![](\"https:\/\/i.postimg.cc\/0QsJhjLM\/nacjonalizm.jpg\")
\nNie jest moim zadaniem ani zamiarem komentowanie s\u0142\u00f3w Ksi\u0119dza Arcybiskupa. Odnios\u0119 si\u0119 jedynie do wskazanego problemu.
\nO ile definicja herezji jest do\u015b\u0107 jasna (jest to negowanie kt\u00f3rej z prawd wiary katolickiej), o tyle nie ma jednolitej i jednoznacznej definicji nacjonalizmu. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce ka\u017cda posta\u0107 nacjonalizmu jest zwi\u0105zana z danym narodem, z jego histori\u0105, kultur\u0105 i to\u017csamo\u015bci\u0105. Dlatego Ko\u015bci\u00f3\u0142 nigdy nie pot\u0119pi\u0142 nacjonalizmu jako takiego. Pot\u0119piony zosta\u0142 jedynie szowonizm we Francji okresu mi\u0119dzywojennego oraz nazizm niemiecki.
\nRozumiej\u0105c nacjonalizm og\u00f3lnie jako koncepcj\u0119 i d\u0105\u017cenie do pa\u0144stwa jednonarodowego mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce nie ma teologicznej mo\u017cliwo\u015bci – przynajmniej w ramach teologii katolickiej – pot\u0119pienia tak rozumianego nacjonalizmu. Przyczyna jest prosta: nar\u00f3d wybrany mia\u0142 pa\u0144stwo narodowe, tym samym pot\u0119pienie pa\u0144stwa jednonarodowego oznacza\u0142oby odrzucenie historii Zbawienia. By\u0142oby to nawi\u0105zanie do staro\u017cytnej herezji Markiona.
\nPo drugie, oznacza\u0142oby odci\u0119cie si\u0119 od katolickiego rozumienia pa\u0144stwa, kt\u00f3rego idea\u0142em jest monarchia, za\u015b monarchia jest pochodn\u0105 pa\u0144stwa plemiennego i ostatecznie rodziny jako podstawowej kom\u00f3rki i wzoru ka\u017cden spo\u0142eczno\u015bci. Na ten zwi\u0105zek wskazuj\u0105 wyra\u017anie wielcy teologowie Ko\u015bcio\u0142a jako chocia\u017cby \u015bw. Tomasz z Akwinu czy \u015bw. Robert Bellarmin. Owszem, my\u015blenie kogo\u015b nie posiadaj\u0105cego wiedzy teologicznej czy chocia\u017cby historycznej cz\u0119sto nie wychodzi poza kategorie i schematy demokratyczne, nie mo\u017ce to by\u0107 jednak kryteri\u00f3w prawdy i s\u0142uszno\u015bci, ju\u017c chocia\u017cby z tego powodu, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest monarchi\u0105 nie tylko w swym ustroju, lecz przede wszystkim rozumie siebie jako Kr\u00f3lestwo Bo\u017ce na ziemi oraz czci swojego Boskiego Za\u0142o\u017cyciela jako Kr\u00f3la.
\nPo trzecie, nie ma \u017cadnych przes\u0142anej teologicznych, ani w Tradycji Ko\u015bcio\u0142a ani w Pi\u015bmie \u015bw., kt\u00f3re by stanowi\u0142y podstaw\u0119 do odrzucenia czy pot\u0119pienie nacjonalizmu w rozumieniu podanym powy\u017cej. Przeciwne wierze katolickiej jest jedynie negowanie jedno\u015bci rodzaju ludzkiego (co zosta\u0142o pot\u0119pione chocia\u017cby w encyklice Piusa XII „Summi Pontificatus”) oraz mieszanie cel\u00f3w pa\u0144stwa z celami Ko\u015bcio\u0142a (co by\u0142o powodem zastrze\u017ce\u0144 Piusa XI do „Action Francaise”).
\nParadoxalnie w aktualnych napi\u0119ciach mi\u0119dzy narodowcami a niekt\u00f3rymi przedstawicielami hierarchii chodzi w gruncie rzeczy w\u0142a\u015bnie o ten ostatni problem, aczkolwiek akurat z innej strony. Polskim narodowcom zale\u017cy na budowaniu pa\u0144stwa na zasadach katolickiej nauki spo\u0142ecznej i to g\u0142\u00f3wnie wbrew i przeciw globalizmowi zagra\u017caj\u0105cemu i niszcz\u0105cemu wszechstronnie byt nie tylko spo\u0142ecze\u0144stw i rodzin, lecz tak\u017ce suwerenno\u015bci pa\u0144stw. Zastrze\u017cenia czy negatywne ocenianie nacjonalizmu polskiego ma zwykle nie tylko pod\u0142o\u017ce i podtext, lecz wr\u0119cz motywacj\u0119, kt\u00f3ra miesza natur\u0119 i cel pa\u0144stwa z natur\u0105 i celem Ko\u015bcio\u0142a. Prostackie has\u0142a typu: „katolik i nacjonalista to sprzeczno\u015b\u0107, poniewa\u017c Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest powszechny” wykazuj\u0105 zar\u00f3wno braki i b\u0142\u0119dy w teologicznym my\u015bleniu jak te\u017c uleganie prymitywnym schematom. Sk\u0105d tak ostry os\u0105d?
\nOt\u00f3\u017c specyfik\u0105 katolicyzmu, w odr\u00f3\u017cnieniu g\u0142\u00f3wnie od protestantyzmu, jest po pierwsze poszanowanie prawa naturalnego. Oznacza to poszanowanie naturalnych wi\u0119zi, w tym kulturowych i narodowych. Jest to widoczne zw\u0142aszcza w tradycji polskiej, ale te\u017c w innych krajach katolickich: Ko\u015bci\u00f3\u0142, b\u0119d\u0105cy – opr\u00f3cz g\u0142oszenia Ewangelii i w\u0142a\u015bnie z powodu tego g\u0142oszenia – no\u015bnikiem cywilizacji klasycznej, grecko-\u0142aci\u0144skiej, by\u0142 zawsze promotorem, obro\u0144c\u0105 i str\u00f3\u017cem to\u017csamo\u015bci danego ludu. Jest to szczeg\u00f3lnie jaskrawo widoczne na przyk\u0142adzie z jednej strony Ameryki P\u00f3\u0142nocnej, kolonizowanej zasadniczo przez protestant\u00f3w, a z drugiej strony chocia\u017cby Filipin, gdzie chrystianizacja nie oznacza\u0142a wyniszczenia kulturowego czy wr\u0119cz etnicznego.
\nDrug\u0105 istotn\u0105 cech\u0105 katolicyzmu jest odr\u00f3\u017cnienie sfery religijnej od sfery pa\u0144stwowej, czyli niezale\u017cno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a wzgl\u0119dem pa\u0144stwa, oczywi\u015bcie przy zachowaniu prymatu warto\u015bci duchowych nad doczesnymi. Ko\u015bci\u00f3\u0142 by\u0142 w stanie zachowa\u0107 sw\u00f3j autorytet i wype\u0142nia\u0107 swoje zadania w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki swej wolno\u015bci, kt\u00f3ra oznacza\u0142a tak\u017ce zdrowy dystans wobec w\u0142adzy \u015bwieckiej. M\u00f3wi\u0105c konkretniej w odniesieniu do aktualnych spraw: uleganie przez przedstawicieli Ko\u015bcio\u0142a dyktatowi polityk\u00f3w g\u0142obalistycznych narzucaj\u0105cych pa\u0144stwom i narodom w\u0142asne plany, strategie i zamiary jest haniebnym podda\u0144stwem, kt\u00f3re jest nie do pogodzenia ani z to\u017csamo\u015bci\u0105 i wiar\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, ani z godno\u015bci\u0105 jego cz\u0142onk\u00f3w, zw\u0142aszcza hierarch\u00f3w.
\nZadaniem Ko\u015bcio\u0142a jest owszem nauczanie, przypominanie i naleganie na przestrzeganie prawdy o cz\u0142owieku, o prawie naturalnym, w kt\u00f3rego sk\u0142ad wchodz\u0105 tak\u017ce prawa narodu – zw\u0142aszcza prawo samostanowienia i zachowania to\u017csamo\u015bci kulturowej i religijnej, o prawie Bo\u017cym nauczanym w Ewangelii. Tego zadania jednak nie spos\u00f3b pogodzi\u0107 ze s\u0142u\u017calczo\u015bci\u0105 wobec mo\u017cnych tego \u015bwiata, d\u0105\u017c\u0105cych do wyniszczenia zar\u00f3wno kultury i cywilizacji chrze\u015bcija\u0144skiej, jak te\u017c suwerennych narod\u00f3w i pa\u0144stw. Powo\u0142ywanie si\u0119 w tym kontek\u015bcie na powszechno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a i mi\u0142o\u015b\u0107 bli\u017aniego jest conajmniej nieporozumieniem, je\u015bli nie wr\u0119cz zamierzonym zak\u0142amaniem i ob\u0142ud\u0105. Jest to szczeg\u00f3lnie wyra\u017ane w kwestii przyjmowania imigrant\u00f3w obcych kulturowo i religijnie, kt\u00f3rzy stanowi\u0105 realne zagro\u017cenie dla pokoju spo\u0142ecznego, a nawet dla bezpiecze\u0144stwa \u017cycia konkretnych ludzi. Ko\u015bci\u00f3\u0142 nigdy nie zach\u0119ca\u0142 i nie mo\u017ce zach\u0119ca\u0107 do mieszania kultur i religij. Ka\u017cdy rozs\u0105dny, trze\u017awo my\u015bl\u0105cy czy przynajmniej znaj\u0105cy fakty cz\u0142owiek wie, jakie to mo\u017ce mie\u0107 konsekwencje i rzeczywi\u015bcie ma. Ju\u017c w Starym Testamencie idea\u0142em szcz\u0119\u015bcia i pomy\u015blno\u015bci mi\u0142ej Bogu, nawet stanowi\u0105cym Bo\u017c\u0105 obietnic\u0119 jest zamieszkiwanie na w\u0142asnej ziemi, w spo\u0142eczno\u015bci zjednoczonej wi\u0119zami naturalnymi i religijnymi. Jakim wi\u0119c prawem osoby okre\u015blaj\u0105ce si\u0119 katolikami maj\u0105 tupet popiera\u0107 i zach\u0119ca\u0107 do tworzenia spo\u0142ecze\u0144stwa wielokulturowego i wieloreligijnego?
\nNa koniec jeszcze jedna uwaga, do\u015b\u0107 istotna. Ostatnio cz\u0119sto pojawia si\u0119 powo\u0142ywanie si\u0119 na s\u0142owa Jana Paw\u0142a II w jego ksi\u0105\u017cce „Pami\u0119\u0107 i to\u017csamo\u015b\u0107”, gdzie jest zawarte odr\u00f3\u017cnienie i zarazem zr\u00f3\u017cnicowanie w warto\u015bciowaniu nacjonalizmu i patriotyzmu. Po pierwsze nale\u017cy mie\u0107 na uwadze, \u017ce ta ksi\u0105\u017cka i zawarte w niej wypowiedzi w \u017caden spos\u00f3b nie stanowi\u0105 nauczania papieskiego, gdy\u017c nie jest to urz\u0119dowy dokument Magisterium Ko\u015bcio\u0142a, lecz jedynie prywatne my\u015bli. Tym samym s\u0142owom tym nie przys\u0142uguje \u017cadna ranga w znaczeniu nauczania Ko\u015bcio\u0142a i tym samym mo\u017cna i nale\u017cy je rozpatrzy\u0107 wed\u0142ug odpowiedniego znaczenia.
\nPo drugie, jest oczywiste, \u017ce czym innym jest patriotyzm, a czym innym nacjonalizm. Pierwszego nie mo\u017cna zast\u0105pi\u0107 drugim i odwrotnie.
\nPo trzecie, Jan Pawe\u0142 II w \u017caden spos\u00f3b nie przedstawi\u0142 u\u017cytego w tym kontek\u015bcie poj\u0119cia nacjonalizmu, tym bardziej go nie rozwin\u0105\u0142, nie opisa\u0142 i nie uzasadni\u0142 negatywnej oceny. Wobec tak daleko id\u0105cej niejasno\u015bci jest po prostu bardzo nieuczciwym zabiegiem powo\u0142ywanie si\u0119 na te s\u0142owa w kontek\u015bcie i w odniesieniu do konkretnego programu politycznego oraz okre\u015blonej kwestii, mianowicie przyjmowania imigrant\u00f3w ekonomicznych.
\nJest natomiast sporo oficjalnych, bez w\u0105tpienia papieskich wyst\u0105pie\u0144 Jana Paw\u0142a II, gdzie mo\u017cna dostrzec przynajmniej zr\u0119by czego\u015b takiego jak teologia narodu i tym samym teologia nacjonalizmu. Podam kilka jedynie przyk\u0142ad\u00f3w:
\n– W encyklice „Redemptor hominis” (15, 17) jest mowa o poszanowaniu praw „zar\u00f3wno cz\u0142owieka, jak narodu i ludu”, wbrew „celom imperializmu”.
\n– W encyklice „Laborem exercens” (10) o pracy ludzkiej m\u00f3wi: „To wszystko sprawia, \u017ce cz\u0142owiek swoj\u0105 g\u0142\u0119bsz\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 ludzk\u0105 \u0142\u0105czy z przynale\u017cno\u015bci\u0105 do narodu…”.
\n– W encyklice „Slavorum Apostoli” (18) m\u00f3wi: „Ka\u017cdy cz\u0142owiek, ka\u017cdy nar\u00f3d, ka\u017cda kultura i cywilazacja maj\u0105 swoj\u0105 rol\u0119 do wype\u0142nienia i swoje miejsce w tajemniczym planie Boga i w powszechnej historii zbawienia.”
\nPrzyk\u0142ad\u00f3w jest znacznie wi\u0119cej. Je\u015bli Pan B\u00f3g pozwoli, b\u0119dzie czas na ich szersz\u0105 prezentacj\u0119. Tymczasem niech wystarcz\u0105.
\nks. Dariusz Olewi\u0144ski
\nhttps:\/\/teologkatolicki.blogspot.com\/
\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"