{"id":315,"date":"2017-07-23T14:01:51","date_gmt":"2017-07-23T12:01:51","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=315"},"modified":"2017-07-23T14:01:51","modified_gmt":"2017-07-23T12:01:51","slug":"jak-to-bylo-z-pierwszymi-chrzescijanami-kosciol-dzisiejszy-daleko-odszedl","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/jak-to-bylo-z-pierwszymi-chrzescijanami-kosciol-dzisiejszy-daleko-odszedl\/","title":{"rendered":"Pierwszymi chrze\u015bcijanie. Ko\u015bci\u00f3\u0142 dzisiejszy daleko odszed\u0142?"},"content":{"rendered":"

Jezus powiedzia\u0142, \u017ce Jego uczni\u00f3w poznamy po ich owocach. Bo drzewo dobre nie mo\u017ce wydawa\u0107 z\u0142ych owoc\u00f3w, a ucznia Jezusa pozna\u0107 po tym, \u017ce przynosi dobre owoce. Ko\u015bci\u00f3\u0142 dzisiejszy daleko odszed\u0142 od ducha pierwszych chrze\u015bcijan. Wiele w nim ozi\u0119b\u0142o\u015bci, brudu, nieliczenia si\u0119 z Bo\u017cymi przykazaniami. Pierwsi chrze\u015bcijanie byli inni, my im nawet do pi\u0119t nie dorastamy. A powinni\u015bmy by\u0107 tacy sami, a nawet i lepsi.<\/i>
\nMa Pan \u015bwi\u0119t\u0105 racj\u0119, je\u015bli przez powo\u0142anie si\u0119 na przyk\u0142ad pierwszych chrze\u015bcijan chce Pan pobudzi\u0107 siebie, mnie i innych katolik\u00f3w do wi\u0119kszej wierno\u015bci Bogu. Nie ma Pan jednak racji ani za grosz, je\u015bli – na\u015bladuj\u0105c niekt\u00f3rych sekciarzy ogarni\u0119tych antykatolick\u0105 fobi\u0105 – Ko\u015bcio\u0142owi wsp\u00f3\u0142czesnemu zarzuca Pan odst\u0119pstwo od idea\u0142\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a czas\u00f3w apostolskich.
\nKo\u015bci\u00f3\u0142 w ka\u017cdym kolejnym pokoleniu jest wsp\u00f3lnot\u0105, w kt\u00f3rej coraz to nowi ludzie dost\u0119puj\u0105 duchowego uzdrowienia i odbywaj\u0105 swoj\u0105 drog\u0119 do \u017cycia wiecznego. Zarazem od samego pocz\u0105tku we wsp\u00f3lnocie tej pszenica jest pomieszana z k\u0105kolem – zar\u00f3wno w tym sensie, \u017ce wyznawcy Chrystusa czyni\u0105 r\u00f3wnie\u017c z\u0142o, jak i w tym sensie, \u017ce s\u0105 w\u015br\u00f3d nich, niestety, ludzie wr\u0119cz \u017ali. Tak by\u0142o zawsze, tak by\u0142o r\u00f3wnie\u017c w Ko\u015bciele czas\u00f3w apostolskich. To tylko sekty maj\u0105 tyle czelno\u015bci, \u017ceby przedstawia\u0107 siebie jako wsp\u00f3lnoty, w kt\u00f3rych panuje idealna mi\u0142o\u015b\u0107 Boga i bli\u017anich.
\nWiadomo\u015bci o grzechach i u\u0142omno\u015bciach pierwszego pokolenia chrze\u015bcijan znajdziemy w Nowym Testamencie tak wiele, \u017ce \u0142atwo ulec podobnemu wypaczeniu perspektywy, jakie obserwujemy u ludzi, kt\u00f3rzy we wsp\u00f3\u0142czesnym Ko\u015bciele potrafi\u0105 zauwa\u017cy\u0107 same tylko grzechy i ozi\u0119b\u0142o\u015b\u0107. We\u017amy na przyk\u0142ad tylko Pierwszy List do Koryntian. „Doniesiono mi o was, bracia moi – pisze Aposto\u0142 Pawe\u0142 w pierwszym rozdziale – \u017ce zdarzaj\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy wami spory. My\u015bl\u0119 o tym, co ka\u017cdy z was m\u00f3wi: Ja jestem Paw\u0142a, a ja Apollosa”, itd. (1,11n<\/a>) Zdaniem Aposto\u0142a, tego rodzaju spory \u015bwiadcz\u0105 o duchowej niedojrza\u0142o\u015bci: „Je\u017celi bowiem jest mi\u0119dzy wami zawi\u015b\u0107 i niezgoda, to czy\u017c nie jeste\u015bcie ciele\u015bni i nie post\u0119pujecie tylko po ludzku?” (3,3<\/a>)
\nCo gorsza: „S\u0142yszy si\u0119 powszechnie o rozpu\u015bcie mi\u0119dzy wami i to o takiej rozpu\u015bcie, jaka si\u0119 nie zdarza w\u015br\u00f3d pogan, mianowicie \u017ce kto\u015b \u017cyje z \u017con\u0105 swego ojca. A wy unie\u015bli\u015bcie si\u0119 pych\u0105, zamiast z ubolewaniem \u017c\u0105da\u0107, by usuni\u0119to spo\u015br\u00f3d was tego, kt\u00f3ry si\u0119 dopu\u015bci\u0142 wspomnianego czynu” (5,1n<\/a>).
\nNie brak w\u015br\u00f3d pierwszych chrze\u015bcijan – a ca\u0142y czas m\u00f3wimy tylko o jednej gminie korynckiej – spor\u00f3w maj\u0105tkowych. Wiara spieraj\u0105cych si\u0119 by\u0142a jeszcze zbyt s\u0142aba, \u017ceby jej \u015bwiat\u0142o mog\u0142o pom\u00f3c do sprawiedliwego pogodzenia si\u0119. Dowiadujemy si\u0119 zreszt\u0105 o tym tylko dlatego, \u017ce Aposto\u0142owi wydawa\u0142o si\u0119 czym\u015b nieprzyzwoitym to, \u017ce chrze\u015bcijanie spieraj\u0105 si\u0119 przed s\u0105dami poga\u0144skimi: „Gdy macie sprawy doczesne do rozstrzygni\u0119cia, s\u0119dziami waszymi czynicie ludzi za nic uwa\u017canych w Ko\u015bciele. M\u00f3wi\u0119 to, aby was zawstydzi\u0107. Bo czy\u017c nie znajdzie si\u0119 w\u015br\u00f3d was kto\u015b na tyle m\u0105dry, by m\u00f3g\u0142 rozstrzyga\u0107 spory mi\u0119dzy swymi bra\u0107mi? A tymczasem brat oskar\u017ca brata, i to przed niewierz\u0105cymi. Ju\u017c samo to jest godne pot\u0119pienia, \u017ce w og\u00f3le zdarzaj\u0105 si\u0119 w\u015br\u00f3d was sprawy s\u0105dowe” (6,4-7<\/a>).
\nCie\u0144 ludzkiego grzechu pada\u0142 nawet na najwi\u0119ksz\u0105 \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 w Ko\u015bciele, jak\u0105 jest tajemnica Eucharystii: „Nie pochwalam was i za to, \u017ce schodzicie si\u0119 razem nie na lepsze, ale ku gorszemu. Przede wszystkim s\u0142ysz\u0119 – i po cz\u0119\u015bci wierz\u0119 – \u017ce zdarzaj\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy wami spory, gdy schodzicie si\u0119 razem jako Ko\u015bci\u00f3\u0142. (…) Tak wi\u0119c, gdy si\u0119 zbieracie, nie ma u was spo\u017cywania Wieczerzy Pa\u0144skiej. Ka\u017cdy bowiem ju\u017c wcze\u015bniej zabiera si\u0119 do w\u0142asnego jedzenia, i tak si\u0119 zdarza, \u017ce jeden jest g\u0142odny, podczas gdy drugi nietrze\u017awy” (11,17-21<\/a>).
\nPodobne zachowania podczas sprawowania Eucharystii pi\u0119tnowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c Aposto\u0142 Jakub (Jk\u00a02,2-4<\/a>). Natomiast z Listu do Hebrajczyk\u00f3w dowiadujemy si\u0119, \u017ce ju\u017c w czasach apostolskich pojawi\u0142o si\u0119 opuszczanie spotka\u0144 eucharystycznych przez bardziej ozi\u0119b\u0142ych chrze\u015bcijan: „Nie opuszczajmy naszych wsp\u00f3lnych zebra\u0144, jak to si\u0119 sta\u0142o zwyczajem niekt\u00f3rych” (10,25<\/a>).
\nG\u0142\u00f3wnym przedmiotem Trzeciego Listu Aposto\u0142a Jana jest upomnienie z powodu braku go\u015bcinno\u015bci. Z kolei Aposto\u0142 Pawe\u0142 musi przywo\u0142ywa\u0107 do porz\u0105dku rozgor\u0105czkowane g\u0142owy, kt\u00f3re tak niecierpliwie oczekiwa\u0142y chwalebnego powrotu Chrystusa Pana, \u017ce bojkotowa\u0142y normalne uczestnictwo w \u017cyciu spo\u0142ecznym: „S\u0142yszymy, \u017ce niekt\u00f3rzy w\u015br\u00f3d was post\u0119puj\u0105 wbrew porz\u0105dkowi: wcale nie pracuj\u0105, lecz zajmuj\u0105 si\u0119 rzeczami niepotrzebnymi” (2\u00a0Tes\u00a03,11<\/a>). Nawet prowadzone przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 dzie\u0142a mi\u0142osierdzia dostarcza\u0142y powod\u00f3w do wzajemnych niesnasek: „Kiedy liczba uczni\u00f3w wzrasta\u0142a, zacz\u0119li Helleni\u015bci szemra\u0107 przeciwko Hebrajczykom, \u017ce przy codziennym rozdawaniu ja\u0142mu\u017cny zaniedbywano ich wdowy” (Dz\u00a06,1<\/a>).
\nMo\u017ce jednak przynajmniej \u00f3wcze\u015bni pasterze Ko\u015bcio\u0142a, mo\u017ce bodaj Aposto\u0142owie byli lud\u017ami absolutnie nieskazitelnymi? No to pos\u0142uchajmy, jakiej nauki musi udziela\u0107 Aposto\u0142 Piotr podleg\u0142emu sobie duchowie\u0144stwu: „Pa\u015bcie stado Bo\u017ce, kt\u00f3re jest przy was, strzeg\u0105c go nie pod przymusem, ale z w\u0142asnej woli, jak B\u00f3g chce; nie ze wzgl\u0119du na niegodziwe zyski, ale z oddaniem; i nie jak ci, kt\u00f3rzy ciemi\u0119\u017c\u0105 gminy, ale jako \u017cywe przyk\u0142ady dla stada” (1\u00a0P\u00a05,2n<\/a>).
\nA oto opis wydarzenia, w kt\u00f3rym uczestniczy\u0142o dw\u00f3ch Aposto\u0142\u00f3w i jeden Ewangelista: „Barnaba chcia\u0142 r\u00f3wnie\u017c zabra\u0107 Jana, zwanego Markiem, ale Pawe\u0142 prosi\u0142, aby nie zabiera\u0142 z sob\u0105 tego, kt\u00f3ry odszed\u0142 od nich w Pamfilii i nie bra\u0142 udzia\u0142u w ich pracy. Dosz\u0142o do ostrego starcia, tak \u017ce si\u0119 rozdzielili” (Dz\u00a015,37-39<\/a>).
\nPrzypomnijmy sobie jeszcze ma\u0142oduszne post\u0119powanie Aposto\u0142a Piotra (pierwszego papie\u017ca!), kt\u00f3re tak oburzy\u0142o Paw\u0142a: „Gdy Kefas przyby\u0142 do Antiochii, otwarcie mu si\u0119 sprzeciwi\u0142em, bo na to zas\u0142u\u017cy\u0142. Zanim jeszcze nadeszli niekt\u00f3rzy z otoczenia Jakuba, bra\u0142 udzia\u0142 w posi\u0142kach z tymi, kt\u00f3rzy pochodzili z poga\u0144stwa. Kiedy jednak oni si\u0119 zjawili, pocz\u0105\u0142 si\u0119 usuwa\u0107 i trzyma\u0107 si\u0119 z dala, boj\u0105c si\u0119 tych, kt\u00f3rzy pochodzili z obrzezania. To jego nieszczere post\u0119powanie podj\u0119li jeszcze inni \u017cydowskiego pochodzenia, tak \u017ce wci\u0105gn\u0119li w to udawanie nawet Barnab\u0119” (Ga\u00a02,11-13<\/a>).
\nJednak do\u015b\u0107 tych przypomnie\u0144. Wszystkie powy\u017csze przytoczenia stanowi\u0105 nieomylny przekaz s\u0142owa Bo\u017cego. Obraziliby\u015bmy jednak ci\u0119\u017cko Pana Boga, gdyby\u015bmy chcieli si\u0119 pos\u0142ugiwa\u0107 Jego s\u0142owem w celu usprawiedliwienia grzechu w Ko\u015bciele. Nie ma takiego grzechu, z kt\u00f3rym w Ko\u015bciele wolno by nam by\u0142o si\u0119 pogodzi\u0107. Z powy\u017cszych przekaz\u00f3w wynika co\u015b zupe\u0142nie innego: \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 od samego pocz\u0105tku i a\u017c do dnia S\u0105du Ostatecznego sk\u0142ada\u0142 si\u0119 i b\u0119dzie si\u0119 sk\u0142ada\u0142 z grzesznik\u00f3w. Grzesznikami jeste\u015bmy wszyscy, zar\u00f3wno pasterze, jak zwyczajni wierni, grzesznikami byli r\u00f3wnie\u017c \u015bwi\u0119ci, kt\u00f3rych Ko\u015bci\u00f3\u0142 kanonizowa\u0142. Po to jednak jeste\u015bmy w Ko\u015bciele, \u017ceby nie godzi\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce jeste\u015bmy grzesznikami. Ju\u017c dzisiaj – cho\u0107 wci\u0105\u017c jestem grzesznikiem – przy Bo\u017cej pomocy mo\u017cliwe jest to, \u017ce kr\u00f3lowa\u0107 we mnie b\u0119dzie \u0142aska, a nie grzech. Ponadto grzesznikiem mog\u0119 i powinienem by\u0107 coraz mniej.
\nPrzejd\u017amy teraz do nast\u0119pnego problemu, jaki sk\u0142ada si\u0119 na podniesiony przez Pana temat. Widzieli\u015bmy, \u017ce Nowy Testament jawnie i bez os\u0142onek m\u00f3wi o grzechach, kt\u00f3rymi raniony by\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 ju\u017c w czasach apostolskich. Jednak w tym samym Nowym Testamencie znajduj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c takie przedstawienia pierwszej wsp\u00f3lnoty wierz\u0105cych, jak gdyby sk\u0142ada\u0142a si\u0119 ona z ludzi idealnych: „Jeden duch i jedno serce o\u017cywia\u0142y wszystkich wierz\u0105cych. \u017baden nie nazywa\u0142 swoim tego, co posiada\u0142, ale wszystko mieli wsp\u00f3lne. (…) Nikt z nich nie cierpia\u0142 niedostatku, bo w\u0142a\u015bciciele p\u00f3l albo dom\u00f3w sprzedawali je i przynosili pieni\u0105dze ze sprzeda\u017cy i sk\u0142adali je u st\u00f3p Aposto\u0142\u00f3w. Ka\u017cdemu te\u017c rozdzielano wed\u0142ug potrzeby” (Dz\u00a04,32-35<\/a>; por. 2,42-47<\/a>).
\nCo s\u0105dzi\u0107 o tym przekazie, skoro na przyk\u0142ad zaraz na nast\u0119pnej stronie m\u00f3wi si\u0119 o tej samej wsp\u00f3lnocie, i\u017c jedni szemrali przeciw drugim, „\u017ce przy codziennym rozdawaniu ja\u0142mu\u017cny zaniedbywano ich wdowy” (Dz\u00a06,1<\/a>)? Ot\u00f3\u017c poprzez idealny obraz pierwszej wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skiej s\u0142owo Bo\u017ce przekazuje nam, jak s\u0105dz\u0119, co najmniej dwie prawdy. Po pierwsze: \u017ce dobro, jakie B\u00f3g sprawia w swoim Ko\u015bciele, jest czym\u015b bez por\u00f3wnania g\u0142\u0119bszym i mocniejszym ni\u017c z\u0142o, jakim my potrafimy Ko\u015bci\u00f3\u0142 zaciemni\u0107. Jest tak zapewne nawet w\u00f3wczas, kiedy jakie\u015b z\u0142o w Ko\u015bciele bardzo rzuca si\u0119 w oczy. Trudno na przyk\u0142ad przypu\u015bci\u0107, \u017ceby to r\u00f3\u017cnorodne i tak ci\u0119\u017ckie z\u0142o, jakie Aposto\u0142 Pawe\u0142 wypomina\u0142 Koryntianom, mog\u0142o zniweczy\u0107 sens istnienia ich religijnej wsp\u00f3lnoty albo przewa\u017cy\u0107 dobro, jakiego B\u00f3g w nich dokonywa\u0142.
\nDruga prawda, kt\u00f3r\u0105 widz\u0119 w idealnym obrazie pierwszych chrze\u015bcijan, jest bardziej dynamiczna: Ka\u017cde z\u0142o, jakie dzieje si\u0119 w Ko\u015bciele, wo\u0142a ca\u0142ym sob\u0105, \u017ce go by\u0107 nie powinno. Jako Ko\u015bci\u00f3\u0142 winni\u015bmy d\u0105\u017cy\u0107 do tego, a\u017ceby dzia\u0142o si\u0119 w\u015br\u00f3d nas wy\u0142\u0105cznie dobro. To prawda, \u017ce jest to na razie nieosi\u0105galny idea\u0142. Ale jest to jeden z tych idea\u0142\u00f3w, kt\u00f3ry ma moc realnie kszta\u0142towa\u0107 nasze \u017cycie. Im bardziej si\u0119 nim przejmiemy, tym wi\u0119cej si\u0119 do tego idea\u0142u przybli\u017cymy.
\nZwyczajnej jednak pokusie pychy ulegaj\u0105 ci sekciarze, kt\u00f3rzy pot\u0119piaj\u0105 Ko\u015bci\u00f3\u0142 za to, \u017ce tak wielu w nim grzesznik\u00f3w i tak wiele grzechu, i kt\u00f3rzy siebie samych uwa\u017caj\u0105 za takich, co to ju\u017c teraz w pe\u0142ni realizuj\u0105 idea\u0142 wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skiej. W pierwszych wiekach byli to rozmaici montani\u015bci, nowacjanie, donaty\u015bci. Praktycznie w ka\u017cdym p\u00f3\u017aniejszym pokoleniu pojawiali si\u0119 jacy\u015b ich nast\u0119pcy. Ludzie ci zapominaj\u0105 o tym, \u017ce Chrystus Pan przyszed\u0142 do nas nie po to, \u017ceby pot\u0119pia\u0107 grzesznik\u00f3w, ale \u017ceby pom\u00f3c grzesznikom w skutecznym pot\u0119pieniu swoich grzech\u00f3w. W rezultacie zachowuj\u0105 si\u0119 tak, jakby nigdy nie s\u0142yszeli Chrystusowej przypowie\u015bci o faryzeuszu i celniku albo o pszenicy i k\u0105kolu.
\nOwszem, wolno nam l\u0119ka\u0107 si\u0119, czy przypadkiem Ko\u015bci\u00f3\u0142, przygarniaj\u0105c grzesznik\u00f3w, nie jest zbyt pob\u0142a\u017cliwy dla naszych grzech\u00f3w. Wolno nam nawet formu\u0142owa\u0107 panikarskie opinie na temat duchowej sytuacji wsp\u00f3\u0142czesnego Ko\u015bcio\u0142a, byleby nape\u0142nione one by\u0142y serdeczn\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 do Ko\u015bcio\u0142a i trosk\u0105 o to, \u017ceby\u015bmy my, dzieci Ko\u015bcio\u0142a, coraz wi\u0119cej si\u0119 do Boga przybli\u017cali.
\nTakie panikarskie opinie formu\u0142owali ju\u017c Aposto\u0142owie. Przypatrzmy si\u0119 na przyk\u0142ad obrazowi pierwszych chrze\u015bcijan, jaki pozostawi\u0142 Aposto\u0142 Jakub: „Sk\u0105d si\u0119 bior\u0105 wojny i sk\u0105d k\u0142\u00f3tnie mi\u0119dzy wami? Nie sk\u0105din\u0105d, tylko z waszych \u017c\u0105dz, kt\u00f3re walcz\u0105 w cz\u0142onkach waszych. Po\u017c\u0105dacie, a nie macie, \u017cywicie mordercz\u0105 zawi\u015b\u0107, a nie mo\u017cecie osi\u0105gn\u0105\u0107. Prowadzicie walki i k\u0142\u00f3tnie, a nic nie posiadacie, gdy\u017c si\u0119 nie modlicie. Modlicie si\u0119, a nie otrzymujecie, bo si\u0119 \u017ale modlicie, staraj\u0105c si\u0119 jedynie o zaspokojenie swoich \u017c\u0105dz” (Jk\u00a04,1-3<\/a>).
\nTo\u017c to gdyby te s\u0142owa potraktowa\u0107 jako obiektywn\u0105 informacj\u0119, mo\u017cna by s\u0105dzi\u0107, \u017ce pierwsi chrze\u015bcijanie, do kt\u00f3rych zwraca\u0142 si\u0119 Jakub, nie rozumieli nic z tego, co duchowe, a ich modlitwy mia\u0142y niewiele wsp\u00f3lnego z prawdziw\u0105 wiar\u0105. Jednak przecie\u017c s\u0142owa te przekazuj\u0105 nam co\u015b zupe\u0142nie innego. S\u0105 one gor\u0105cym wezwaniem duszpasterza: „Ludzie kochani, pog\u0142\u0119biajcie si\u0119 duchowo i nieustannie oczyszczajcie swoj\u0105 pobo\u017cno\u015b\u0107!”
\nOt\u00f3\u017c wydaje si\u0119, \u017ce tylko w tym duchu i w takim celu wolno przeciwstawia\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142 wsp\u00f3\u0142czesny idealnemu obrazowi Ko\u015bcio\u0142a czas\u00f3w apostolskich. Z tego przeciwstawiania nie b\u0119dzie bowiem wynika\u0142o pot\u0119pianie innych, ale wzajemne wzywanie si\u0119 do nawr\u00f3cenia i wi\u0119kszej wierno\u015bci.
\n 
\nO. Jacek Salij OP,\u00a0Nadzieja poddawana pr\u00f3bom,
\nW drodze \u2013\u00a0Wydawnictwo Polskiej Prowincji Dominikan\u00f3w<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jezus powiedzia\u0142, \u017ce Jego uczni\u00f3w poznamy po ich owocach. Bo drzewo dobre nie mo\u017ce wydawa\u0107 z\u0142ych owoc\u00f3w, a ucznia Jezusa pozna\u0107 po tym, \u017ce przynosi dobre owoce. Ko\u015bci\u00f3\u0142 dzisiejszy daleko odszed\u0142 od ducha pierwszych chrze\u015bcijan. Wiele w nim ozi\u0119b\u0142o\u015bci, brudu,… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[1047],"tags":[],"class_list":["post-315","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pytania-odpowiedzi-moralnosc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/315","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=315"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/315\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=315"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=315"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=315"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}