{"id":1904,"date":"2018-05-15T18:11:42","date_gmt":"2018-05-15T16:11:42","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=1904"},"modified":"2018-05-15T18:11:42","modified_gmt":"2018-05-15T16:11:42","slug":"dusza-niesmiertelna-i-zmartwychwstanie-w-pismach-wczesnochrzescijanskich-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/dusza-niesmiertelna-i-zmartwychwstanie-w-pismach-wczesnochrzescijanskich-2\/","title":{"rendered":"Dusza nie\u015bmiertelna i zmartwychwstanie w pismach wczesnochrze\u015bcija\u0144skich"},"content":{"rendered":"

Artyku\u0142 ten po\u015bwi\u0119cam mojej Mamie, zmar\u0142ej w grudniu 2005 r., kt\u00f3ra gor\u0105co wierzy\u0142a, \u017ce Jezus Chrystus jest \u017byciem i Zmartwychwstaniem. O takich jak ona Pismo \u015aw. m\u00f3wi: \u201eB\u0142ogos\u0142awieni, kt\u00f3rzy w Panu umieraj\u0105 – ju\u017c teraz (…) niech odpoczn\u0105 od swoich mozo\u0142\u00f3w, bo id\u0105 wraz z nimi ich czyny\u201d Ap 14:13. To dzi\u0119ki niej mog\u0142em dokona\u0107 wiele z tego, co dotychczas zrobi\u0142em.<\/em><\/strong>
\nTekst ten jest te\u017c wype\u0142nieniem pro\u015bby, o tego typu zestawienie, wyra\u017conej przez by\u0142ego \u015awiadka Jehowy, a obecnie katolika, Sebastiana Andryszczaka.<\/em>
\n\u015awiadkowie Jehowy i inni przeciwnicy nauki o duszy nie\u015bmiertelnej atakuj\u0105 j\u0105 r\u00f3\u017cnymi stwierdzeniami. Przyk\u0142adowo m\u00f3wi\u0105: \u201epo co by\u0142oby zmartwychwstanie cia\u0142 skoro dusza ludzka \u017cyje po \u015bmierci?\u201d. Natomiast w swej publikacji \u015awiadkowie Jehowy stwierdzaj\u0105:
\n\u201eGdyby po \u015bmierci cz\u0142owieka jaka\u015b dusza \u017cy\u0142a dalej, to nikt nie musia\u0142by by\u0107 wskrzeszany z martwych, przywracany do \u017cycia\u201d (\u201eCo si\u0119 dzieje z cz\u0142owiekiem po \u015bmierci?\u201d 1998 s. 26).
\nCiekawe, \u017ce tego typu ludzie nie zastanawiaj\u0105 si\u0119 nad tym, \u017ce w ich nauce o zmartwychwstaniu jest pewna niekonsekwencja. Ot\u00f3\u017c przy ich za\u0142o\u017ceniu, \u017ce dusza nie istnieje, w\u0142a\u015bciwie nie ma zmartwychwstania tylko ponowne stworzenie dubletu zmar\u0142ego cia\u0142a. To wszystko dlatego, gdy\u017c nie uznaj\u0105 oni duszy jako naszego \u201eja\u201d.
\nPr\u00f3cz tego niekt\u00f3rzy przeciwnicy nie\u015bmiertelno\u015bci duszy ludzkiej pr\u00f3buj\u0105 wmawia\u0107 swoim s\u0142uchaczom, \u017ce nauka ta pojawi\u0142a si\u0119 dopiero w IV wieku po Chr.!
\nPrzyk\u0142adowo \u015awiadkowie Jehowy pisz\u0105:
\n\u201eNie p\u00f3\u017aniej ni\u017c w IV wieku przenikn\u0119\u0142a do zbor\u00f3w fa\u0142szywa nauka o Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej. W tym samym okresie przyj\u0119to poj\u0119cie duszy nie\u015bmiertelnej\u201d (\u201eWspania\u0142y fina\u0142 Objawienia bliski!\u201d 1993 s. 30).
\nPo przygl\u0105dni\u0119ciu si\u0119 tre\u015bci zamieszczonej poni\u017cej w tabeli, sami oce\u0144my wiarygodno\u015b\u0107 stwierdze\u0144 \u015awiadk\u00f3w Jehowy.
\nZamiast te\u017c odpowiada\u0107 na dziwne pytania typu: \u201epo co zmartwychwstanie skoro istnieje i \u017cyje dusza?\u201d, prze\u015bled\u017amy jak w pierwszych wiekach chrze\u015bcija\u0144stwa godzono obie nauki. Nie przeczy\u0142y one sobie, lecz raczej si\u0119 wzajemnie dope\u0142nia\u0142y. Ograniczymy si\u0119 tu oczywi\u015bcie do zaledwie kilkunastu przyk\u0142ad\u00f3w. Ale i one wystarczaj\u0105co dobitnie ukazuj\u0105 to, w co do dzi\u015b wierzymy za pierwszymi chrze\u015bcijanami. Oto one:<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Chrystus oraz pierwsi chrze\u015bcijanie<\/strong><\/td>\nDusza nie\u015bmiertelna<\/strong><\/td>\nZmartwychwstanie<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
Jezus Chrystus<\/td>\n\u201eNie b\u00f3jcie si\u0119 tych, kt\u00f3rzy zabijaj\u0105 cia\u0142o, lecz duszy zabi\u0107 nie mog\u0105. B\u00f3jcie si\u0119 raczej Tego, kt\u00f3ry dusz\u0119 i cia\u0142o mo\u017ce zatraci\u0107 w piekle\u201d Mt 10:28.
\nChrystus powiedzi\u0142 te\u017c bezpo\u015brednio do Aposto\u0142\u00f3w, kt\u00f3rzy po kilkunastu latach zgin\u0119li m\u0119cze\u0144sko: \u201eA oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni, a\u017c do sko\u0144czenia \u015bwiata\u201d Mt 28:20.<\/td>\n		\u201eNadchodzi bowiem godzina, w kt\u00f3rej wszyscy, kt\u00f3rzy spoczywaj\u0105 w grobach, us\u0142ysz\u0105 g\u0142os Jego: a ci, kt\u00f3rzy pe\u0142nili dobre czyny, p\u00f3jd\u0105 na zmartwychwstanie \u017cycia; ci, kt\u00f3rzy pe\u0142nili z\u0142e czyny – na zmartwychwstanie pot\u0119pienia\u201d J 5:28-29.<\/td>\n<\/tr>\n
Aposto\u0142 Jan<\/td>\n\u201eujrza\u0142em pod o\u0142tarzem dusze zabitych dla S\u0142owa Bo\u017cego\u00a0<\/strong>(…)\u00a0<\/strong>I g\u0142osem dono\u015bnym zawo\u0142a\u0142y: Dok\u0105d\u017ce, W\u0142adco \u015bwi\u0119ty i prawdziwy nie b\u0119dziesz s\u0105dzi\u0142 i wymierza\u0142 za krew nasz\u0105 kary tym, co mieszkaj\u0105 na ziemi. I dano ka\u017cdemu z nich bia\u0142\u0105 szat\u0119 i powiedziano im, by jeszcze kr\u00f3tki czas odpocz\u0119li…\u201d Ap 6:9-11. Por. 1J 2:17.<\/td>\n\u201eUmi\u0142owani, obecnie jeste\u015bmy dzie\u0107mi Bo\u017cymi, ale jeszcze si\u0119 nie ujawni\u0142o, czym b\u0119dziemy. Wiemy, \u017ce gdy si\u0119 to objawi, b\u0119dziemy do Niego podobni, bo ujrzymy Go takim, jakim jest\u201d 1J 3:2. Por. J 11:24.<\/td>\n<\/tr>\n
Klemens Rzymski (\u2020101)<\/td>\n\u201ePopatrzmy na \u015bwi\u0119tych Aposto\u0142\u00f3w: Piotra (…), a z\u0142o\u017cywszy w ten spos\u00f3b swoje \u015bwiadectwo odszed\u0142 do chwa\u0142y, na kt\u00f3r\u0105 sobie dobrze zas\u0142u\u017cy\u0142\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie\u201d 5:4).
\n\u201er\u00f3wnie\u017c Pawe\u0142 (…) z\u0142o\u017cywszy wobec przedstawicieli w\u0142adz swoje \u015bwiadectwo odszed\u0142 ze \u015bwiata i zosta\u0142 przyj\u0119ty w miejscu \u015bwi\u0119tym, stanowi\u0105c najwspanialszy wz\u00f3r wytrwania\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie\u201d 5:7).
\n\u201elecz ci, co dzi\u0119ki \u0142asce Bo\u017cej byli w mi\u0142o\u015bci doskonali mieszkaj\u0105 w siedzibie \u015bwi\u0119tych, kt\u00f3rzy uka\u017c\u0105 si\u0119 w godzinie przyj\u015bcia Kr\u00f3lestwa Chrystusowego\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie\u201d 50:3).<\/td>\n		\u201eZastan\u00f3wmy si\u0119, umi\u0142owani, w jaki spos\u00f3b B\u00f3g wskazuje nam nieustannie na maj\u0105ce nast\u0105pi\u0107 zmartwychwstanie, kt\u00f3rego da\u0142 ju\u017c pierwociny wskrzeszaj\u0105c z martwych Pana Jezusa Chrystusa\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie\u201d 24:1).
\n\u201eCzy\u017c zatem uznamy to za rzecz dziwn\u0105 i nadzwyczajn\u0105, je\u015bli Stw\u00f3rca wszech\u015bwiata wskrzesi z martwych tych, co Mu s\u0142u\u017cyli, \u015bwi\u0119ci, w ufno\u015bci wiary doskona\u0142ej\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie\u201d 26:1).<\/td>\n<\/tr>\n
Ignacy Antioche\u0144ski (\u2020107)<\/td>\n\u201e\u0142ami\u0105c jeden chleb, kt\u00f3ry jest pokarmem nie\u015bmiertelno\u015bci, lekarstwem pozwalaj\u0105cym nam nie umiera\u0107, lecz \u017cy\u0107 wiecznie w Jezusie Chrystusie\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Efezie\u201d 20:2).
\n\u201eWol\u0119 umrze\u0107 [by po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119] z Chrystusem (…) Tego szukam, kt\u00f3ry za nas umar\u0142, Tego pragn\u0119, kt\u00f3ry dla nas zmartwychwsta\u0142. Moje narodziny si\u0119 zbli\u017caj\u0105\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Rzymie\u201d 6:1).
\n\u201eDost\u0105pili\u015bcie wtajemniczenia razem z Paw\u0142em, \u015bwi\u0119tym m\u0119\u017cem, umocnionym dobrym \u015bwiadectwem, godnym by go zwa\u0107 b\u0142ogos\u0142awionym. Obym szed\u0142 po jego \u015bladach, gdy spotkam si\u0119 z Bogiem\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Efezie\u201d 12:2) por. Flp 1:21nn.<\/td>\n		\u201eW Nim to nosz\u0119 moje wi\u0119zy niby duchowe per\u0142y, w jakich te\u017c chcia\u0142bym zmartwychwsta\u0107 dzi\u0119ki waszej modlitwie\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Efezie\u201d 11:2).
\n\u201eJa bowiem wiem i wierz\u0119, \u017ce nawet po swoim zmartwychwstaniu Jezus by\u0142 w ciele (…). A po swym zmartwychwstaniu Jezus jad\u0142 i pi\u0142 razem z nimi jako istota cielesna, chocia\u017c duchowo by\u0142 zjednoczony z Ojcem\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Smyrnie\u201d 3:1-3).<\/td>\n<\/tr>\n
Polikarp ze Smyrny (69-155)<\/td>\n\u201eA jeste\u015bcie przecie\u017c pewni, \u017ce oni wszyscy [\u015bw. Pawe\u0142 i inni] nie biegli na pr\u00f3\u017cno, lecz istotnie w wierze i w mi\u0142o\u015bci, i \u017ce s\u0105 teraz w nale\u017cnym im miejscu przy Panu, gdy\u017c z Nim tak\u017ce razem cierpieli\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Filippii\u201d 9:1).<\/td>\n\u201eOn te\u017c przyjdzie s\u0105dzi\u0107 \u017cywych i umar\u0142ych, a za krew Jego B\u00f3g poci\u0105gnie do odpowiedzialno\u015bci tych, co odm\u00f3wili Mu pos\u0142usze\u0144stwa. Ten, kt\u00f3ry wskrzesi\u0142 Go z martwych, i nas wskrzesi tak\u017ce\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Filippii\u201d 2:1-2).<\/td>\n<\/tr>\n
\u201eM\u0119cze\u0144stwo \u015bw. Polikarpa\u201d (ok.156)<\/td>\n\u201eRazem z Aposto\u0142ami i wszystkimi sprawiedliwymi w przeogromnej rado\u015bci wielbi teraz Boga Ojca wszechmog\u0105cego i b\u0142ogos\u0142awi Pana naszego Jezusa Chrystusa\u201d (\u201eM\u0119cze\u0144stwo \u015bw. Polikarpa\u201d 19:2).<\/td>\n\u201eB\u0142ogos\u0142awi\u0119 Ci\u0119, \u017ce uzna\u0142e\u015b mnie godnym tego dnia i godziny, kiedy to, zaliczony do Twoich m\u0119czennik\u00f3w dost\u0119puj\u0119 udzia\u0142u w kielichu Twego Chrystusa, abym m\u00f3g\u0142 te\u017c zmartwychwsta\u0107 na \u017cycie wieczne duszy i cia\u0142a w nieskazitelno\u015bci Ducha \u015awi\u0119tego\u201d (\u201eM\u0119cze\u0144stwo \u015bw. Polikarpa\u201d 14:2).<\/td>\n<\/tr>\n
Justyn M\u0119czennik (ur. 100)<\/td>\n\u201eDusze ludzi pobo\u017cnych w lepszym miejscu przebywaj\u0105, w gorszym za\u015b dusze niesprawiedliwych\u201d (\u201eDialog z \u017bydem Tryfonem\u201d 5:3).
\n\u201eDusze nawet po \u015bmierci czucia nie s\u0105 pozbawione\u201d (\u201eApologia\u201d I:18,3).
\n\u201ekaza\u0142 jego prowadzi\u0107 na stracenie. On za\u015b powiedzia\u0142, \u017ce mu jest wdzi\u0119czny, bo pozbywa si\u0119 z\u0142ych pan\u00f3w, a idzie do Boga, dobrego Ojca i Kr\u00f3la\u201d (Apologia\u201d II:2,19-20).<\/td>\n		\u201eOt\u00f3\u017c tak samo, poniewa\u017c nie widzieli\u015bcie jeszcze cz\u0142owieka zmartwychwsta\u0142ego, jeste\u015bcie niedowiarkami. To\u0107 pocz\u0105tkowo nie byliby\u015bcie wierzyli, \u017ce z male\u0144kiej kropli cz\u0142owiek powsta\u0107 mo\u017ce, a jednak widzicie, \u017ce tak si\u0119 dzieje. Zwa\u017ccie wi\u0119c: Tak samo cia\u0142a, w ziemi roz\u0142o\u017cone i jak ziarna w niej zasiane, czasu sposobnego na rozkaz Bo\u017cy mog\u0105 niew\u0105tpliwie z martwych powsta\u0107 i przyoblec si\u0119 w nieskazitelno\u015b\u0107\u201d (\u201eApologia\u201d I:19,3-4).<\/td>\n<\/tr>\n
Arystydes (ok. 140)<\/td>\n\u201eA je\u015bli jaki sprawiedliwy spo\u015br\u00f3d nich umrze to si\u0119 raduj\u0105 i dzi\u0119ki czyni\u0105 i modl\u0105 si\u0119 za niego i odprowadzaj\u0105 jak wyje\u017cd\u017caj\u0105cego\u201d (\u201eApologia\u201d 15:11 wg tekstu syryjskiego).<\/td>\n\u201eMaj\u0105 przykazania tego\u017c Pana Jezusa Chrystusa wyryte w sercach i zachowuj\u0105 je, oczekuj\u0105c zmartwychwstania umar\u0142ych i \u017cycia w przysz\u0142ym \u015bwiecie\u201d (\u201eApologia\u201d 15:3).<\/td>\n<\/tr>\n
Apologia \u201eDo Diogneta\u201d (II w.)<\/td>\n\u201eDusza cho\u0107 nie\u015bmiertelna mieszka w namiocie \u015bmiertelnym [por. 2P 1:13, 2Kor 5:1, Mt 10:28]\u201d (\u201eDo Diogneta\u201d 6:8).<\/td>\n\u201eI chrze\u015bcijanie obozuj\u0105 w tym, co zniszczalne [cia\u0142o], oczekuj\u0105c niezniszczalno\u015bci w niebie [por. 1Kor 15:50]\u201d (\u201eDo Diogneta\u201d 6:8).<\/td>\n<\/tr>\n
Atenagoras z Aten (II w.)<\/td>\n\u201eca\u0142a w og\u00f3le natura ludzka zbudowana jest z nie\u015bmiertelnej duszy i z cia\u0142a, kt\u00f3re zosta\u0142o zespolone z dusz\u0105 w akcie stworzenia\u201d (\u201eO zmartwychwstaniu umar\u0142ych\u201d 15).<\/td>\n\u201ejeste\u015bmy przekonani, i\u017c po wyzwoleniu od obecnego \u017cycia b\u0119dziemy wie\u015b\u0107 inne \u017cycie, doskonalsze od obecnego, \u017cycie niebia\u0144skie, a nie ziemskie, bo b\u0119dziemy trwa\u0107 z Bogiem i przy Bogu niez\u0142omni i nie doznaj\u0105c nami\u0119tno\u015bci duszy, nie jako istoty cielesne, chocia\u017c cia\u0142o mie\u0107 b\u0119dziemy, ale jako duch niebieski\u201d (\u201ePro\u015bba za chrze\u015bcijanami\u201d 31).<\/td>\n<\/tr>\n
Apoloniusz Rzymski (II w.)<\/td>\n\u201ePowinni\u015bmy wierzy\u0107 w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy, oczekiwa\u0107 s\u0105du po \u015bmierci i spodziewa\u0107 si\u0119 za trudy \u017cycia cnotliwego nagrody, kt\u00f3r\u0105 B\u00f3g da przy zmartwychwstaniu…\u201d (\u201eAkta\u201d).<\/td>\nPatrz obok.<\/td>\n<\/tr>\n
Teofil Antioche\u0144ski (ur. 120)<\/td>\n\u201ePoucza nas Pismo, m\u00f3wi\u0105c: \u2018\u0179r\u00f3d\u0142o wytrysn\u0119\u0142o z ziemi i nawodni\u0142o ca\u0142\u0105 powierzchni\u0119 ziemi. Ulepi\u0142 wtedy B\u00f3g cz\u0142owieka z prochu ziemi i tchn\u0105\u0142 w jego nozdrza tchnienie \u017cycia i sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiek dusz\u0105 \u017cyj\u0105c\u0105\u2019 [Rdz 2:6n. wg LXX]. Dlatego w\u0142a\u015bnie przez wielu ludzi dusza nazywana jest nie\u015bmierteln\u0105\u201d (\u201eDo Autolika\u201d II:19,4).<\/td>\n\u201eLecz ty nie wierzysz, \u017ce umarli zmartwychwstaj\u0105. Gdy to si\u0119 stanie, wtedy chc\u0105c, nie chc\u0105c uwierzysz (…) Dalej, je\u015bli wierzysz, \u017ce pos\u0105gi przez ludzi uczynione s\u0105 bogami i czyni\u0105 cuda, dlaczego Bogu, kt\u00f3ry powo\u0142a\u0142 ci\u0119 do \u017cycia, nie wierzysz, \u017ce mo\u017ce ci\u0119 ponownie do \u017cycia przywr\u00f3ci\u0107?\u201d (\u201eDo Autolika\u201d I:8,1 i 4).
\n\u201eLecz je\u015bli negowa\u0142by\u015b, \u017ce umarli powstaj\u0105 z martwych (…) to po pierwsze, c\u00f3\u017c niezwyk\u0142ego uczyni\u0142by\u015b, gdyby\u015b uwierzy\u0142 po zobaczeniu?\u201d (\u201eDo Autolika\u201d I:13,1).
\n\u201eWszystkie te rzeczy sprawia m\u0105dro\u015b\u0107 Bo\u017ca, by poprzez nie pokaza\u0107, \u017ce B\u00f3g mo\u017ce sprawi\u0107 powszechne zmartwychwstanie ludzi\u201d (\u201eDo Autolika\u201d I:13,7).<\/td>\n<\/tr>\n
Ireneusz z Lyonu (ur. 130-40)<\/td>\n\u201e[Gnostycy] mog\u0105 w tym miejscu postawi\u0107 zarzut, \u017ce jest rzecz\u0105 niemo\u017cliw\u0105, by dusze, kt\u00f3re kr\u00f3tko przedtem zacz\u0119\u0142y sw\u00f3j byt, mia\u0142y taki d\u0142ugi czas potem istnie\u0107 (…) je\u015bli maj\u0105 pocz\u0105tek w chwili rodzenia, to musz\u0105 razem z cia\u0142em umrze\u0107. (…) W tej sprawie powinni wi\u0119c przyj\u0105\u0107 do wiadomo\u015bci: (…) Trwaj\u0105 [dusze zmar\u0142ych] jednak dalej na d\u0142ugie wieki wed\u0142ug woli Boga Stw\u00f3rcy, kt\u00f3ry da\u0142 im pocz\u0105tek i daje im nast\u0119pnie dalsze trwanie\u201d (\u201ePrzeciw herezjom\u201d 2:34,2).
\n\u201eCz\u0142owiek, poniewa\u017c jest istot\u0105 z\u0142o\u017con\u0105 z duszy i cia\u0142a, wypada i trzeba, aby okre\u015bla\u0142 siebie przez te dwie cz\u0119\u015bci\u201d (\u201eWyk\u0142ad Nauki Apostolskiej\u201d 2).<\/td>\n		\u201eObiecywali, \u017ce B\u00f3g wszech\u015bwiata da im \u017cycie wieczne po zmartwychwstaniu dzi\u0119ki temu, kt\u00f3ry umar\u0142 i zmartwychwsta\u0142, Jezusowi Chrystusowi. Jemu to przekaza\u0142 kr\u00f3lestwo wszystkich rzeczy, w\u0142adz\u0119 nad \u017cywymi i umar\u0142ymi i s\u0105d. Upomnieli ich, by zachowali cia\u0142o nieskalane na zmartwychwstanie i dusz\u0119 nieska\u017con\u0105 dzi\u0119ki s\u0142owu prawdy\u201d (\u201eWyk\u0142ad Nauki Apostolskiej\u201d 41).<\/td>\n<\/tr>\n
Klemens z Aleksandrii (ur. 150)<\/td>\n\u201eZ tego wynika, \u017ce dusza jest nie\u015bmiertelna\u201d (\u201eKobierce\u201d V:91,1).
\n\u201eDusze za\u015b, uwolnione od cia\u0142a, mog\u0105 rozpoznawa\u0107 ja\u015bniej, cho\u0107by ich wzrok by\u0142 przyciemniony jeszcze przez nami\u0119tno\u015b\u0107, wszelako cia\u0142o ju\u017c im nie przeszkadza w poznaniu\u201d (\u201eKobierce\u201d VI:46,3).<\/td>\n		\u201eW Li\u015bcie do Koryntian, ale nie tylko tam, [Pawe\u0142] rozprawiaj\u0105c o wskrzeszeniu umar\u0142ych u\u017cy\u0142 (…) wiersza z tragedii: \u2018Do czego mi to, je\u015bli zmarli nie wstan\u0105 ju\u017c;\u00a0najedzmy si\u0119, napijmy, bo pomrzemy skoro \u015bwit<\/em>…\u2019 [1Kor 15:31]\u201d (\u201eKobierce\u201d I:59,4).<\/td>\n<\/tr>\n
Tertulian (ur. 155)<\/td>\n\u201eDusz\u0119 z tchnienia Boga powsta\u0142\u0105 okre\u015blamy jako nie\u015bmierteln\u0105 (…) powsta\u0142\u0105 na obraz Bo\u017cy, w swej substancji prost\u0105, m\u0105dr\u0105 z siebie, rozmaicie si\u0119 zachowuj\u0105c\u0105; ma ona woln\u0105 wol\u0119\u201d (\u201eO duszy\u201d).
\n\u201eOto owi przem\u0105drzali filozofowie razem ze swymi uczniami, kt\u00f3rym wmawiali (…), \u017ce nie ma duszy, \u017ce dusze do cia\u0142 nie powr\u00f3c\u0105…\u201d (\u201eO widowiskach\u201d 30).
\n\u201eNie inaczej reszta heretyk\u00f3w: ci, kt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce dusza ludzka jest \u015bmiertelna, powtarzaj\u0105 tylko nauk\u0119 Epikura…\u201d (\u201ePreskrypcja przeciw heretykom\u201d 7).<\/td>\n		\u201eMy bowiem wierz\u0105c w zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, wierzymy r\u00f3wnie\u017c w nasze zmartwychwstanie, poniewa\u017c on za nas i umar\u0142 i zmartwychwsta\u0142. Poniewa\u017c wi\u0119c dla nas zmartwychwstanie umar\u0142ych nie budzi \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci, dlatego wolni jeste\u015bmy od b\u00f3lu \u015bmierci…\u201d (\u201eO cierpliwo\u015bci\u201d 9).<\/td>\n<\/tr>\n
Hipolit (ur. przed 170)<\/td>\n\u201e[Prorok] wskazuje tu, \u017ce ca\u0142a w\u0142adza zosta\u0142a przez Ojca oddana Synowi, kt\u00f3ry zosta\u0142 og\u0142oszony Kr\u00f3lem i S\u0119dzi\u0105 wszystkich istot niebieskich, ziemskich i podziemnych: (…) istot podziemnych, poniewa\u017c zosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c zaliczony pomi\u0119dzy umar\u0142ych, g\u0142osz\u0105c dobr\u0105 nowin\u0119 duszom \u015bwi\u0119tych i przez \u015bmier\u0107 swoj\u0105 odni\u00f3s\u0142szy zwyci\u0119stwo nad \u015bmierci\u0105\u201d (\u201eO Antychry\u015bcie\u201d 26:2).<\/td>\n\u201eZatem o zmartwychwstaniu i kr\u00f3lestwie \u015bwi\u0119tych m\u00f3wi Daniel: \u2018Wielu z tych, co spoczywaj\u0105 w prochu ziemi, zbudzi si\u0119…\u2019 [Dn 12:2]. Izajasz za\u015b powiada: \u2018Powstan\u0105 umarli, zbudz\u0105 si\u0119 ci, co spoczywaj\u0105 w grobach…\u2019 [Iz 26:19]. I Pan stwierdza: \u2018W owym dniu wielu us\u0142yszy g\u0142os Syna Bo\u017cego, a ci, kt\u00f3rzy us\u0142ysz\u0105, \u017cy\u0107 b\u0119d\u0105\u2019 [J 5:25]\u201d (\u201eO Antychry\u015bcie\u201d 65:1).<\/td>\n<\/tr>\n
Orygenes (ur. 185)<\/td>\n\u201ePouczono nas dalej \u017ce dusza, kt\u00f3ra ma w\u0142asn\u0105 substancj\u0119 i \u017cycie, po zej\u015bciu z tego \u015bwiata zostanie wynagrodzona stosownie do swych zas\u0142ug (…) \u017ce przyjdzie czas zmartwychwstania umar\u0142ych, a w\u00f3wczas cia\u0142o (…) powstanie w chwale\u201d (\u201eO zasadach\u201d 1:Przedmowa,5).
\nEuzebiusz (ur. 260), pisze, \u017ce za dni Orygenesa (185-254) pojawili si\u0119 w\u015br\u00f3d chrze\u015bcijan odst\u0119pcy neguj\u0105cy dusz\u0119 nie\u015bmierteln\u0105: \u201eInni jeszcze jacy\u015b ludzie powstaj\u0105 oko\u0142o tego samego czasu w Arabii i wprowadzaj\u0105 nauk\u0119, prawdzie si\u0119 sprzeciwiaj\u0105c\u0105. Powiadaj\u0105, \u017ce dusza ludzka na razie na tym tutaj \u015bwiecie umiera razem z cia\u0142em i z nim razem podlega zniszczeniu. Dopiero p\u00f3\u017aniej, gdy nadejdzie czas zmartwychwstania, razem z cia\u0142em do nowego si\u0119 zbudzi \u017cycia. Tedy r\u00f3wnie\u017c zwo\u0142ano powa\u017cny synod i znowu zawezwano Orygenesa, kt\u00f3ry na og\u00f3lnym zgromadzeniu zarz\u0105dzi\u0142 rozpraw\u0119 w spornej tej kwestii i wyst\u0105pi\u0142 z tak\u0105 si\u0142\u0105, \u017ce tych, co poprzednio zb\u0142\u0105dzili, doprowadzi\u0142 do zmiany zapatrywa\u0144\u201d (\u201eHistoria Ko\u015bcio\u0142a\u201d VI:37).<\/td>\n		\u201eSkoro Celsus nam zarzuca, \u017ce t\u0119sknimy do cia\u0142a, to niechaj si\u0119 dowie, \u017ce nie t\u0119sknimy do niczego, je\u015bli t\u0119sknota jest czym\u015b z\u0142ym; je\u015bli jednak t\u0119sknota jest spraw\u0105 oboj\u0119tn\u0105, to t\u0119sknimy do wszystkiego, co B\u00f3g obieca\u0142 sprawiedliwym: po\u017c\u0105damy zatem i spodziewamy si\u0119 zmartwychwstania sprawiedliwych\u201d (\u201ePrzeciw Celsusowi\u201d 8:50).
\nPatrz te\u017c obok.<\/td>\n<\/tr>\n
Cyprian (ur. 200)<\/td>\n\u201eB\u00f3g m\u00f3wi z tob\u0105, a ty niewierny chwiejesz si\u0119 w swym nieufnym umy\u015ble? B\u00f3g odchodz\u0105cemu z tego \u015bwiata obiecuje nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 i wieczno\u015b\u0107, a ty w\u0105tpisz? To znaczy w og\u00f3le nie zna\u0107 Boga, to znaczy nauczyciela wiary Chrystusa grzechem niewierno\u015bci obra\u017ca\u0107, to znaczy by\u0107 w Ko\u015bciele, w tym domu wiary, a nie mie\u0107 wiary\u201d (\u201eO \u015bmiertelno\u015bci\u201d 7).
\n\u201ePod o\u0142tarzem bo\u017cym dusze zabitych m\u0119czennik\u00f3w wo\u0142aj\u0105 wielkim g\u0142osem, m\u00f3wi\u0105c: \u2018Dok\u0105d\u017ce, Panie \u015bwi\u0119ty i prawdziwy, nie s\u0105dzisz i nie m\u015bcisz si\u0119 krwi naszej nad tymi, co mieszkaj\u0105 na ziemi?\u2019 [Ap 6:10]\u201d (\u201eO upad\u0142ych\u201d 18).
\n\u201eSt\u0105d i m\u0119czennicy wo\u0142aj\u0105cy i spiesz\u0105cy si\u0119 do zemsty za cierpienie, dostaj\u0105 polecenie czeka\u0107 jeszcze i uzbroi\u0107 si\u0119 w cierpliwo\u015b\u0107, a\u017c si\u0119 wyko\u0144cz\u0105 czasy i dope\u0142ni\u0105 m\u0119cze\u0144stwa. M\u00f3wi: \u2018A gdy otworzy\u0142 pi\u0105t\u0105 piecz\u0119\u0107, widzia\u0142em przed o\u0142tarzem dusze zabitych dla s\u0142owa bo\u017cego…\u2019 [Ap 6:9-11]\u201d (\u201eO po\u017cytku cierpliwo\u015bci\u201d 21).<\/td>\n		\u201eMy za\u015b, kt\u00f3rzy nadziej\u0105 \u017cyjemy i w Boga wierzymy, i ufamy, \u017ce Chrystus za nas cierpia\u0142 i zmartwychwsta\u0142, \u017ce w Chrystusie trwaj\u0105cy przeze\u0144 i w nim zmartwychwstaj\u0105, dlaczego i sami z tego \u015bwiata zej\u015b\u0107 nie chcemy, albo naszych schodz\u0105cych jakby straconych \u017ca\u0142ujemy i op\u0142akujemy? Sam Chrystus Pan i B\u00f3g nasz napomina i m\u00f3wi: \u2018Jam jest zmartwychwstanie…\u2019 [J 11:25-26]\u201d (\u201eO \u015bmiertelno\u015bci\u201d 21).<\/td>\n<\/tr>\n
Nowacjan (ur. 200)<\/td>\n\u201eO tym bowiem i sam Pan zach\u0119caj\u0105c nas do m\u0119cze\u0144stwa i do pogardy wszelkiej ludzkiej w\u0142adzy m\u00f3wi\u0142: \u2018Nie b\u00f3jcie si\u0119 tych, kt\u00f3rzy zabijaj\u0105 cia\u0142o, duszy bowiem zabi\u0107 nie mog\u0105\u2019 [Mt 10:28]. Je\u015bli za\u015b nie\u015bmiertelna dusza nie mo\u017ce by\u0107 zabita ani zniszczona w kimkolwiek, chocia\u017c mo\u017ce by\u0107 zabita osoba i jedynie cia\u0142o, czy\u017c z pewno\u015bci\u0105 o wiele bardziej S\u0142owo Bo\u017ce i B\u00f3g w Chrystusie nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 w og\u00f3le zabity, aczkolwiek jedynie cia\u0142o i cz\u0142owiek zosta\u0142 zg\u0142adzony? Je\u015bli bowiem dusza w jakimkolwiek cz\u0142owieku ma t\u0119 godno\u015b\u0107 nie\u015bmiertelno\u015bci, \u017ce nie mo\u017ce zosta\u0107 zabita, o wiele bardziej posiada moc szlachectwo S\u0142owa Bo\u017cego, \u017ce nie mo\u017ce zosta\u0107 zg\u0142adzone\u201d (\u201eO Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej\u201d 25:143).<\/td>\n\u201eOn jeszcze zmartwychwsta\u0142 w tej samej substancji cia\u0142a w kt\u00f3rej umar\u0142; jest to potwierdzone ranami Jego cia\u0142a, w ten spos\u00f3b pokaza\u0142 prawa naszego zmartwychwstania w Swoim ciele. On odnowi\u0142 w Swym zmartwychwstaniu cia\u0142o, kt\u00f3re przyj\u0105\u0142 od nas. Prawo bowiem zmartwychwstania jest ustanawiane, wtedy gdy Chrystus powstaje w substancji cia\u0142a jako przyk\u0142ad dla innych\u201d (\u201eO Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej\u201d 10:54).<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Jak w powy\u017cszej tabeli widzimy, chrze\u015bcija\u0144stwo pierwszych wiek\u00f3w doskonale \u0142\u0105czy\u0142o nauki o duszy nie\u015bmiertelnej i zmartwychwstaniu cia\u0142. Nieuprawnione jest wi\u0119c dzi\u015b odrzucanie kt\u00f3rejkolwiek z nich przez grupy religijne, kt\u00f3re uwa\u017caj\u0105 si\u0119 za chrze\u015bcija\u0144skie.
\nUwagi:
\nTeksty pisarzy wczesnochrze\u015bcija\u0144skich cytowane wg:
\n\u201eOjcowie Apostolscy\u201d t\u0142um. A. \u015awiderk\u00f3wna, Warszawa 1990;
\n\u201ePro\u015bba za chrze\u015bcijanami. O zmartwychwstaniu umar\u0142ych<\/em>. Atenagoras z Aten\u201d t\u0142um. S. Kalinkowski, Warszawa 1985;
\n\u201eApologia. Dialog z \u017bydem Tryfonem.<\/em>\u00a0\u015awi\u0119ty Justyn filozof i m\u0119czennik\u201d Ks. A. Lisiecki, Pozna\u0144 1926;
\n\u201ePierwsi Apologeci Greccy\u201d t\u0142um. Ks. L. Misiarczyk, Krak\u00f3w 2004;
\n\u201eApologie.\u00a0Oktawiusz.<\/em>\u00a0Minucjusz Feliks.\u00a0Do Diogneta<\/em>.\u00a0Zach\u0119ta Grek\u00f3w.<\/em>\u00a0Klemens Aleksandryjski\u201d t\u0142um. M. Szarmach, A. \u015awiderk\u00f3wna, Ks. J. So\u0142owianiuk, Warszawa 1988;
\n\u201eWyk\u0142ad Nauki Apostolskiej<\/em>. Ireneusz z Lyonu\u201d t\u0142um. W. Myszor, Krak\u00f3w 1997;
\n\u201eB\u00f3g w Ciele i Krwi.<\/em>\u00a0\u015aw. Ireneusz z Lyonu\u201d t\u0142um. W. Myszor, Krak\u00f3w 2001;
\n\u201eKobierce.<\/em>\u00a0Klemens Aleksandryjski\u201d t\u0142um. J. Niemirska-Pliszczy\u0144ska, Warszawa 1994;
\n\u201eWyb\u00f3r Pism. Tertulian\u201d t\u0142um. Ks. W. Myszor, O. E. Stanula, Ks. W. Kania, Warszawa 1970;
\n\u201eDemonologia w nauce Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a.\u00a0O Antychry\u015bcie<\/em>. Hipolit\u201d t\u0142um. S. Kalinkowski, Krak\u00f3w 2000;
\n\u201ePrzeciw Celsusowi.<\/em>\u00a0Orygenes\u201d t\u0142um. S.Kalinkowski, Warszawa 1986;
\n\u201eO zasadach<\/em>. Orygenes\u201d t\u0142um. S. Kalinkowski, Krak\u00f3w 1996;
\n\u201ePisma I<\/em>.\u00a0Traktaty.<\/em>\u00a0\u015aw. Cyprian\u201d t\u0142um. Ks. dr J. Czuj, Pozna\u0144 1937;
\n\u201eO Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej.<\/em>\u00a0Nowacjan\u201d t\u0142um. Ks. G. Ja\u015bkiewicz, Krak\u00f3w 2005;
\n\u201eHistoria Ko\u015bcielna<\/em>.\u00a0O M\u0119czennikach Palesty\u0144skich<\/em>. Euzebiusz z Cezarei\u201d t\u0142um. Ks. A. Lisiecki, Pozna\u0144 1924;
\n\u201eEschatologia. Rzeczy Ostateczne Cz\u0142owieka i \u015awiata\u201d Ks. W. Granat, Lublin 1962.
\nW\u0142odzimierz Bednarski
\n <\/p>\n

\n
<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Artyku\u0142 ten po\u015bwi\u0119cam mojej Mamie, zmar\u0142ej w grudniu 2005 r., kt\u00f3ra gor\u0105co wierzy\u0142a, \u017ce Jezus Chrystus jest \u017byciem i Zmartwychwstaniem. O takich jak ona Pismo \u015aw. m\u00f3wi: \u201eB\u0142ogos\u0142awieni, kt\u00f3rzy w Panu umieraj\u0105 – ju\u017c teraz (…) niech odpoczn\u0105 od swoich… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[992,1053],"tags":[286,625,721,761,769,828,936],"class_list":["post-1904","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-biblistyka-egzegeza-biblijna-dusza-niesmietelna","category-swiadkowie-jehowy","tag-dusza","tag-piotr-w-rzymie","tag-rzym","tag-straznica","tag-sw-piotr","tag-swiadkowie-jehowy","tag-zmartwychwstanie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1904","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1904"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1904\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1904"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1904"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1904"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}