{"id":2975,"date":"2020-02-17T17:40:52","date_gmt":"2020-02-17T16:40:52","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=2975"},"modified":"2020-02-17T17:40:52","modified_gmt":"2020-02-17T16:40:52","slug":"chrzescijanstwo-a-inne-religie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/chrzescijanstwo-a-inne-religie\/","title":{"rendered":"Chrze\u015bcija\u0144stwo a inne religie"},"content":{"rendered":"
\n <\/p>\n\n\n\n
\n

Chrze\u015bcija\u0144stwo ro\u015bci sobie pretensje do tego, \u017ce jest lepsze od innych religii, \u017ce jest najlepsz\u0105 religi\u0105 na \u015bwiecie, „jedynie prawdziw\u0105”. Powiem otwarcie, \u017ce obdarzy\u0142bym je wi\u0119ksz\u0105 sympati\u0105, gdyby nie by\u0142o tak fanatyczne, tak zaborcze, tak niesprawiedliwe wobec innych. Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie m\u00f3g\u0142by uzna\u0107 wreszcie r\u00f3wnorz\u0119dno\u015bci wszystkich religii?<\/p><\/blockquote>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

 \n<\/p><\/div>\n

\n\n\n\n
Wczytuj\u0105c si\u0119 w Pa\u0144ski list, widz\u0119 w nim dwa w\u0105tki, \u015bci\u015ble si\u0119 z sob\u0105 splataj\u0105ce. Spr\u00f3buj\u0119 je rozdzieli\u0107, cho\u0107by z tego wzgl\u0119du, \u017ce z jednym si\u0119 bardzo solidaryzuj\u0119, a do drugiego proponowa\u0142bym wprowadzenie istotnej korekty.
\nCzy chrze\u015bcija\u0144stwo jest lepsze od innych religii? Czuj\u0119 — wraz z Panem — jaki\u015b fa\u0142sz ukryty w samym postawieniu tego problemu. Podam przyk\u0142ad. Je\u015bli my, Polacy, zastanawiamy si\u0119 nad swoimi narodowymi zaletami, to bardzo dobrze: taka refleksja zwykle sprzyja utrwaleniu i pobudzaniu owych zalet. Sens autorefleksji zmienia si\u0119 jednak zupe\u0142nie, je\u015bli, aby uwydatni\u0107 blask naszych cn\u00f3t, pr\u00f3bujemy umie\u015bci\u0107 je na tle negatywnym wad kt\u00f3rego\u015b z narod\u00f3w o\u015bciennych. Nasze rozwa\u017cania pobudzaj\u0105 nas teraz nie tyle do pracy nad sob\u0105, co raczej do samozadowolenia i pogardy innych. Wszelka autoafirmacja czerpana z por\u00f3wnania si\u0119 z innymi ma w sobie jak\u0105\u015b skaz\u0119, tr\u0105ci pospolito\u015bci\u0105, brakuje jej szlachetno\u015bci. Ot\u00f3\u017c chrze\u015bcija\u0144stwo jest dla nas zbyt wielkim skarbem, \u017ceby\u015bmy mieli je wywy\u017csza\u0107 kosztem poni\u017cania innych religii.
\nPostaw\u0119 zasadniczego szacunku Ko\u015bcio\u0142a dla innych religii wyrazi\u0142 ostatni Sob\u00f3r w\u00a0Deklaracji o stosunku Ko\u015bcio\u0142a do religii niechrze\u015bcija\u0144skich.<\/i>\u00a0To stanowisko Soboru dalekie jest od postawy lekcewa\u017cenia, pogardy lub wrogo\u015bci, jakie niestety po dzi\u015b dzie\u0144 zdarzaj\u0105 si\u0119 chrze\u015bcijanom w ich stosunku do innych religii. „Ludzie oczekuj\u0105 od r\u00f3\u017cnych religii — m\u00f3wi Sob\u00f3r we wspomnianym dokumencie — odpowiedzi na g\u0142\u0119bokie tajemnice ludzkiej egzystencji, kt\u00f3re jak niegdy\u015b, tak i teraz do g\u0142\u0119bi poruszaj\u0105 ludzkie serca: czym jest cz\u0142owiek, jaki jest sens i cel naszego \u017cycia, co jest dobrem, a co grzechem, jakie jest \u017ar\u00f3d\u0142o i jaki jest cel cierpienia, na jakiej drodze mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 prawdziw\u0105 szcz\u0119\u015bliwo\u015b\u0107, czym jest \u015bmier\u0107, s\u0105d i sprawiedliwo\u015b\u0107 po \u015bmierci, czym wreszcie jest owa ostateczna i niewys\u0142owiona tajemnica, kt\u00f3ra ogarnia nasz\u0105 egzystencj\u0119, z kt\u00f3rej bierzemy pocz\u0105tek i ku kt\u00f3rej d\u0105\u017cymy.
\nOd pradawnych czas\u00f3w a\u017c do naszej epoki znajdujemy u r\u00f3\u017cnych narod\u00f3w jakie\u015b rozpoznanie owej tajemniczej mocy, kt\u00f3ra obecna jest w biegu spraw \u015bwiata i wydarzeniach ludzkiego \u017cycia; nieraz nawet uznanie Najwy\u017cszego B\u00f3stwa lub te\u017c Ojca. Rozpoznanie to i uznanie przenika \u017cycie owych narod\u00f3w g\u0142\u0119bokim zmys\u0142em religijnym. Religie za\u015b, zwi\u0105zane z rozwojem kultury, staraj\u0105 si\u0119 odpowiedzie\u0107 na te same pytania za pomoc\u0105 coraz subtelniejszych poj\u0119\u0107 i bardziej wykszta\u0142conego j\u0119zyka. Tak wi\u0119c w hinduizmie ludzie badaj\u0105 i wyra\u017caj\u0105 bosk\u0105 tajemnic\u0119 poprzez niezmiern\u0105 obfito\u015b\u0107 mit\u00f3w i wnikliwe koncepcje filozoficzne, a wyzwolenia z udr\u0119k naszego losu szukaj\u0105 albo w r\u00f3\u017cnych formach \u017cycia ascetycznego, albo w g\u0142\u0119bszej medytacji, albo w mi\u0142uj\u0105cej i ufnej ucieczce do Boga. Buddyzm, w r\u00f3\u017cnych swych formach, uznaje zasadnicz\u0105 niewystarczalno\u015b\u0107 tego zmiennego \u015bwiata i naucza sposob\u00f3w, kt\u00f3rymi ludzie w duchu pobo\u017cno\u015bci i ufno\u015bci mogliby albo osi\u0105gn\u0105\u0107 stan doskona\u0142ego wyzwolenia, albo doj\u015b\u0107, czy to o w\u0142asnych si\u0142ach, czy z wy\u017csz\u0105 pomoc\u0105, do najwy\u017cszego o\u015bwiecenia. Podobnie te\u017c inne religie, istniej\u0105ce na ca\u0142ym \u015bwiecie, r\u00f3\u017cnymi sposobami staraj\u0105 si\u0119 wyj\u015b\u0107 naprzeciw niepokojowi ludzkiego serca, wskazuj\u0105c drogi, jakimi s\u0105 doktryny oraz nakazy praktyczne, jak r\u00f3wnie\u017c obrz\u0119dy sakralne” (nr 1-2).
\nW Pa\u0144skim li\u015bcie widz\u0119 jednak jeszcze drugi w\u0105tek. Jest to jakby pretensja o to, \u017ce chrze\u015bcija\u0144stwo jest misyjne, \u017ce chcia\u0142oby si\u0119 rozszerzy\u0107 na ca\u0142y \u015bwiat. By\u0107 mo\u017ce nie mia\u0142by Pan nic przeciwko temu, \u017ce ka\u017cda religia — a wi\u0119c r\u00f3wnie\u017c chrze\u015bcija\u0144stwo — chce propagowa\u0107 siebie sam\u0105, pragnie dzieli\u0107 si\u0119 swoj\u0105, wydeptan\u0105 przez pokolenia, drog\u0105 do Boga. W chrze\u015bcija\u0144stwie jednak denerwuje Pana — je\u015bli u\u017cy\u0107 terminologii pozareligijnej — zamiar opanowania ca\u0142ego \u015bwiata, a wi\u0119c chyba i wyrugowania pozosta\u0142ych religii. Co wi\u0119c wart jest — pozwol\u0119 sobie wczu\u0107 si\u0119 w Pa\u0144ski punkt widzenia — deklarowany przez ostatni Sob\u00f3r szacunek dla innych religii, je\u015bli zarazem ten\u017ce sam Ko\u015bci\u00f3\u0142 marzy o tym, aby odebra\u0107 owym religiom mo\u017cliwie wszystkich wyznawc\u00f3w? Pa\u0144skie stanowisko zapewne zbiega si\u0119 z pretensj\u0105 owego Japo\u0144czyka, kt\u00f3ry zarzuca\u0142 misjonarzom: „Na Fud\u017cijam\u0119 prowadzi wiele dr\u00f3g, tymczasem wy, chrze\u015bcijanie, s\u0105dzicie, \u017ce tylko wasza droga jest dobra”.
\nNa to powiem od razu: W gruncie rzeczy \u017c\u0105da Pan, \u017ceby chrze\u015bcijanie przestali by\u0107 chrze\u015bcijanami, \u017ceby wyrzekli si\u0119 tego, co w ich wierze najbardziej istotne; ot\u00f3\u017c nie jestem pewny, czy jest to \u017c\u0105danie sprawiedliwe.
\nProsz\u0119 mnie uwa\u017cnie (i \u017cyczliwie) pos\u0142ucha\u0107: W swojej istocie chrze\u015bcija\u0144stwo jest to wiara, \u017ce B\u00f3g tak umi\u0142owa\u0142 \u015bwiat, i\u017c Syna swego Jednorodzonego nam da\u0142, aby ka\u017cdy, kto w Niego wierzy, mia\u0142 \u017cycie wieczne. Wierzymy, \u017ce Chrystus jest naprawd\u0119 naszym Zbawicielem, a nie tylko dzi\u0119ki naszym pogl\u0105dom: wierzymy, \u017ce nie nasz\u0105 wiar\u0105 kreujemy Go na Zbawiciela, ale wiar\u0105 przyjmujemy Tego, kt\u00f3ry jest Zbawicielem niezale\u017cnie od naszej wiary lub niewiary. Wierzymy wi\u0119c, \u017ce jest On Zbawicielem wszystkich ludzi, a nie tylko chrze\u015bcijan. Jak m\u00f3wi\u0142 Aposto\u0142 Piotr przed Sanhedrynem: „Nie dano ludziom pod niebem innego imienia, w kt\u00f3rym mogliby\u015bmy by\u0107 zbawieni” (Dz 4,12).
\nOt\u00f3\u017c je\u015bli chrze\u015bcijanie wierz\u0105 tak, jak to w tej chwili wy\u0142o\u017cy\u0142em, z wiary ich logicznie wyp\u0142ywa obowi\u0105zek (w sensie raczej radosnej wewn\u0119trznej potrzeby ni\u017c zewn\u0119trznego nakazu) dzielenia si\u0119 z innymi t\u0105 najwi\u0119ksz\u0105 z wszystkich nowin: nowin\u0105 o jedynym Zbawicielu wszystkich ludzi. Je\u015bli chrze\u015bcijanie wierz\u0105 tak, jak wierz\u0105, to doprawdy trudno mie\u0107 im za z\u0142e, \u017ce chcieliby rozprzestrzenia\u0107 t\u0119 nowin\u0119 na ca\u0142y \u015bwiat, \u017ce pragn\u0119liby, aby wszyscy bez wyj\u0105tku ludzie poznali naszego Zbawiciela po imieniu. Nakaz ewangeliczny: „Id\u017acie i nauczajcie wszystkie narody, chrzcz\u0105c je w imi\u0119 Ojca i Syna, i Ducha \u015awi\u0119tego” (Mt 28,19) jest konieczn\u0105 konsekwencj\u0105 wewn\u0119trznych tre\u015bci zawartych w Ewangelii. Z Pa\u0144skiego listu wynika, jakoby Pan mia\u0142 za z\u0142e chrze\u015bcijanom ich wiar\u0119 w Chrystusa Zbawiciela wszystkich ludzi. Prosz\u0119 Pana, przecie\u017c w\u0142a\u015bnie na tym polega chrze\u015bcija\u0144stwo!<\/a>1<\/a><\/sup>
\nWiele dr\u00f3g prowadzi na Fud\u017cijam\u0119 — to te\u017c prawda. Ale przecie\u017c zbawienia nie osi\u0105gniemy \u017cadn\u0105 duchow\u0105 wspinaczk\u0105, zbawienie jest darem Bo\u017cym. Zapewne skierowanie si\u0119 ku \u015bwi\u0119tej g\u00f3rze Bo\u017cej — \u017ce pozostaniemy przy tym symbolu — przygotowuje cz\u0142owieka szczeg\u00f3lnie do przyj\u0119cia daru zbawienia, ale przecie\u017c zbawienie to wprowadzenie w g\u0142\u0119bsze jeszcze wymiary inne od tych, kt\u00f3re mo\u017cemy osi\u0105gn\u0105\u0107 wytrwa\u0142\u0105 prac\u0105 ducha (cho\u0107 z nimi zwi\u0105zane). Zarzut owego Japo\u0144czyka jest o tyle s\u0142uszny, o ile chrze\u015bcijanie nie rozr\u00f3\u017cniaj\u0105 nowiny o Chrystusie Zbawicielu od swoich europejskich tradycji duchowych, od swojej specyficznej drogi na Fud\u017cijam\u0119. By\u0107 mo\u017ce — nie znam si\u0119 na tym — buddy\u015bci czy hindui\u015bci, przyjmuj\u0105c wiar\u0119 w Chrystusa i \u0142\u0105cz\u0105c si\u0119 z Nim przez sakramenty, mogliby zachowa\u0107, a nawet rozwija\u0107, najistotniejsze warto\u015bci swoich tradycji duchowych. By\u0107 mo\u017ce Opatrzno\u015b\u0107 Bo\u017ca w\u0142a\u015bnie dlatego jakby zatrzyma\u0142a w pewnym momencie przestrzenny rozw\u00f3j chrze\u015bcija\u0144stwa, \u017ce byli\u015bmy raczej nastawieni na rugowanie innych wielkich tradycji duchowych ni\u017c na obdarowanie ich wiar\u0105 w Chrystusa Zbawiciela. By\u0107 mo\u017ce tamte duchowe tradycje s\u0105 drogocenn\u0105 wod\u0105, kt\u00f3ra — przemieniona moc\u0105 Ewangelii — mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 wspania\u0142ym winem.
\nKr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, je\u015bli kto\u015b \u017c\u0105da od chrze\u015bcijan, aby porzucili swoje nastawienie misyjne, zawo\u0142am: Ludzie, b\u0142agam was, pozw\u00f3lcie nam by\u0107 chrze\u015bcijanami! Osobi\u015bcie cierpi\u0119 raczej z tego powodu, \u017ce duch misyjny w\u015br\u00f3d chrze\u015bcijan jest tak s\u0142aby. Tu naprawd\u0119 nie chodzi o jak\u0105\u015b ambicj\u0119 opanowania ca\u0142ego \u015bwiata, z wewn\u0119trznych przes\u0142anek chrze\u015bcija\u0144stwa wynika nawet nasz obowi\u0105zek zwalczania takich ambicji. Nam chodzi, powinno chodzi\u0107 tylko o to, \u017ceby ca\u0142y \u015bwiat m\u00f3g\u0142 si\u0119 radowa\u0107 nowin\u0105 o przyj\u015bciu Zbawiciela.
\n<\/a>1<\/a><\/sup>\u00a0Mo\u017ce inne religie r\u00f3wnie\u017c czuj\u0105 si\u0119 powo\u0142ane do spe\u0142nienia jakiej\u015b misji uniwersalnej? Odpowiem kr\u00f3tko: R\u00f3wnie\u017c je\u015bli w przes\u0142ankach wewn\u0119trznych jakiej\u015b innej religii zawarta jest jaka\u015b jej misja uniwersalna — niezale\u017cnie od tego, co s\u0105dzimy na temat jej prawdziwo\u015bci lub nieprawdziwo\u015bci — nale\u017cy j\u0105 uszanowa\u0107. Nikt nie mo\u017ce domaga\u0107 si\u0119 — i to jeszcze, o ironio!, w imi\u0119 tolerancji — od jej wyznawc\u00f3w, \u017ceby zmienili sw\u0105 wiar\u0119, dlatego \u017ce jemu si\u0119 ona nie podoba.<\/small><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

 \n<\/p><\/div>\n

o. Jacek Salij OP, Szukaj\u0105cym drogi<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

  Chrze\u015bcija\u0144stwo ro\u015bci sobie pretensje do tego, \u017ce jest lepsze od innych religii, \u017ce jest najlepsz\u0105 religi\u0105 na \u015bwiecie, „jedynie prawdziw\u0105”. Powiem otwarcie, \u017ce obdarzy\u0142bym je wi\u0119ksz\u0105 sympati\u0105, gdyby nie by\u0142o tak fanatyczne, tak zaborcze, tak niesprawiedliwe wobec innych. Czy… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[1049],"tags":[235,699],"class_list":["post-2975","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pytania-odpowiedzi-wiara","tag-chrzescijanstwo","tag-religia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2975","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2975"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2975\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2975"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2975"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2975"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}