{"id":359,"date":"2017-08-03T19:49:01","date_gmt":"2017-08-03T17:49:01","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=359"},"modified":"2017-08-03T19:49:01","modified_gmt":"2017-08-03T17:49:01","slug":"czy-w-roznych-religiach-wyznawany-jest-ten-sam-bog","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/czy-w-roznych-religiach-wyznawany-jest-ten-sam-bog\/","title":{"rendered":"Czy w r\u00f3\u017cnych religiach wyznawany jest ten sam B\u00f3g?"},"content":{"rendered":"

Modlitwy o pok\u00f3j, jakie dla wyznawc\u00f3w r\u00f3\u017cnych religii zorganizowa\u0142 w Asy\u017cu Jan Pawe\u0142 II (podobne mia\u0142y miejsce w Warszawie w pi\u0119\u0107dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 wybuchu wojny), wprawi\u0142y mnie w dezorientacj\u0119. Czy to ju\u017c wszystko jedno, jak kto w Boga wierzy? Kiedy dawniej stysza\u0142em, \u017ce kto\u015b m\u00f3wi:<\/i>
\n„Wszystko jedno, jak kto wierzy, byleby wierzy\u0142” – wiedzia\u0142em, \u017ce jest to pogl\u0105d poga\u0144ski. Teraz ju\u017c niczego nie wiem. Czy my, chrze\u015bcijanie, wyznajemy tego samego Boga, co na przyk\u0142ad muzu\u0142manie? Przecie\u017c oni wyra\u017anie walcz\u0105 z prawd\u0105, \u017ce B\u00f3g istnieje w Tr\u00f3jcy Os\u00f3b!<\/i>
\nNajpierw zastan\u00f3wmy si\u0119, co kryje si\u0119 za pogl\u0105dem, \u017ce to ma\u0142o wa\u017cne, jak kto wierzy w Boga. Trudno nie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce jest to podana w bia\u0142ych r\u0119kawiczkach, skrajnie pesymistyczna teza, jakoby prawda o Bogu by\u0142a dla nas zupe\u0142nie niedost\u0119pna. Ot\u00f3\u017c tezy tej do tego stopnia nie da si\u0119 pogodzi\u0107 z wiar\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105, \u017ce trzeba wybra\u0107: albo jestem wyznawc\u0105 tej tezy, albo jestem chrze\u015bcijaninem; albo s\u0105dz\u0119, \u017ce o Bogu niczego pewnego wiedzie\u0107 nie mo\u017cna, albo wierz\u0119, \u017ce B\u00f3g naprawd\u0119 objawi\u0142 si\u0119 w Jezusie Chrystusie.
\nPogl\u0105d, \u017ce to wszystko jedno, jak kto wierzy w Boga, chyba po raz pierwszy w dziejach zosta\u0142 sformu\u0142owany osiemna\u015bcie wiek\u00f3w temu. Wyr\u00f3s\u0142 on ze zdumienia pogan, i\u017c chrze\u015bcijanie gotowi s\u0105 raczej da\u0107 si\u0119 zabi\u0107, ni\u017c wzi\u0105\u0107 udzia\u0142, cho\u0107by tylko formalnie, w kulcie ich bog\u00f3w. Przecie\u017c – krytykowa\u0142 chrze\u015bcijan za t\u0119 postaw\u0119 Celsus, \u017cyj\u0105cy w II wieku po Chr. bardzo inteligentny i wnikliwy polemista antychrze\u015bcija\u0144ski – „nie ma \u017cadnej r\u00f3\u017cnicy, czy nazwiemy Boga Zeusem, jak robi\u0105 Grecy, czy nadamy Mu inne imi\u0119, u\u017cywane przez Egipcjan albo mieszka\u0144c\u00f3w Indii”.
\nWypowied\u017a Celsusa cytuje Orygenes w swoim niezwykle cennym dziele, kt\u00f3re po\u015bwi\u0119ci\u0142 w ca\u0142o\u015bci polemice z tym filozofem. Jak\u017ce\u017c – odpowiada Orygenes – mogliby\u015bmy si\u0119 zgodzi\u0107 na uto\u017csamienie Boga prawdziwego z Zeusem, skoro z postaci\u0105 tego greckiego boga zwi\u0105zane s\u0105 r\u00f3\u017cne uw\u0142aczaj\u0105ce Bogu prawdziwemu opowie\u015bci mityczne? B\u00f3g prawdziwy jest zupe\u0142nie inny ni\u017c Zeus i zupe\u0142nie inne s\u0105 Jego obyczaje!
\n„Z imieniem Zeusa kojarzy si\u0119 od razu syn Kronosa i Rei, m\u0105\u017c Hery, brat Posejdona, ojciec Ateny i Artemidy, uwodziciel w\u0142asnej c\u00f3rki Persefony. (…) To\u017c to wielka samowola nada\u0107 komu\u015b imi\u0119 Zeusa, a r\u00f3wnocze\u015bnie g\u0142osi\u0107, \u017ce nie jest on synem Kronosa i Rei. (…) Tymi argumentami b\u0119dziemy broni\u0107 chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy wol\u0105 ponie\u015b\u0107 \u015bmier\u0107, ni\u017c nazwa\u0107 Boga imieniem Zeusa albo nada\u0107 Mu imi\u0119 wywodz\u0105ce si\u0119 z innego j\u0119zyka. Chrze\u015bcijanie nazywaj\u0105 Go albo w spos\u00f3b nieokre\u015blony Bogiem, albo te\u017c do tej nazwy dodaj\u0105: Stworzyciel wszystkich rzeczy, kt\u00f3ry stworzy\u0142 niebo i ziemi\u0119 i kt\u00f3ry pos\u0142a\u0142 do ludzi okre\u015blonych m\u0119drc\u00f3w” (Przeciw Celsusowi<\/i> 1,25).
\nJak widzimy, Orygenes wykazuje tu podobn\u0105 stanowczo\u015b\u0107, z jak\u0105 poga\u0144ski kult bog\u00f3w odrzucany by\u0142 zar\u00f3wno w Starym Testamencie, jak przez Aposto\u0142\u00f3w. „Wszyscy bogowie pogan to u\u0142uda, a Pan uczyni\u0142 niebiosa” – powiada starotestamentalny m\u0119drzec (1\u00a0Krn\u00a016,26<\/a>). Przy\u0142\u0105czaj\u0105c si\u0119 do tej tezy, Aposto\u0142 Pawe\u0142 idzie krok dalej, twierdzi mianowicie, \u017ce w kulcie poga\u0144skim ludzie oddaj\u0105 cze\u015b\u0107 demonom: „Wiemy dobrze, \u017ce nie ma na \u015bwiecie ani \u017cadnych bo\u017ck\u00f3w, ani \u017cadnego boga pr\u00f3cz Boga jedynego. A cho\u0107by byli na niebie i na ziemi tak zwani bogowie – jest zreszt\u0105 mn\u00f3stwo takich bog\u00f3w i pan\u00f3w – dla nas istnieje tylko jeden B\u00f3g, Ojciec, od kt\u00f3rego wszystko pochodzi i dla kt\u00f3rego my istniejemy, oraz jeden Pan, Jezus Chrystus, przez kt\u00f3rego wszystko si\u0119 sta\u0142o i dzi\u0119ki kt\u00f3remu tak\u017ce my jeste\u015bmy. (…) Czy sam bo\u017cek jest czym\u015b? Ale\u017c w\u0142a\u015bnie to, co ofiaruj\u0105 poganie, demonom sk\u0142adaj\u0105 w ofierze, nie Bogu” (1\u00a0Kor\u00a08,4-6<\/a>; 10,19n<\/a>).
\nOdrzucaj\u0105c stanowczo wszelkie ba\u0142wochwalstwo, Aposto\u0142 Pawe\u0142 g\u0142osi zarazem, \u017ce poganie zdolni s\u0105 przecie\u017c rozpozna\u0107 Boga prawdziwego i oddawa\u0107 Mu cze\u015b\u0107: „To bowiem, co o Bogu mo\u017cna pozna\u0107, jawne jest w\u015br\u00f3d nich, gdy\u017c B\u00f3g im to ujawni\u0142. Albowiem od stworzenia \u015bwiata niewidzialne Jego przymioty, wiekuista Jego pot\u0119ga oraz b\u00f3stwo, staj\u0105 si\u0119 widzialne dla umys\u0142u przez Jego dzie\u0142a” (Rz\u00a01,19n<\/a>). Je\u015bli mimo to poganie czcz\u0105 bo\u017ck\u00f3w, dzieje si\u0119 tak wskutek ich grzech\u00f3w, kt\u00f3re odbieraj\u0105 im zdolno\u015b\u0107 orientacji w sprawach ostatecznych: „przez nieprawo\u015b\u0107 nak\u0142adaj\u0105 oni prawdzie p\u0119ta” (Rz\u00a01,18<\/a>). W rezultacie, „prawd\u0119 Bo\u017c\u0105 przemienili oni w k\u0142amstwo i stworzeniu oddawali cze\u015b\u0107 i s\u0142u\u017cyli jemu, zamiast s\u0142u\u017cy\u0107 Stw\u00f3rcy” (Rz\u00a01,25<\/a>).
\nW Dziejach Apostolskich opisane jest konkretne spotkanie Paw\u0142a z poganami, w kt\u00f3rym Aposto\u0142 odwo\u0142uje si\u0119 do tej w\u0142a\u015bciwej ka\u017cdemu cz\u0142owiekowi zdolno\u015bci poznania Boga. „Ogl\u0105daj\u0105c wasze \u015bwi\u0119to\u015bci jedn\u0105 po drugiej – przemawia\u0142 Pawe\u0142 na Areopagu – znalaz\u0142em te\u017c o\u0142tarz z napisem: „Nieznanemu Bogu”. Ja wam g\u0142osz\u0119 to, co czcicie, nie znaj\u0105c” (Dz\u00a017,23<\/a>). Nast\u0119pnie Aposto\u0142 podkre\u015bla dwie cechy prawdziwego Boga, kt\u00f3rych brak poga\u0144skim bo\u017ckom: jest On Stw\u00f3rc\u0105 i Panem nieba i ziemi oraz w niczym nie jest zale\u017cny od nas ani od naszego kultu.
\nZatem r\u00f3wnie\u017c poganie mog\u0105 jako\u015b pozna\u0107 prawdziwego Boga. Jednak\u017ce, jak napisa\u0142 pod sam koniec II wieku Tertulian, „poznaj\u0105 Go tylko z daleka, a nie z bliska” (O widowiskach<\/i> 2). Tote\u017c nigdy nie jest tak, \u017ceby nie potrzebowali ju\u017c Ewangelii. Przecie\u017c dopiero przez Jezusa Chrystusa mo\u017cemy zbli\u017cy\u0107 si\u0119 do Boga jako do naszego Ojca, kt\u00f3ry ogarnia nas swoim Duchem \u015awi\u0119tym, aby\u015bmy si\u0119 stali bra\u0107mi Jednorodzonego Syna Bo\u017cego i Jego dzie\u0107mi. Dopiero takie poznanie Boga dokonuje w nas zbawienia to znaczy przemienia nas i oczyszcza z naszych grzech\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie o tym poznaniu m\u00f3wi\u0142 Pan Jezus: „Nikt nie zna Syna, tylko Ojciec, ani Ojca nikt nie zna, tylko Syn i ten, komu Syn zechce objawi\u0107” (Mt\u00a011,27<\/a>).
\nWszystkie te trzy prawdy biblijne ostatni sob\u00f3r podda\u0142 pog\u0142\u0119bionej refleksji. Przypomnia\u0142 nawet o niebezpiecze\u0144stwie ba\u0142wochwalstwa, chocia\u017c jego sakralne odmiany prawie ju\u017c zanik\u0142y. „Nieraz jednak ludzie, zwiedzeni przez Z\u0142ego – tu sob\u00f3r powtarza ca\u0142e frazy z Listu do Rzymian – znikczemnieli w my\u015blach swoich i prawd\u0119 Bo\u017c\u0105 zamienili w k\u0142amstwo, s\u0142u\u017c\u0105c raczej stworzeniu ni\u017c Stworzycielowi, albo te\u017c, \u017cyj\u0105c i umieraj\u0105c na tym \u015bwiecie bez Boga, nara\u017ceni s\u0105 na rozpacz ostateczn\u0105” (KK 16). Szczeg\u00f3lnie za\u015b widoczna posta\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnego ba\u0142wochwalstwa polega na tym, \u017ce „wielu ludzi, przeceniaj\u0105c post\u0119p nauk przyrodniczych i technicznych, sk\u0142ania si\u0119 do ba\u0142wochwalczej poniek\u0105d czci rzeczy doczesnych, staj\u0105c si\u0119 raczej ich s\u0142ugami ni\u017c panami” (DA 7).
\nGruntownego odnowienia doczeka\u0142a si\u0119 na ostatnim soborze nauka objawiona, \u017ce prawda S\u0142owa Bo\u017cego „o\u015bwieca ka\u017cdego cz\u0142owieka na ten \u015bwiat przychodz\u0105cego” (J\u00a01,9<\/a>). „Od pradawnych czas\u00f3w a\u017c do naszej epoki – czytamy w Deklaracji o stosunku Ko\u015bcio\u0142a do religii niechrze\u015bcija\u0144skich<\/i> – znajdujemy u r\u00f3\u017cnych narod\u00f3w jakie\u015b rozpoznanie owej tajemniczej mocy, kt\u00f3ra obecna jest w biegu spraw \u015bwiata i wydarzeniach ludzkiego \u017cycia; nieraz wr\u0119cz uznanie Najwy\u017cszego B\u00f3stwa lub nawet Ojca”.
\nSob\u00f3r przypomina ponadto, \u017ce poganami nie s\u0105 \u017bydzi: wyznaj\u0105 oni Boga prawdziwego, kt\u00f3ry objawi\u0142 si\u0119 przez Abrahama, Moj\u017cesza i prorok\u00f3w. Nawet o muzu\u0142manach nie da si\u0119 po prostu powiedzie\u0107, \u017ce s\u0105 poganami, gdy\u017c przechowuj\u0105 oni wiar\u0119 Abrahama i w tej wierze „oddaj\u0105 cze\u015b\u0107 Jedynemu Bogu, \u017cywemu i samoistnemu, mi\u0142osiernemu i wszechmocnemu Stw\u00f3rcy nieba i ziemi” (DRN 3).
\nWzywaj\u0105c do szacunku wobec r\u00f3\u017cnych religii i wobec wszystkiego, co jest w nich prawdziwe, sob\u00f3r zarazem stanowczo odcina si\u0119 od fa\u0142szywej tezy, jakoby wszystkie religie by\u0142y sobie r\u00f3wne. Przestaliby\u015bmy by\u0107 chrze\u015bcijanami, gdyby\u015bmy si\u0119 wyparli naszej wiary, \u017ce dopiero w Jezusie Chrystusie cz\u0142owiek mo\u017ce otrzyma\u0107 pe\u0142ny przyst\u0119p do Przedwiecznego Ojca. Tote\u017c nawet we wspomnianym dokumencie o religiach niechrze\u015bcija\u0144skich sob\u00f3r nie pr\u00f3buje dyskretnie przemilcze\u0107 tego, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 z natury swojej czuje si\u0119 misyjny i chcia\u0142by si\u0119 dzieli\u0107 wiar\u0105 w Chrystusa ze wszystkimi: „Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki nie odrzuca nic z tego, co w owych religiach jest prawdziwe i \u015bwi\u0119te. Ze szczerym szacunkiem odnosi si\u0119 do owych sposob\u00f3w dzia\u0142ania i \u017cycia, do owych nakaz\u00f3w i doktryn, kt\u00f3re chocia\u017c w wielu wypadkach r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od zasad przez niego wyznawanych i g\u0142oszonych, nierzadko jednak maj\u0105 w sobie promie\u0144 owej Prawdy, kt\u00f3ra o\u015bwieca wszystkich ludzi. G\u0142osi jednak i obowi\u0105zany jest g\u0142osi\u0107 bez przerwy Chrystusa, kt\u00f3ry jest Drog\u0105, Prawd\u0105 i \u017byciem, w kt\u00f3rym ludzie znajduj\u0105 pe\u0142ni\u0119 \u017cycia religijnego i w kt\u00f3rym B\u00f3g wszystko z sob\u0105 pojedna\u0142” (DRN 2).
\nMusimy jednak zrozumie\u0107, \u017ce wyznawcy innych religii czuj\u0105 si\u0119 nieraz zagro\u017ceni t\u0105 nasz\u0105 postaw\u0105. Niekiedy wprost pos\u0105dzaj\u0105 nas o to, \u017ce deklarowany przez nas szacunek dla innych religii jest podst\u0119pem i ma znaczenie czysto taktyczne. Tym wi\u0119cej powinni\u015bmy si\u0119 troszczy\u0107 o to, \u017ceby nasz szacunek dla prawdy i dobra u innych by\u0142 rzetelny. A r\u00f3wnie\u017c o to, \u017ceby do wiary w Chrystusa zaprasza\u0107 rzetelnie, odcinaj\u0105c si\u0119 od wszelkiej manipulacji, podst\u0119pu czy wykorzystywania jakiejkolwiek swojej wy\u017cszo\u015bci. Po prostu duch misyjny przemieni\u0142by si\u0119 w ducha czysto ziemskiej propagandy, gdyby\u015bmy chcieli przyci\u0105ga\u0107 ludzi do Chrystusa za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w moralnie w\u0105tpliwych.
\nWarto jeszcze wspomnie\u0107 o spojrzeniu, kt\u00f3re dopiero w naszym pokoleniu zaczyna si\u0119 rozpowszechnia\u0107: \u017ce dla niekt\u00f3rych wyznawc\u00f3w religii niechrze\u015bcija\u0144skich droga do Chrystusa mo\u017ce i\u015b\u0107 poprzez coraz wi\u0119ksze wg\u0142\u0119bianie si\u0119 w te \u015bwiat\u0142a Bo\u017ce, jakie ju\u017c teraz w tych religiach si\u0119 znajduj\u0105. Ufam, \u017ce spojrzenie to p\u0142ynie z Ducha \u015awi\u0119tego, cho\u0107 z pewno\u015bci\u0105 \u0142atwo je przemieni\u0107 w efektown\u0105, lecz zwodnicz\u0105 formu\u0142\u0119 kt\u00f3ra mo\u017ce skutecznie niszczy\u0107 w nas ducha misyjnego. W ka\u017cdym razie bardzo prawdziwe wydaje mi si\u0119 to, co powiedzia\u0142a na ten temat Matka Teresa z Kalkuty w swoim wywiadzie z 4 grudnia 1989 roku dla nowojorskiego czasopisma Time<\/i> (podaj\u0119 za „Biuletynem Specjalnym” z 16 grudnia):
\n„- Co Matka s\u0105dzi o hinduizmie?
\n– Kocham wszystkie religie, ale jestem zakochana w swojej w\u0142asnej.
\n– Ale powinni oni kocha\u0107 tak\u017ce Jezusa?
\n– Oczywi\u015bcie. Je\u015bli pragn\u0105 pokoju, je\u015bli pragn\u0105 rado\u015bci, niech znajd\u0105 Jezusa. Je\u015bli ludzie staj\u0105 si\u0119 lepszymi hinduistami, lepszymi muzu\u0142manami, lepszymi buddystami, ro\u015bnie tam co\u015b jeszcze. Zbli\u017caj\u0105 si\u0119 coraz bardziej i bardziej do Boga. Kiedy si\u0119 zbli\u017caj\u0105, musz\u0105 wybiera\u0107”.
\nCo do modlitw w Asy\u017cu, o kt\u00f3re Pan pyta, wystarczy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na to, \u017ce nie by\u0142y one zanoszone wsp\u00f3lnie, ale ka\u017cda z grup religijnych modli\u0142a si\u0119 we w\u0142asnej wsp\u00f3lnocie i zgodnie z w\u0142asnymi przekonaniami i tradycjami. Natomiast Jan Pawe\u0142 II starannie podkre\u015bli\u0142 w swoim przem\u00f3wieniu to\u017csamo\u015b\u0107 religijn\u0105 swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 i swoich wsp\u00f3\u0142wyznawc\u00f3w. Zreszt\u0105 niech Pan sam to os\u0105dzi:
\n„Pragn\u0119 wyrazi\u0107 – m\u00f3wi\u0142 wtedy papie\u017c – moje uczucia jako brat i przyjaciel, ale tak\u017ce jako ten, kt\u00f3ry wierzy w Jezusa Chrystusa i w Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki, i kt\u00f3ry jest pierwszym \u015bwiadkiem wiary w Niego. (…) Wyznaj\u0119, \u017ce podobnie jak wszyscy chrze\u015bcijanie jestem przekonany, i\u017c w Jezusie Chrystusie, Zbawicielu wszystkich, znajduje si\u0119 prawdziwy pok\u00f3j, \u00abpok\u00f3j tym, kt\u00f3rzy s\u0105 daleko i pok\u00f3j tym, kt\u00f3rzy s\u0105 blisko\u00bb (Ef\u00a02,17<\/a>). (…) To moja wiara sprawi\u0142a, \u017ce w duchu g\u0142\u0119bokiej mi\u0142o\u015bci i szacunku zwr\u00f3ci\u0142em si\u0119 do was, przedstawiciele Ko\u015bcio\u0142\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich, Wsp\u00f3lnot ko\u015bcielnych i Religii \u015bwiata. (…) Forma i tre\u015b\u0107 naszych modlitw s\u0105 bardzo r\u00f3\u017cne i nie ma mowy o tym, by je sprowadza\u0107 do wsp\u00f3lnego mianownika. Ale w tym zr\u00f3\u017cnicowaniu mo\u017ce odkryli\u015bmy na nowo, \u017ce – je\u015bli chodzi o problem pokoju i jego zwi\u0105zek z zaanga\u017cowaniem religijnym – jest jednak co\u015b, co nas \u0142\u0105czy. (…) Ja za\u015b pokornie powtarzam to, o czym jestem przekonany: pok\u00f3j nosi imi\u0119 Jezusa Chrystusa”.
\nO. Jacek Salij \u2013 \u201ePoszukiwania w wierze\u201d<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Modlitwy o pok\u00f3j, jakie dla wyznawc\u00f3w r\u00f3\u017cnych religii zorganizowa\u0142 w Asy\u017cu Jan Pawe\u0142 II (podobne mia\u0142y miejsce w Warszawie w pi\u0119\u0107dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 wybuchu wojny), wprawi\u0142y mnie w dezorientacj\u0119. Czy to ju\u017c wszystko jedno, jak kto w Boga wierzy? Kiedy dawniej… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[1049],"tags":[],"class_list":["post-359","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pytania-odpowiedzi-wiara"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/359","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=359"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/359\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=359"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=359"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=359"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}