z najwi\u0119kszych uczonych wszechczas\u00f3w. Napisa\u0142 pierwsz\u0105 ameryka\u0144sk\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 o sejsmologii.<br \/>\n6. Podwaliny meteorologii.<br \/>\n7. Podwaliny wsp\u00f3\u0142czesnej ekonomii.<br \/>\n\u201eTo w\u0142a\u015bnie ich powinni\u015bmy nazywa\u0107 za\u0142o\u017cycielami naukowej ekonomii\u201d. Wybitny XX-wieczny ekonomista J. Schumpeter o katolickich teologach p\u00f3\u017anoscholastycznych.<br \/>\nW podobnym tonie m\u00f3wi\u0105: Raymond de Roover, Marjorie Grice-Hutchinson i Alejandro Chaufen.<br \/>\nWedle tego ostatniego \u2013 my\u015bliciele p\u00f3\u017anoscholastyczni z XVI i XVII wieku nie tylko rozumieli i rozwin\u0119li wa\u017cne zasady ekonomii ale r\u00f3wnie\u017c bronili zasad ekonomicznej wolno\u015bci i gospodarki wolnorynkowej. Od cen i zarobk\u00f3w, po pieni\u0105dz i teori\u0119 warto\u015bci wyprzedzali innych naukowc\u00f3w pod wzgl\u0119dem rozwoju my\u015bli ekonomicznej.<br \/>\nN. Rothbard \u2013 dwudziestowieczny ekonomista, znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swojej pracy na temat historii my\u015bli ekonomicznej po\u015bwi\u0119ci\u0142 osi\u0105gni\u0119ciom scholastyk\u00f3w, kt\u00f3rych dorobek sobie ceni\u0142. Za spraw\u0105 Rothbarda osi\u0105gni\u0119cia scholastyk\u00f3w trafi\u0142y do Austriackiej szko\u0142y ekonomii. Pochodz\u0105 z niej tacy giganci ekonomii jak Ludwik von Mises i F.A. Hayek.<br \/>\n8. Zorganizowan\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 charytatywn\u0105.<br \/>\nKrytyczny wobec Ko\u015bcio\u0142a W.E.H. Lecky stwierdzi\u0142, \u017ce zaanga\u017cowanie KK w sprawy ubogich by\u0142o swoistym novum, kt\u00f3rego nie spos\u00f3b por\u00f3wna\u0107 z antykiem.<br \/>\n\u201eBy\u0107 mo\u017ce nie ma na ziemi nic wi\u0119kszego od po\u015bwi\u0119cenia m\u0142odo\u015bci i pi\u0119kna, cz\u0119sto r\u00f3wnie\u017c wysokiego urodzenia, ze strony s\u0142abej p\u0142ci na rzecz pracy w szpitalach i pomocy ludziom w nieszcz\u0119\u015bciu, kt\u00f3rego widok jest tak odra\u017caj\u0105cy dla naszej delikatno\u015bci. Narody oddzielone od wiary katolickiej pr\u00f3bowa\u0142y nieco nieudolnie na\u015bladowa\u0107 t\u0105 dobroczynno\u015b\u0107\u201d<br \/>\nVoltaire o katolickim mi\u0142osierdziu<br \/>\n\u201ePoga\u0144scy kap\u0142ani lekcewa\u017c\u0105 biednych podczas gdy znienawidzeni Galilejczycy po\u015bwi\u0119caj\u0105 si\u0119 dobroczynno\u015bci i poprzez okazywanie fa\u0142szywego wsp\u00f3\u0142czucia wcielili w \u017cycie zgubne b\u0142\u0119dy\u201d<br \/>\nJulian Apostata<br \/>\nRydney Stark pisze, \u017ce lito\u015b\u0107 i mi\u0142osierdzie by\u0142y uznawane w antyku za uczucia patologiczne, za wady ludzkiego charakteru. Skoro mi\u0142osierdzie zak\u0142ada\u0142o oferowanie niezas\u0142u\u017conej pomocy by\u0142o niezgodne z prawem \u2013 tak pisa\u0142 Seneka.<br \/>\nW podobnym tonie m\u00f3wi Fielding Garrison: \u201euczucia wobec chorych i nieszcz\u0119\u015bliwych w antyku nie mia\u0142y znamion wsp\u00f3\u0142czucia.\u201d<br \/>\n\u201eCz\u0142owieka biednego, kt\u00f3remu choroba uniemo\u017cliwia wykonywanie jakiejkolwiek pracy nale\u017cy zostawi\u0107 na pastw\u0119 losu\u201d<br \/>\nPlaton<br \/>\n\u201eDzieci, kt\u00f3re po narodzeniu s\u0105 s\u0142abe lub upo\u015bledzone nale\u017cy topi\u0107\u201d<br \/>\nSeneka<br \/>\n\u201eNa finansowanych przez staro\u017cytnych budynkach istnia\u0142y ich imiona \u2013 antyczna dobroczynno\u015b\u0107 nie mia\u0142a znamion bezinteresowno\u015bci.\u201d<br \/>\nKsi\u0105\u017cka dostarcza ciekawych przyk\u0142ad\u00f3w stoickiego spokoju:<br \/>\nAnaksagoras, gdy dowiedzia\u0142 si\u0119 o \u015bmierci swojego syna rzek\u0142 tylko: \u201enigdy nie s\u0105dzi\u0142em, \u017ce sp\u0142odzi\u0142em cz\u0142owieka nie\u015bmiertelnego\u201d.<br \/>\nStilpon stoj\u0105c w ruinach ojczyzny, dowiedziawszy si\u0119 o zaj\u0119ciu swojego miasta i porwaniu c\u00f3rek powiedzia\u0142 tylko, \u017ce niczego tak naprawd\u0119 nie straci\u0142 bo m\u0119drzec potrafi si\u0119 unie\u015b\u0107 ponad wszelkie okoliczno\u015bci.<br \/>\n9. Produkcj\u0119 wina. Wynalezienie szampana przypisuje si\u0119 mnichowi \u2013 by\u0142 to Dom Perignon z klasztoru \u015bw. Piotra z Hautvilliers nad Marn\u0105 (XVII wiek).<br \/>\n10. Pierwszy znany zegar \u2013 Sylwester II w 996 r. W okresie p\u00f3\u017aniejszym mnisi tworzyli bardziej skomplikowane zegary. Peter Lightfoot zakonnik jest tw\u00f3rc\u0105 jednego z najstarszych istniej\u0105cych zegar\u00f3w.<br \/>\n11. Trygonometria \u2013 benedyktyn Richard Wallingford jest prekursorem zachodniej trygonometrii. Ws\u0142awi\u0142 si\u0119 tak\u017ce budow\u0105 ogromnego astronomicznego zegara.<br \/>\n12. Fundamentalny traktat z dziedziny logiki \u2013 Summale logicales Jana XXI wydane w XIV w. Obok tomizmu, kt\u00f3ry spory naukowe rozwi\u0105zywa\u0142 zestawiaj\u0105c sprzeczne pogl\u0105dy i rozstrzygaj\u0105c s\u0142uszno\u015b\u0107 za pomoc\u0105 racjonalnej argumentacji, jest to kolejny przyk\u0142ad przywi\u0105zania ludzi Ko\u015bcio\u0142a do racjonalnego my\u015blenia.<br \/>\n13. Teori\u0119 o heliocentrycznej budowie \u015bwiata \u2013 O obrotach sfer niebieskich \u2013 biskup Miko\u0142aj Kopernik (1473-1543) \u2013 nie by\u0142 krytykowany do czas\u00f3w Galileusza \u2013 czyli 1564-1642. Powodem konfliktu z Ko\u015bcio\u0142em tego drugiego by\u0142a ch\u0119\u0107 reinterpretacji Pisma \u015awi\u0119tego, wej\u015bcie na pole kompetencji teolog\u00f3w. \u00d3w konflikt odbi\u0142 si\u0119 rykoszetem w polskiego astronoma.<br \/>\nKo\u015bci\u00f3\u0142, np. w osobie Roberta Bellarmina, by\u0142 otwarty na reinterpretacj\u0119 Pisma \u015awi\u0119tego, jednak Galileusz nie przed\u0142o\u017cy\u0142 dowod\u00f3w na stawiane przez siebie tezy. Koncepcja heliocentrycznej budowy \u015bwiata by\u0142a w\u00f3wczas traktowana jako hipoteza. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce jezuiccy naukowcy potwierdzali jego badania o ruchu Ziemi swoimi, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej dalej wykorzystywano. Osi\u0105gni\u0119cia Galileusza tak\u017ce nale\u017cy przypisa\u0107 w pewnym zakresie Ko\u015bcio\u0142owi, bowiem ten gwarantowa\u0142 patronat nad jego prac\u0105 naukow\u0105.<br \/>\n14. Kalendarz gregoria\u0144ski \u2013 doskonalszy od Julia\u0144skiego \u2013 komisji opracowuj\u0105cej \u00f3w kalendarz przewodniczy\u0142 O. Clavius \u2013 jeden z wi\u0119kszych matematyk\u00f3w w \u00f3wczesnej Europie. Projekt wszed\u0142 w \u017cycie w 1582 roku.<br \/>\n15. Wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 metodologi\u0119 \u2013 Roger Bacon \u2013 franciszkanin z Oxfordu, znany ze swoich osi\u0105gni\u0119\u0107 tak\u017ce w obszarze matematyki, optyki i filozofii nauki. By\u0142 to wiek XIII.<br \/>\n16. Pierwszy zapis wykonania eksperymentu naukowego przypisuje si\u0119 Robertowi Grosseteste rektorowi Oxfordu i biskupowi Lincolnu. Jest on uwa\u017cany za jednego z najm\u0105drzejszych ludzi w czasach \u015bredniowiecza.<br \/>\n17. Pierwsze okre\u015blenie pr\u0119dko\u015bci wolno spadaj\u0105cego cia\u0142a \u2013 O. Giambattista Riccioli. W 1640 r. sporz\u0105dzi\u0142 fundamentaln\u0105 na owy okres, encyklopedi\u0119 astronomii.<br \/>\n18. Podwaliny wsp\u00f3\u0142czesnej fizyki atomowej, geometryczna metoda pomiaru orbity planetarnej opartej na trzech obserwacjach jej po\u0142o\u017cenia \u2013 autor: Jezuita Rudjer Josip Boskovi\u0107 (1711-1787).<br \/>\nWedle Sir Harolda Hartleya \u2013 cz\u0142onka presti\u017cowego Royal Society \u2013 Boskovi\u0107 jest jednym z czo\u0142owych intelektualist\u00f3w wszechczas\u00f3w.<br \/>\nFaraday w 1844 r. w swoich pismach uzna\u0142 teori\u0119 atom\u00f3w Boskovicia za wiod\u0105c\u0105.<br \/>\nMendelejew napisa\u0142, \u017ce Boskovi\u0107 \u201erazem z Kopernikiem jest on zas\u0142u\u017con\u0105 dum\u0105 zachodnich S\u0142owian.\u201d<br \/>\nPrace Kelvina r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142y oparte o dorobek wspomnianego jezuity.<br \/>\n19. Podwaliny ekonomii monetarnej &#8211; Miko\u0142aj z Oresme 1325-1382 r. Jako pierwszy zaproponowa\u0142 znan\u0105 p\u00f3\u017aniej zasad\u0119 Kopernika \u2013 Greshama.<br \/>\n20. Ekonomiczna teoria oczekiwa\u0144 \u2013 kardyna\u0142 Thomas Cajetan de Vio (1468-1534).<br \/>\n21. Ekonomiczna teoria warto\u015bci oparta na subiektywnej przydatno\u015bci \u2013 franciszkanin Pierre de Jean Olivi (1248-1298).<br \/>\n22. Koncepcj\u0119 wojny sprawiedliwej.<br \/>\nW\u0105tek ten podejmowany by\u0142 wcze\u015bniej w rozwa\u017caniach Cycerona, jednak rzymski m\u00f3wca nie zbudowa\u0142 w pe\u0142ni rozwini\u0119tej teorii. Poni\u017cej omawiam wymogi jakim musi sprosta\u0107 owa wojna.<br \/>\n\u015aw. Augustyn \u2013 uzasadniona tylko niesprawiedliwo\u015bci\u0105 napastnika \u2013 krzywda ludzka. Nie mo\u017ce by\u0107 wywo\u0142ana zwyk\u0142\u0105 ludzk\u0105 nami\u0119tno\u015bci\u0105. Sprawiedliw\u0105 jest wojna dla pomszczenia krzywd: gdy ma by\u0107 ukarany nar\u00f3d lub miasto za to, \u017ce zaniedba\u0142 ukara\u0107 swych obywateli za pope\u0142nienie z\u0142ego czynu lub zwr\u00f3ci\u0107 co\u015b, co oni komu\u015b zabrali z krzywd\u0105 dla niego.<br \/>\n\u015aw. Tomasz z Akwinu \u2013 uznawany za jednego z najwybitniejszych intelektualist\u00f3w wszechczas\u00f3w &#8211; wywo\u0142ana przez podmiot uprawniony \u2013 ksi\u0105\u017c\u0119\/w\u0142adca, s\u0142uszno\u015b\u0107 sprawy, przewinienie ze strony drugiej, uczciwy zamiar: poparcie dobra\/unikni\u0119cie z\u0142a.<br \/>\nFrancisco de Vitoria \u2013 prowadzona przez uprawniony podmiot, nie szuka\u0107 sposobno\u015bci do wojny, wojna nie mo\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 temu by uczyni\u0107 pogrom przeciwnika ale jedynie dochodzeniu swoich praw, obrony kraju, zapewnienia pokoju i bezpiecze\u0144stwa. Je\u015bli osi\u0105gnie si\u0119 zwyci\u0119stwo nale\u017cy je wykorzysta\u0107 z umiarkowaniem i chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 pokor\u0105. Zadaniem zwyci\u0119zcy jest wyst\u0119powanie w roli s\u0119dziego, kt\u00f3ry rozstrzyga czy poszkodowana strona otrzyma zado\u015b\u0107uczynienie, kt\u00f3re w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci, powinno w jak najmniejszym stopniu prowadzi\u0107 do kl\u0119ski lub nieszcz\u0119\u015bcia winowajcy, maj\u0105cego otrzyma\u0107 kar\u0119 mieszcz\u0105c\u0105 si\u0119 w granicach wyznaczonych przez prawo.<br \/>\nO. Francisco Suarez \u2013 wypowiedziana przez prawowite w\u0142adze, pow\u00f3d s\u0142uszny i uzasadniony, sprawiedliwe metody, wojna sama w sobie nie jest z\u0142em, to jednak ze wzgl\u0119du na liczne szkody, jakie wywo\u0142uje nale\u017cy j\u0105 zaliczy\u0107 do tego rodzaju przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, kt\u00f3re s\u0105 cz\u0119sto podejmowane niesprawiedliwie.<br \/>\nWynika z tego, \u017ce wojna jest sprawiedliwa nie tylko w ramach obrony przed agresorem, ale r\u00f3wnie\u017c wojna ofensywna mo\u017ce by\u0107 niekiedy uznana za moralnie dopuszczaln\u0105.<br \/>\n23. \u015aredniowieczne katedry \u2013 uznane przez Paula Johnsona, historyka sztuki za najwi\u0119ksze osi\u0105gni\u0119cie ludzko\u015bci w ca\u0142ym teatrze sztuki.<br \/>\n\u201eTrudno znale\u017a\u0107 we wczesnym \u015bredniowieczu obszar ludzkiej dzia\u0142alno\u015bci na rzecz cywilizacyjnego rozwoju, w kt\u00f3rym mnisi nie odznaczyliby si\u0119 swoimi zas\u0142ugami.\u201d<br \/>\nAgnostycki historyk Will Durant broni Ko\u015bci\u00f3\u0142 przed zarzutami, \u017ce wiek VI i VII znamionuj\u0105cy si\u0119 upadkiem kulturalnym, by\u0142 skutkiem dzia\u0142alno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a. Regres spowodowa\u0142y W\u0119dr\u00f3wki Lud\u00f3w, kt\u00f3re rabowa\u0142y, pali\u0142y i niszczy\u0142y miasta. Ko\u015bci\u00f3\u0142 by\u0142 ostoj\u0105 \u0142adu.<br \/>\nIII KO\u015aCI\u00d3\u0141 ZNACZNIE PRZYCZYNI\u0141 SI\u0118 DO:<br \/>\n1. Rewolucji przemys\u0142owej \u2013 twierdz\u0105 tak niemal wszyscy historycy nauki m.in. A.C. Crombie, D. Lindberg, E. Grant, S. Jaki, T. Goldstein, J.L. Heilbron.<br \/>\n2. Rozwoju astronomii:<br \/>\n35 krater\u00f3w na ksi\u0119\u017cycu zosta\u0142o nazwanych na cze\u015b\u0107 jezuickich naukowc\u00f3w i matematyk\u00f3w.<br \/>\nL. Heilbron z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley pisze: \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 przeznaczy\u0142 wi\u0119cej wsparcia i pomocy finansowej na rzecz rozwoju astronomii przez okres 600 lat \u2013 od p\u00f3\u017anego \u015bredniowiecza do o\u015bwiecenia \u2013 ni\u017c jakakolwiek inna instytucja, a mo\u017ce i wszystkie instytucje razem wzi\u0119te.<br \/>\nO. Grienberger przyczyni\u0142 si\u0119 do powstania dzisiejszej lunety, wynalaz\u0142 tak\u017ce podstaw\u0119 teleskopu.<br \/>\nNa przestrzeni lat 1655-1736 w katedrze \u015bw. Petroniusza dokonano blisko 4500 obserwacji astronomicznych \u2013 katedry s\u0142u\u017cy\u0142y niekiedy za obserwatoria.<br \/>\n3. Rozwoju prawa mi\u0119dzynarodowego \u2013 ks. prof. Francisco De Vitoria \u2013 \u201eojciec prawa mi\u0119dzynarodowego\u201d. Zetkn\u0105wszy si\u0119 ze z\u0142ym traktowaniem ludno\u015bci tubylczej w okresie odkry\u0107 geograficznych rozpocz\u0105\u0142 rozwa\u017cania nad prawami cz\u0142owieka i relacjami jakie powinny by\u0107 pomi\u0119dzy narodami.<br \/>\nZ Zakonu Benedyktyn\u00f3w wywodzi si\u0119 blisko 20 cesarzy, 10 cesarzowych, czterdziestu siedmiu kr\u00f3l\u00f3w i pi\u0119\u0107dziesi\u0105t kr\u00f3lowych \u2013 statystyka na okres do XIV wieku. W czasach \u015bwietno\u015bci zakon m\u00f3g\u0142 si\u0119 poszczyci\u0107 a\u017c 37.000 klasztorami.<br \/>\nIV Synod w Toledo 633 pot\u0119pi\u0142 zmuszanie \u017cyd\u00f3w do przyjmowania chrztu.<br \/>\n4. Renesansu karoli\u0144skiego, kt\u00f3rego czo\u0142ow\u0105 postaci\u0105 by\u0142 Alukin \u2013 anglosaski mnich. \u201eJak wyja\u015bnia historyk Joseph Lynch umiej\u0119tno\u015b\u0107 pisania, przepisywania ksi\u0105g, praca artystyczna i architektoniczna, a tak\u017ce mentalno\u015b\u0107 m\u0119\u017cczyzn, wyuczonych w szko\u0142ach katedralnych i klasztornych pobudzi\u0142y jako\u015bciow\u0105 i ilo\u015bciow\u0105 zmian\u0119 w \u017cyciu intelektualnym.\u201d Przedmiot nauczania: Trivium \u2013 logika, gramatyka, retoryka i Quadrivium \u2013 astronomia, muzyka, arytmetyka, geometria.<br \/>\nMinusku\u0142a karoli\u0144ska \u2013 wynaleziona przez zakonnik\u00f3w. Fredegise \u2013 opat klasztorny, odegra\u0142 kluczow\u0105 rol\u0119 w jej rozwoju. Usprawnia\u0142a proces pisania i czytania poprzez wprowadzenie interpunkcji, ma\u0142ych liter, odst\u0119p\u00f3w mi\u0119dzy wyrazami. Dotychczas proces pisania i czytania poch\u0142ania\u0142 du\u017co czasu i nastr\u0119cza\u0142 licznych trudno\u015bci.<br \/>\nNa okres renesansu karoli\u0144skiego przypada tak\u017ce szeroko zakrojona praca klasztor\u00f3w w zakresie medycyny. (m.in. tzw. medycyna klasztorna )<br \/>\n5. Rozwoju rolnictwa \u2013 na pocz\u0105tku XX wieku Henry Goodell, rektor Wy\u017cszej Szko\u0142y Rolniczej w Massachusetts z wielk\u0105 czci\u0105 odnosi\u0142 si\u0119 do \u201epracy jak\u0105 wykonali wspaniali zakonnicy na przestrzeni 1500 lat. Ocalili rolnictwo kiedy nikt inny tego nie m\u00f3g\u0142 uczni\u0107\u201d.<br \/>\n\u201ePowr\u00f3t rolnictwa w znacznej cz\u0119\u015bci Europy zawdzi\u0119czamy zakonnikom.\u201d.<br \/>\n\u201eKa\u017cdy klasztor benedykty\u0144ski by\u0142 jednocze\u015bnie szko\u0142\u0105 rolnicz\u0105 dla ca\u0142ego regionu\u201d \u2013 Aleksander Flick The Rise of the Medieval Church.<br \/>\nNawet krytyczny wobec KK historyk Francois Guizot zaobserwowa\u0142 w XIX wieku: \u201eBenedyktyni byli rolnikami Europy; czynili to na du\u017c\u0105 skal\u0119, \u0142\u0105czyli nauczanie z prac\u0105 na roli.\u201d<br \/>\nZakonnicy byli tak\u017ce pionierami hodowli coraz lepszych ras byd\u0142a. W Lombardii wprowadzili sztuk\u0119 irygacji, w Irlandii po\u0142\u00f3w \u0142ososi, w Parmie wyr\u00f3b sera, w Szwecji handel kukurydz\u0105.<br \/>\n6. Rozwoju technologicznego: systemy nap\u0119dzane energi\u0105 wodn\u0105 \u2013 s\u0142u\u017c\u0105ce do mielenia pszenicy, przesiewania m\u0105ki, szycia tkanin, garbowania sk\u00f3ry.<br \/>\nGerry McDonnel \u2013 archeolog z Uniwersytetu Bradford \u2013 pod koniec lat 90 XX wieku natrafi\u0142 w pobli\u017cu opactwa Rievaulx w P\u00f3\u0142nocnym Yorkshire w Anglii na \u015blad zaawansowanej technologii, kt\u00f3ra przypomina\u0142a osiemnastowieczne maszyny z czas\u00f3w rewolucji przemys\u0142owej. A owe opactwo pochodzi\u0142o z wieku XVI. Odkryto r\u00f3wnie\u017c tam nowoczesne piece do wytapiania \u017celaza. Zdaniem wspomnianego badacza mnisi byli o krok od wynalezienia specjalnego pieca u\u017cywanego do masowej produkcji \u017celiwa, by\u0107 mo\u017ce kluczowego elementu w zapocz\u0105tkowaniu epoki przemys\u0142owej, a piece z Laskill by\u0142y jego prototypem.<br \/>\n\u201eW jednym z bada\u0144 czytamy, \u017ce mnisi ofiarowali \u201eca\u0142ej Europie&#8230; sie\u0107 zak\u0142ad\u00f3w i fabryk, hodowle zwierz\u0105t, o\u015brodki naukowe, gorliwo\u015b\u0107 duchow\u0105, sztuk\u0119 \u017cycia&#8230;przygotowanie do \u017cycia w spo\u0142ecze\u0144stwie \u2013 kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c&#8230; rozwini\u0119t\u0105 cywilizacj\u0119, kt\u00f3ra podnios\u0142a si\u0119 mimo nap\u0142ywaj\u0105cych fal barbarzy\u0144stwa i chaosu. \u015aw. Benedykt bez w\u0105tpienia jest Ojcem Europy; a Benedyktyni \u2013 jego duchowe dzieci &#8211; ojcami europejskiej cywilizacji.\u201d<br \/>\n7. Rozwoju metalurgii \u2013 z kt\u00f3rej s\u0142yn\u0119li Cystersi \u2013 b\u0119d\u0105cy od XIII do XVII czo\u0142owymi producentami \u017celaza w Szampanii we Francji.<br \/>\nJean Gimpel w The Medieval Machine: The Industrial Revolution of the Middle Ages, New York 1976, napisa\u0142: \u201c\u015aredniowiecze wprowadzi\u0142o w Europie maszyny na skal\u0119, na jak\u0105 nie uczyni\u0142a tego \u017cadna inna cywilizacja\u201d.<br \/>\nReginald Gregoire, Leo Mulin i Raymond Oursel w The Monastic Realm Nowy Jork 1985 napisa\u0142: \u201eBez wzgl\u0119du na to, czy mowa o wydobyciu soli, o\u0142owiu, \u017celaza, aluminium, gipsu, marmuru, czy te\u017c o metalurgii, prowadzeniu sklepu ze sztu\u0107cami czy huty szk\u0142a, nie by\u0142o dzia\u0142alno\u015bci, w kt\u00f3rej mnisi nie wykazaliby si\u0119 kreatywno\u015bci\u0105 i duchem badawczym. Umiej\u0119tno\u015bci tych uczono si\u0119 od nich na terenie ca\u0142ej Europy\u201d<br \/>\n8. Rozwoju lotnictwa \u2013 w pocz\u0105tku XI wieku mnich Eilmer przelecia\u0142 szybowcem ponad 180 m. O. Francesco Lana-Terzi nosi tytu\u0142 ojca lotnictwa. Jezuickie dzie\u0142o \u201eProdromo alla Arte Maestra\u201d z 1670 r. jako pierwsza opisywa\u0142a geometri\u0119 i fizyk\u0119 maszyny lataj\u0105cej.<br \/>\n9. Rozwoju \u015bredniowiecznej infrastruktury \u2013 budowali drogi, mosty.<br \/>\n10. Rozwoju nauk przyrodniczych \u2013 David Lindberg autor The Beginings of Western Science z pocz\u0105tku lat 90 pisze: \u201cUczeni z p\u00f3\u017anego \u015bredniowiecza stworzyli obszern\u0105 naukow\u0105 tradycj\u0119, bez kt\u00f3rej trudno jest sobie wyobrazi\u0107 post\u0119p w naukach przyrodniczych.<br \/>\n\u015aw. Albert Wielki (Albertus Magnus) \u2013 patron nauk przyrodniczych \u2013 jeden z najbardziej znanych prekursor\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnej nauki. Sporz\u0105dzi\u0142 pot\u0119\u017cn\u0105 ilo\u015b\u0107 prac w zakresie: fizyki, logiki, metafizyki, biologii, psychologii i wielu innych dziedzin \u2013 podobnie jak Bacon podkre\u015bla\u0142 znaczenie empirycznego poznania.<br \/>\n11. Odkrycia prawa bezw\u0142adno\u015bci \u2013 profesor Sorbony \u2013 Jan Burdian, 1300-1358.<br \/>\n12. Stworzenia pantografu, barometru, teleskop\u00f3w zwierciadlanych, mikroskop\u00f3w.<br \/>\n13. Rozwoju: magnetyzmu, geomagnetyzmu, fizyki s\u0142onecznej \u2013 zak\u0142adanie obserwatori\u00f3w badawczych w XIX wieku. Inne dziedziny to: elektryczno\u015b\u0107 i optyka.<br \/>\n14. Rozwoju Fizyki eksperymentalnej w XVII wieku \u2013 Jonathan Wright \u2013 wa\u017cny uczony z czas\u00f3w wczesnych bada\u0144 nad elektryczno\u015bci\u0105 opisa\u0142 zakon jezuit\u00f3w jako ten, kt\u00f3ry wni\u00f3s\u0142 najwa\u017cniejszy wk\u0142ad w rozw\u00f3j tej dziedziny nauki w wieku XVII.<br \/>\n15. Rozwoju szpitalnictwa \u2013 do XIII wieku joannici dysponowali przesz\u0142o dwudziestoma hospicjami i domami dla tr\u0119dowatych.<br \/>\n16. Ocalenia, w znacznym stopniu, dziedzictwa antyku, poprzez przepisywanie ksi\u0105g w scriptoriach na szerok\u0105 skal\u0119 i nauczanie m\u0105dro\u015bci staro\u017cytnych, kt\u00f3rym zajmowa\u0142 si\u0119 system szkolnictwa przykatedralnego i uniwersyteckiego.<br \/>\nAlkuin, Lupus, Abbo z Fleury, Alfano, \u015bw. Anzelm \u2013 s\u0142awni opaci, kt\u00f3rzy cenili antycznych pisarzy: Cycerona, Horacego, Marcjalista, Swetoniusza, Wergiliusza, Terencjusza, Platona, Arystotelesa, Warrona, Apulejusza i innych. Ten ostatni z opat\u00f3w zaleca\u0142 swoim uczniom by pomijali fragmenty moralnie w\u0105tpliwe. Te same zainteresowania przejawiali papie\u017ce, jak chocia\u017cby Sylwester II.<br \/>\n\u201ePrawd\u0105 jest, \u017ce gdyby Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie piel\u0119gnowa\u0142 i nie naucza\u0142 dzie\u0142 z epoki staro\u017cytnej nie przetrwa\u0142yby do naszych czas\u00f3w\u201d.<br \/>\n17. Rozwoju nauk \u015bcis\u0142ych.<br \/>\nCharles Bossut jeden z pierwszych historyk\u00f3w matematyki sporz\u0105dzi\u0142 list\u0119 najwybitniejszych matematyk\u00f3w \u017cyj\u0105cych pomi\u0119dzy 900 p.n.e., a 1800 n.e. Na 303 a\u017c szesnastu by\u0142o jezuitami. \u201eA\u017c\u201d bowiem zakon istnia\u0142 jedynie na przestrzeni dw\u00f3ch stuleci \u2013 za\u0142o\u017cony w XVI wieku, natomiast skala obejmuje wiek\u00f3w dwadzie\u015bcia siedem.<br \/>\n18. Rozwoju architektury i sztuki.<br \/>\nPod patronatem papie\u017cy \u2013 m.in. Juliusza II &#8211; i Ko\u015bcio\u0142a tworzyli liczni giganci rze\u017aby i malarstwa \u2013 Bramante, Micha\u0142 Anio\u0142, Rafael. Klasztory prowadzi\u0142y tak\u017ce szko\u0142y ucz\u0105ce malarstwa i sztychu.<br \/>\n\u201e\u015aredniowieczny artysta wiedz\u0105c, \u017ce jego dzie\u0142o mia\u0142o przekazywa\u0107 co\u015b wi\u0119kszego ni\u017c tylko jego samego, z regu\u0142y nie podpisywa\u0142 swojego dzie\u0142a.\u201d<br \/>\nJak bardzo r\u00f3\u017cna jest od tego idea\u0142u wsp\u00f3\u0142czesna sztuka, kt\u00f3ra wydaje si\u0119 by\u0107 obliczona li tylko na szokowanie odbiorcy, na epatowanie kontrowersj\u0105, blu\u017anierstwem, prymitywizmem i pornografi\u0105. Vide: Niezawitowska, za kt\u00f3r\u0105 wstawi\u0142o si\u0119 wielu przedstawicieli \u015bwiata sztuki.<br \/>\nW 1917 r. Marcel Duchamp \u2013 francuski artysta, podpisa\u0142 pisuar czyni\u0105c z niego \u2013 jak twierdzi\u0142 dzie\u0142o sztuki. Blisko p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca krytyk\u00f3w uzna\u0142o jego \u201eFontann\u0119\u201d za najbardziej wp\u0142ywowe dzie\u0142o doby wsp\u00f3\u0142czesnej.<br \/>\nInny przyk\u0142ad: \u201eMoje \u0142\u00f3\u017cko\u201d Tracey Emin. Ekspozycja przedstawia rozes\u0142ane \u0142\u00f3\u017cko okraszone w\u00f3dk\u0105, prezerwatywami i damsk\u0105 bielizn\u0105. I tym razem \u201edzie\u0142o wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci\u201d zosta\u0142o uznane presti\u017cow\u0105, brytyjsk\u0105 nagrod\u0105 Turner Prize. Obecnie \u201eartystka\u201d wyk\u0142ada w Europejskiej Szkole Wy\u017cszej.<br \/>\n\u201ePhilip Jenkins \u2013 wybitny profesor historii i religioznawstwa Uniwersytetu Pensylwanii nazwa\u0142 antykatolicyzm jedynym dopuszczalnym uprzedzeniem, jakie obecnie jest w \u017cyciu dzisiejszej Ameryki. Trudno si\u0119 z nim nie zgodzi\u0107. Drwiny i \u017carty z Ko\u015bcio\u0142a w mediach i kulturze popularnej nie znaj\u0105 granic.\u201d<br \/>\nIV S\u0141AWNI LUDZIE NAUKI OPIERAJ\u0104CY SI\u0118 NA DOROBKU ZAKON\u00d3W:<br \/>\n1. Jan Kepler \u2013 przez ca\u0142y okres swojej pracy prowadzi\u0142 s\u0105\u017cnist\u0105 korespondencj\u0119 z jezuitami. Jeden z nich by\u0142 jego patronem.<br \/>\n2. I. Newton swoje pierwsze prawo opar\u0142 na dorobku profesora Sorbony \u2013 Jana Burdiana.<br \/>\n3. Kartezjusz w swoich pracach opiera\u0142 si\u0119 na \u015bredniowiecznej teorii p\u0119du, podobnie Kopernik.<br \/>\n4. Hugo Grocjusz &#8211; s\u0142ynny teoretyk prawa mi\u0119dzynarodowego z XVII wieku, kt\u00f3ry w swoich dzie\u0142ach obszernie cytowa\u0142 scholastyk\u00f3w. Przej\u0105\u0142 tak\u017ce od nich spor\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 pogl\u0105d\u00f3w ekonomicznych.<br \/>\n5. Fizjokraci \u2013 osiemnastowieczni teoretycy ekonomii, r\u00f3wnie\u017c pozostaj\u0105cy pod przemo\u017cnym wp\u0142ywem scholastyk\u00f3w.<br \/>\n6. Fermat, Huygens, Leibniz, Newton, a tak\u017ce wielu innych, niezmiernie cenili sobie naukowy kontakt korespondencyjny, jaki prowadzili z jezuitami.<br \/>\nV KO\u015aCI\u00d3\u0141 PRZYCZYNI\u0141 SI\u0118 TAK\u017bE DO POST\u0118PU SPO\u0141ECZNEGO<br \/>\nZWALCZAJ\u0104C ROZMAITE, PRYMITYWNE ZWYCZAJE,<br \/>\nCZ\u0118STO TRYWIALIZUJ\u0104CE \u017bYCIE LUDZKIE:<br \/>\n1) Dzieciob\u00f3jstwo \u2013 praktykowane chocia\u017cby w Sparcie, popierane przez Senek\u0119 i Platona, ale nie tylko,<br \/>\n\u201eWiele zdrowych dziewczynek \u2013 k\u0142opotliwych w patriarchalnym spo\u0142ecze\u0144stwie \u2013 porzucano, co sprawia\u0142o, \u017ce m\u0119ska populacja przewy\u017csza\u0142a \u017ce\u0144sk\u0105 o 30%\u201d<br \/>\n2) Zabobonne instytucje prawa zwyczajowego: s\u0105dy bo\u017ce, pr\u00f3by wody,<br \/>\n3) Walki gladiator\u00f3w. Jerome Carcopino \u2013 \u201erze\u017a na arenie zosta\u0142a powstrzymana na rozkaz chrze\u015bcija\u0144skich cesarzy\u201d.<br \/>\n4) Pojedynki \u2013 Ko\u015bci\u00f3\u0142 ogranicza\u0142 to nak\u0142adaj\u0105c nie tylko na uczestnik\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c \u015bwiadk\u00f3w kary kanoniczne.<br \/>\n5) Depersonalizacj\u0119 przyrody, b\u0119d\u0105c\u0105 garbem antyku. Zas\u0142uga ta nale\u017cy do scholastyk\u00f3w. Przestano m.in. postrzega\u0107 spadaj\u0105ce kamienie ich zami\u0142owaniem do \u015brodka Ziemi \u2013 takie zdania by\u0142 m.in. wielki Arystoteles, kt\u00f3ry deprecjonowa\u0142 znaczenie bada\u0144 empirycznych w zakresie nauk przyrodniczych. \u201ePostrzega\u0142 on wieczny wszech\u015bwiat jako konieczny, w kt\u00f3rym zasady fizyki mo\u017cna by\u0142o pozna\u0107 dzi\u0119ki procesowi umys\u0142owemu oderwanemu od eksperyment\u00f3w.<br \/>\nO. Stanley Jaki w ksi\u0105\u017cce Science and Creation stawia tez\u0119, \u017ce nauka \u2013 jako utrwalaj\u0105ca si\u0119 dzia\u0142alno\u015b\u0107 cz\u0142owieka, narodzi\u0142a si\u0119 w \u015brodowisku katolickim. Natomiast kultury typu: arabska, babilo\u0144ska, chi\u0144ska, egipska, grecka, hinduska, czy Maj\u00f3w \u201enie posiada\u0142y tych samych filozoficznych narz\u0119dzi, a z drugiej strony posiada\u0142y ograniczenia poj\u0119ciowe\u201d hamuj\u0105ce rozw\u00f3j nauki. Nauka na ich \u0142onie, jak m\u00f3wi naukowiec, \u201ecierpia\u0142a przy porodzie\u201d. Upatrywanie w ro\u015blinach i naturze istot \u017cywych wyklucza\u0142o istnienie sta\u0142ych okre\u015blonych schemat\u00f3w, praw fizyki. O. Jaki nie neguje osi\u0105gni\u0119\u0107 tych cywilizacji jednak twierdzi, \u017ce nie stanowi\u0142y one sta\u0142ej, zorganizowanej nauki. Do podobnych wniosk\u00f3w dochodzi marksistowski historyk Joseph Needham.<br \/>\n6) Samob\u00f3jstwo, kt\u00f3re by\u0142o dopuszczane przez wielu stoik\u00f3w. Oddaj\u0105c sprawiedliwo\u015b\u0107 nale\u017cy powiedzie\u0107, \u017ce Arystoteles j\u0105 pot\u0119pia\u0142.<br \/>\n7) Nieludzkie traktowanie ludno\u015bci tubylczej przez kolonizator\u00f3w &#8211; Dominikanin Antonio de Montesinos w 1511 wyg\u0142osi\u0142, w obecno\u015bci hiszpa\u0144skich w\u0142adz, kazanie ostro pot\u0119piaj\u0105ce nadu\u017cycia bia\u0142ych.<br \/>\n8) Alchemia i astrologia \u2013 warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce te zjawiska sw\u00f3j szczyt osi\u0105gn\u0119\u0142y w antropocentrycznym renesansie, a nie teocentrycznym \u015bredniowieczu. Dok\u0142adnie tak samo by\u0142o z prze\u015bladowaniami czarownic, kt\u00f3rych szczeg\u00f3lne nasilenie datuje si\u0119 dopiero na wiek XV i XVI \u2013 r\u00f3wnie\u017c jest ono nieprawid\u0142owo kojarzone ze \u015bredniowieczem.<br \/>\n\u201eDzisiejsi uczeni rozstrzygn\u0119li pewne niechlubne karty historii Ko\u015bcio\u0142a na jego korzy\u015b\u0107. Wiemy ju\u017c teraz, \u017ce inkwizycja nie by\u0142a w istocie tak okrutna, jak j\u0105 wcze\u015bniej przedstawiano, a liczba ludzi poddanych jej dzia\u0142aniom okaza\u0142a si\u0119 znacznie mniejsza ni\u017c wskazywa\u0142y na to przyj\u0119te zapiski. Jest to opinia najwi\u0119kszych uczonych naszych czas\u00f3w\u201d<br \/>\nPrzypis do tego cytatu odnosi si\u0119 do pracy Henrego Kamena, The Spanish Inquisition, New Haven 1999; Edward M. Peters, Inquisition, Berkeley 1989.<br \/>\n9) Brak honoru i moraln\u0105 dekadencj\u0119.<br \/>\nStaro\u017cytne \u017ar\u00f3d\u0142a podaj\u0105, \u017ce w okresie pojawienia si\u0119 chrze\u015bcija\u0144stwa moralno\u015b\u0107 seksualna nie istnia\u0142a. Wedle Owidiusza, praktyki seksualne jego czas\u00f3w s\u0105 wyj\u0105tkowo perwersyjne, a nawet sadystyczne. W podobnym tonie wypowiadali si\u0119: Katullus, Marcjalis, Swetoniusz. Tacyt w II wieku utrzymywa\u0142, \u017ce cnotliwa \u017cona to rzadkie zjawisko.<br \/>\n10) Nieuzasadnione i dyskryminacyjne traktowanie kobiet.<br \/>\nW staro\u017cytno\u015bci cz\u0119sto uwa\u017cano, \u017ce zakaz cudzo\u0142\u00f3stwa dotyczy wy\u0142\u0105cznie kobiet. M\u0119\u017cczy\u017ani dzi\u0119ki instytucji rozwodu mogli porzuca\u0107 \u017cony i wi\u0105za\u0107 si\u0119 z innymi kobietami.<br \/>\nW pocz\u0105tkowych wiekach chrze\u015bcija\u0144stwa znaczny odsetek chrze\u015bcijan stanowi\u0142y kobiety \u2013 to chrze\u015bcija\u0144stwo \u2013 kt\u00f3re rzekomo uciska p\u0142e\u0107 pi\u0119kn\u0105, w istocie gwarantowa\u0142o niewiastom wysoki poziom niezale\u017cno\u015bci. Kobiety mia\u0142y prawo samodzielnie prowadzi\u0107 w\u0142asne szko\u0142y, zakony, uczelnie wy\u017csze, szpitale i sieroci\u0144ce. Ca\u0142a plejada kobiet wyniesionych na o\u0142tarze te\u017c \u015bwiadczy o szacunku, jakim si\u0119 cieszy\u0142y. Chrze\u015bcija\u0144stwo zr\u00f3wna\u0142o kobiet\u0119 i m\u0119\u017cczyzn\u0119 w zakresie grzechu cudzo\u0142\u00f3stwa. Zakaz rozwodu i wyniesienie ma\u0142\u017ce\u0144stwa do rangi sakramentu to tak\u017ce elementy pozytywne, spajaj\u0105ce bardziej rodzin\u0119.<br \/>\n\u201eJednym z element\u00f3w filozofii staro\u017cytnej Grecji, kt\u00f3ry stanowi pomost pomi\u0119dzy my\u015bl\u0105 katolick\u0105, a staro\u017cytn\u0105, jest pogl\u0105d, wed\u0142ug kt\u00f3rego istnieje pewien rodzaj \u017cycia w\u0142a\u015bciwy szympansom oraz inny w\u0142a\u015bciwy ludziom. Cz\u0142owiek jako istota rozumna nie jest skazany na kierowanie si\u0119 w \u017cyciu wy\u0142\u0105cznie instynktem. Zdolny jest bowiem do refleksji moralnej \u2013 umiej\u0119tno\u015bci, kt\u00f3rej nie posiadaj\u0105 nawet najbardziej zaawansowane osobniki z kr\u00f3lestwa zwierz\u0105t (&#8230;) Je\u015bli czyj\u0105\u015b zasad\u0105 przewodni\u0105 jest d\u0105\u017cenie do natychmiastowej przyjemno\u015bci, to w pewnym sensie niczym nie r\u00f3\u017cni si\u0119 on od zwierz\u0119cia.\u201d<br \/>\nThommas E. Woods Jr.<br \/>\nV KILKA CYTAT\u00d3W DLA TYCH KT\u00d3RZY S\u0104DZ\u0104, \u017bE KO\u015aCI\u00d3\u0141 BAGATELIZUJE ZNACZENIE \u015aWIATA MATERII I RACJONALIZMU:<br \/>\n\u201eTo w\u0142a\u015bnie rozum czyni nas lud\u017ami&#8230;Nie umniejsz\u0119 Bogu, albowiem wszystko od niego pochodzi.\u201d Adelard z Bath, student z Chartres (1080-1142)<br \/>\n\u201eKatoliccy filozofowie odrzucili nastawienie, wed\u0142ug kt\u00f3rego racjonalne badania naturalnych przyczyn mog\u0105 by\u0107 zniewag\u0105 dla Boga\u201d<br \/>\n\u201eDoktryna o wcieleniu Boga w Jezusie Chrystusie podnosi\u0142a nieco upad\u0142y \u015bwiat materialny do nowego poziomu. Nie gardzono nim, poniewa\u017c B\u00f3g nie tylko go stworzy\u0142, ale r\u00f3wnie\u017c w nim zamieszka\u0142.\u201d<br \/>\nVI ZAKO\u0143CZENIE<br \/>\n\u201eNie jestem katolikiem uwa\u017cam jednak, \u017ce niemo\u017cliwe jest wyrzekni\u0119cie si\u0119 chrze\u015bcija\u0144skiej idei, zakorzenionej w greckiej my\u015bli i przez wieki b\u0119d\u0105cej po\u017cywieniem dla ca\u0142ej naszej europejskiej cywilizacji, bez poni\u017cenia samego siebie.\u201d<br \/>\nSimone Weil &#8211; francuska filozof<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Poni\u017cej zamieszczam streszczenie ksi\u0105\u017cki profesora T.E. Woodsa: http:\/\/www.nokaut.pl\/ksiazki\/jak-kosciol-katolicki-zbudowal-cywilizacje-zachodnia.html Zach\u0119cam tak\u017ce do nabycia. I TYTU\u0141EM WPROWADZENIA \u2013 KILKA S\u0141\u00d3W O AUTORZE I KSI\u0104\u017bCE: Thommas E. Woods Junior posiada cztery tytu\u0142y naukowe przyznane przez Ivy League Colleges,\u00a0czyli najbardziej presti\u017cowe uczelnie wschodniej cz\u0119\u015bci&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[1007],"tags":[],"class_list":["post-48","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-historia-kosciola"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=48"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=48"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=48"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=48"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}