{"id":1842,"date":"2018-05-08T20:05:25","date_gmt":"2018-05-08T18:05:25","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=1842"},"modified":"2018-05-08T20:05:25","modified_gmt":"2018-05-08T18:05:25","slug":"sobor-nicejski-i-antytrynitarze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/sobor-nicejski-i-antytrynitarze\/","title":{"rendered":"Sob\u00f3r Nicejski i antytrynitarze"},"content":{"rendered":"

 
\nAntytrynitarze w\u015br\u00f3d swych s\u0142uchaczy cz\u0119sto rozpowszechniaj\u0105 wie\u015bci, \u017ce na Soborze Nicejskim w 325r. \u2018nic\u2019 nie m\u00f3wiono o Duchu \u015aw. Sugeruj\u0105 te\u017c, \u017ce wtedy Ko\u015bci\u00f3\u0142 Katolicki naucza\u0142 o jakiej\u015b \u201eDw\u00f3jcy\u201d, a nie Tr\u00f3jcy \u015aw., kt\u00f3r\u0105 dopiero po wielu latach po soborze wprowadzi\u0142. Przyk\u0142adowo \u015awiadkowie Jehowy ucz\u0105: \u201eAle nie powsta\u0142a wtedy Tr\u00f3jca, poniewa\u017c na tym soborze\u00a0nic<\/u>\u00a0nie wspomniano o duchu \u015bwi\u0119tym jako trzeciej osobie tr\u00f3jjedynego Pana Boga\u201d (\u201eCzy wierzy\u0107 w Tr\u00f3jc\u0119?\u201d 1989 s.7).
\nZamiast wi\u0119c ufa\u0107 tym opiniom antytrynitarzy sami wczytajmy si\u0119 w teksty opublikowane na Soborze Nicejskim oraz listy wys\u0142ane z niego do ko\u015bcio\u0142\u00f3w lokalnych. Zobaczymy wi\u0119c co napisano i czego nie napisano na soborze, z tego co m\u00f3wi\u0105 dzisiejsi antytrynitarze. Pami\u0119tajmy te\u017c, \u017ce sob\u00f3r ten nie zajmowa\u0142 si\u0119 szczeg\u00f3\u0142owo osob\u0105 Ducha \u015aw., poniewa\u017c nie by\u0142o to jego celem. Nie ujawnili si\u0119 bowiem wtedy jeszcze otwarcie duchoburcy (nawet pot\u0119piony na soborze Ariusz uznawa\u0142 Ducha \u015aw. jako osob\u0119), wi\u0119c prawdopodobnie z tego powodu nie zajmowano si\u0119 szeroko osob\u0105 Ducha \u015aw.
\nTeksty wg: \u201eDokumenty Sobor\u00f3w Powszechnych. Tekst grecki, \u0142aci\u0144ski, polski. Tom I (325-787)\u201d Uk\u0142ad i opracowanie Ks.A.Baron i Ks.H.Pietras SJ, Krak\u00f3w 2003.
\n 
\nWyznanie Wiary 318 Ojc\u00f3w<\/strong>
\n\u201eWierzymy w jednego Boga Ojca Wszechmog\u0105cego, Stworzyciela wszystkich rzeczy widzialnych i niewidzialnych. I w jednego Pana Jezusa Chrystusa, Syna Bo\u017cego, zrodzonego z Ojca, jednorodzonego, to jest z istoty Ojca, Boga z Boga, \u015awiat\u0142o\u015b\u0107 ze \u015awiat\u0142o\u015bci, Boga prawdziwego z Boga prawdziwego, zrodzonego, a nie uczynionego, wsp\u00f3\u0142istotnego Ojcu, przez kt\u00f3rego wszystko si\u0119 sta\u0142o, co jest w niebie i co jest na ziemi, kt\u00f3ry dla nas ludzi i dla naszego zbawienia zst\u0105pi\u0142 i przyj\u0105\u0142 cia\u0142o, sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem, cierpia\u0142 i zmartwychwsta\u0142 trzeciego dnia, wst\u0105pi\u0142 do nieba, przyjdzie s\u0105dzi\u0107 \u017cywych i umar\u0142ych. I w Ducha \u015awi\u0119tego.
\nTych, kt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105: <<by\u0142 kiedy\u015b czas kiedy go nie by\u0142o>> lub <<zanim si\u0119 narodzi\u0142 nie by\u0142>> lub <<sta\u0142 si\u0119 z niczego>> lub pochodzi z innej hipostazy, lub z innej substancji [ni\u017c Ojciec], lub, \u017ce Syn Bo\u017cy jest* zmienny i przeobra\u017calny, tych wszystkich powszechny i apostolski Ko\u015bci\u00f3\u0142 wy\u0142\u0105cza\u201d.
\n[* – W tym miejscu wersje zale\u017cne od Atanazego dodaj\u0105: <<stworzony>>]\n 
\nKanony<\/strong>
\nXIX.<\/strong>\u00a0O tych, kt\u00f3rzy odeszli od Paw\u0142a z Samostaty*.
\nPrzyj\u0119to zasad\u0119, \u017ceby zawsze chrzci\u0107 na nowo zwolennik\u00f3w Paw\u0142a z Samostaty, je\u015bli wracaj\u0105 na \u0142ono ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Gdyby kt\u00f3ry\u015b z nich by\u0142 poprzednio cz\u0142onkiem duchowie\u0144stwa, a okaza\u0142 si\u0119 uczciwy i bez zarzutu, niech zostanie ochrzczony, a biskup ko\u015bcio\u0142a katolickiego niech mu udzieli \u2018na\u0142o\u017cenia r\u0105k\u2019. Je\u017celi za\u015b badanie wyka\u017ce, \u017ce jest niegodny, nale\u017cy go z\u0142o\u017cy\u0107 z urz\u0119du…
\n[* – Pawe\u0142 z Samostaty, biskup Antiochii, zosta\u0142 wykluczony z Ko\u015bcio\u0142a na synodzie antioche\u0144skim w 268 roku. Uwa\u017ca\u0142 on, \u017ce Jezus Chrystus jest Synem Bo\u017cym tylko dlatego, \u017ce narodzi\u0142 si\u0119 z Maryi Dziewicy, a nast\u0119pnie zosta\u0142 usynowiony przez Boga w nagrod\u0119 za swoje pos\u0142usze\u0144stwo.]\n 
\nList Soboru w Nicei do Egipcjan<\/strong>
\n\u201e2.<\/strong>\u00a0(…) Pragniemy, aby\u015bcie si\u0119 dowiedzieli, co by\u0142o przedmiotem naszych obrad, jakie sprawy zbadano, co postanowiono i co zarz\u0105dzono. W obecno\u015bci umi\u0142owanego przez Boga cesarza Konstantyna, jako pierwsz\u0105 ze wszystkich, rozpatrzyli\u015bmy spraw\u0119 bezbo\u017cno\u015bci i przest\u0119pstwa Ariusza oraz zwolennik\u00f3w jego nauki.\u00a03.<\/strong>\u00a0Postanowili\u015bmy jednomy\u015blnie pot\u0119pi\u0107 jego bezbo\u017cn\u0105 doktryn\u0119 oraz s\u0142owa i blu\u017aniercze wyra\u017cenia, kt\u00f3rych u\u017cywa\u0142, zniewa\u017caj\u0105c Syna Bo\u017cego: <<jest z niczego>>, <<zanim si\u0119 narodzi\u0142 nie by\u0142>>, <<by\u0142 kiedy\u015b [czas], kiedy go nie by\u0142o>> i to, \u017ce <<Syn Bo\u017cy zdolny jest z w\u0142asnej woli do dobra i z\u0142a>>*.\u00a04.<\/strong>\u00a0Wszystko to \u015bwi\u0119ty sob\u00f3r pot\u0119pi\u0142, aby nie s\u0142ucha\u0107 d\u0142u\u017cej nauki bezbo\u017cnej i szalonej i by nie znosi\u0107 cierpliwie s\u0142\u00f3w pe\u0142nych blu\u017anierstw. Wy za\u015b us\u0142yszeli\u015bcie ju\u017c zapewne albo us\u0142yszycie, jaki wyrok zapad\u0142 w jego sprawie, przeto niech si\u0119 nie uwa\u017ca, \u017ce zniewa\u017camy cz\u0142owieka, kt\u00f3ry za sw\u00f3j grzech poni\u00f3s\u0142 sprawiedliw\u0105 kar\u0119. (…).\u00a013.<\/strong>\u00a0Pe\u0142ni rado\u015bci z doprowadzenia do pomy\u015blnego ko\u0144ca naszych obrad i podj\u0119cia s\u0142usznych postanowie\u0144, z zapanowania powszechnego pokoju i jedno\u015bci oraz odrzucenia herezji, przyjmijcie z jeszcze wi\u0119ksz\u0105 czci\u0105 i mi\u0142o\u015bci\u0105 naszego wsp\u00f3\u0142s\u0142ug\u0119 a waszego biskupa, Aleksandra, kt\u00f3rego obecno\u015b\u0107 na obradach by\u0142a dla nas rado\u015bci\u0105, kt\u00f3ry, mimo podesz\u0142ego wieku, podj\u0105\u0142 tak liczne trudy dla przywr\u00f3cenia wam pokoju. M\u00f3dlcie si\u0119 tak\u017ce za nas wszystkich, aby podj\u0119te przez nas s\u0142uszne postanowienia przetrwa\u0142y niezmienione, przez Boga Wszechmog\u0105cego, przez Pana Naszego Jezusa Chrystusa w Duchu \u015awi\u0119tym. Jemu chwa\u0142a na wieki wiek\u00f3w. Amen\u201d.
\n[* – W tekstach zale\u017cnych od Atanazego pojawia si\u0119 tu dodatkowe zdanie: <<m\u00f3wi\u0142 te\u017c o Nim, \u017ce jest stworzeniem i dzie\u0142em>>.]\n 
\nList Euzebiusza z Cezarei do swego Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/p>\n

    \n
  1. \u00a0Zapewne dowiadywali\u015bcie si\u0119 ju\u017c i z innych \u017ar\u00f3de\u0142, umi\u0142owani, o uchwa\u0142ach dotycz\u0105cych wiary Ko\u015bcio\u0142a, podj\u0119tych przez wielki sob\u00f3r zebrany w Nicei. Zazwyczaj wie\u015bci poprzedzaj\u0105 dok\u0142adn\u0105 relacj\u0119 wydarze\u0144. (…)\u00a02.<\/strong>\u00a0Pismo przeze mnie przedstawione [na soborze], kt\u00f3re zosta\u0142o odczytane w obecno\u015bci najmilszego Bogu naszego cesarza oraz uznane jako dobre i godne przyj\u0119cia, przedstawia si\u0119 nast\u0119puj\u0105co:<\/li>\n
  2. \u00a0<<Wiar\u0119 nasz\u0105, jak j\u0105 przyj\u0119li\u015bmy od naszych poprzednik\u00f3w biskup\u00f3w w czasie katechezy, w czasie przyjmowania chrztu oraz jak j\u0105 poznali\u015bmy z Bo\u017cych Pism, jak\u0105 wyznawali\u015bmy i jakiej nauczali\u015bmy jako prezbiterzy, a nast\u0119pnie jako biskupi, tak samo wierz\u0105c w chwili obecnej, wam przedstawiamy. Oto ona:<\/li>\n
  3. \u00a0Wierzymy w jednego Boga, Ojca wszechmog\u0105cego, Stworzyciela wszystkich rzeczy widzialnych i niewidzialnych oraz w jednego Pana, Jezusa Chrystusa, S\u0142owo Boga, Boga z Boga, \u015bwiat\u0142o\u015b\u0107 ze \u015bwiat\u0142o\u015bci, \u017cycie z \u017cycia, Syna jednorodzonego, pierworodnego ca\u0142ego stworzenia, zrodzonego z Ojca przed wszystkimi wiekami, przez kt\u00f3rego wszystko si\u0119 sta\u0142o, kt\u00f3ry dla naszego zbawienia przybra\u0142 cia\u0142o i przebywa\u0142 mi\u0119dzy lud\u017ami, cierpia\u0142, trzeciego dnia zmartwychwsta\u0142, wst\u0105pi\u0142 do Ojca, ponownie przyjdzie w chwale s\u0105dzi\u0107 \u017cywych i umar\u0142ych. Wierzymy tak\u017ce w jednego Ducha \u015awi\u0119tego.\u00a05.<\/strong>\u00a0Jednocze\u015bnie wierzymy, \u017ce ka\u017cdy z Nich jest oraz istnieje [podmiotowo]: Ojciec jest prawdziwie Ojcem, Syn prawdziwie Synem, Duch \u015awi\u0119ty prawdziwie Duchem \u015awi\u0119tym, zgodnie z tym, co powiedzia\u0142 tak\u017ce nasz Zbawiciel, posy\u0142aj\u0105c swoich uczni\u00f3w w celu przepowiadania: \u2018Id\u017acie i nauczajcie wszystkie narody, udzielaj\u0105c im chrztu w imi\u0119 Ojca i Syna, i Ducha \u015awi\u0119tego\u2019. Zapewniamy was, \u017ce tak samo utrzymujemy, tak samo my\u015blimy, od dawna tak samo utrzymywali\u015bmy i a\u017c do \u015bmierci wytrwamy w tej wierze, wyklinaj\u0105c wszelk\u0105 bezbo\u017cn\u0105 herezj\u0119.\u00a06.<\/strong>\u00a0Uroczy\u015bcie o\u015bwiadczamy wobec Boga Wszechmog\u0105cego i wobec Pana naszego Jezusa Chrystusa, \u017ce wszystko to my\u015bleli\u015bmy z ca\u0142ego serca i z ca\u0142ej duszy, odk\u0105d si\u0119 znamy, i \u017ce obecnie my\u015blimy i m\u00f3wimy zgodnie z prawd\u0105. Mo\u017cemy przy tym dowie\u015b\u0107 i przekona\u0107 was, \u017ce r\u00f3wnie\u017c w przesz\u0142o\u015bci tak samo wierzyli\u015bmy i tak samo nauczali\u015bmy>>.<\/li>\n
  4. \u00a0Gdy tak przedstawia\u0142em wyznanie wiary, nie nast\u0105pi\u0142 \u017caden sprzeciw. Przeciwnie, nawet sam najmilszy Bogu nasz cesarz pierwszy za\u015bwiadczy\u0142, \u017ce jest ono ze wszech miar trafne. Stwierdzi\u0142 z naciskiem, \u017ce i on tak samo my\u015bli, i wezwa\u0142 wszystkich, by je wsp\u00f3lnie przyj\u0119li, podpisali si\u0119 pod tym nauczaniem oraz byli z nim zgodni, dodaj\u0105c tylko jedno s\u0142owo: <<wsp\u00f3\u0142istotny>>. On sam je wyja\u015bni\u0142 m\u00f3wi\u0105c, i\u017c m\u00f3wi si\u0119, \u017ce <Syn> jest <<wsp\u00f3\u0142istotny>> nie wed\u0142ug tego, co si\u0119 zdarza cia\u0142om, a wi\u0119c \u017ce On nie istnieje ani na zasadzie podzia\u0142u, ani na zasadzie jakiego\u015b rozdzielenia si\u0119 od Ojca. Albowiem natura niematerialna, duchowa i bezcielesna nie mo\u017ce przyjmowa\u0107 \u017cadnych dozna\u0144 cielesnych; tego rodzaju rzeczy wypada poznawa\u0107 w oparciu o s\u0142owa Bo\u017ce, kt\u00f3re s\u0105 nie do wypowiedzenia. Tak rozumowa\u0142 najm\u0105drzejszy i najpobo\u017cniejszy nasz cesarz. Oni za\u015b w zwi\u0105zku z wyra\u017ceniem <<wsp\u00f3istotny>> u\u0142o\u017cyli takie oto pismo:<\/li>\n
  5. \u00a0<\/strong><<Wierzymy w jednego Boga Ojca wszechmog\u0105cego, Stworzyciela wszystkich rzeczy widzialnych i niewidzialnych. I w jednego Pana Jezusa Chrystusa, Syna Bo\u017cego, jedynego zrodzonego z Ojca, czyli z istoty Ojca, Boga z Boga, \u015bwiat\u0142o\u015b\u0107 ze \u015bwiat\u0142o\u015bci, Boga prawdziwego z Boga prawdziwego, zrodzonego, a nie uczynionego, wsp\u00f3\u0142istotnego Ojcu. Przez kt\u00f3rego wszystko si\u0119 sta\u0142o w niebie, jak i na ziemi, kt\u00f3ry dla nas ludzi i dla naszego zbawienia zst\u0105pi\u0142 [na ziemi\u0119] i przybra\u0142 cia\u0142o, sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem, cierpia\u0142 i zmartwychwsta\u0142 trzeciego dnia, wst\u0105pi\u0142 do nieba, przyjdzie s\u0105dzi\u0107 \u017cywych i umar\u0142ych. [Wierzymy] w Ducha \u015awi\u0119tego.<\/li>\n<\/ol>\n

    Tych, kt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105, \u017ce by\u0142 kiedy\u015b [czas], kiedy Go nie by\u0142o,\u00a0\u00a0albo \u017ce nie istnia\u0142, zanim nie zosta\u0142 zrodzony, albo \u017ce sta\u0142 si\u0119 z niczego, lub te\u017c twierdz\u0105, \u017ce jest z innej hipostazy czy istoty, albo \u017ce Syn Bo\u017cy jest* zmienny albo przeobra\u017calny – tych wszystkich powszechny i apostolski Ko\u015bci\u00f3\u0142 wy\u0142\u0105cza [z liczby wiernych]>>.
    \n[* – W tym miejscu teksty zale\u017cne od Atanazego dodaj\u0105: <<stworzony>>.]\n

      \n
    1. \u00a0I kiedy ojcowie soborowi w tym brzmieniu u\u0142o\u017cyli formu\u0142\u0119, ja nie pozostawiam bez wyja\u015bnienia kwestii, w jakim znaczeniu u\u017cyli zwrotu <<z istoty Ojca>> oraz wyra\u017cenia <<wsp\u00f3\u0142istotny Ojcu>>.\u00a0\u00a0Oto bowiem przy tej okazji posypa\u0142y si\u0119 pytania i odpowiedzi, a dyskusja zacz\u0119\u0142a bada\u0107 szczeg\u00f3\u0142owo sens wypowiedzi. I tak zwrot <<z istoty>> zgodnie przyj\u0119to za wskaz\u00f3wk\u0119, \u017ce [Syn Bo\u017cy] jest z Ojca, ale nie istnieje jako cz\u0119\u015b\u0107 Ojca.\u00a010.<\/strong>\u00a0I mnie si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wydawa\u0142o, \u017ce dobrze b\u0119dzie zgodzi\u0107 si\u0119 na takie rozumienie zbo\u017cnej nauki, kt\u00f3ra g\u0142osi, \u017ce Syn jest z Ojca, ale nie jest cz\u0119\u015bci\u0105 Jego istoty. Dlatego tak\u017ce ja sam wyrazi\u0142em zgod\u0119 na t\u0119 interpretacj\u0119 i nie odrzuci\u0142em s\u0142owa <<wsp\u00f3\u0142istotny>>, maj\u0105c przed oczyma cel w postaci pokoju oraz utrzymania si\u0119 w granicach wytyczonych przez w\u0142a\u015bciwe rozumienie [zasad wiary].<\/li>\n
    2. \u00a0Na tej samej zasadzie przyj\u0105\u0142em s\u0142owa <<zosta\u0142 zrodzony, a nie uczyniony>>. M\u00f3wili bowiem, \u017ce okre\u015blenie <<uczyniony>> jest wsp\u00f3lne dla wszystkich stworze\u0144, kt\u00f3re zosta\u0142y powo\u0142ane do bytu przez Syna, a Syn nie ma z nimi \u017cadnego podobie\u0144stwa. Dlatego On sam nie jest dzie\u0142em podobnym do dzie\u0142, kt\u00f3re przez Niego si\u0119 sta\u0142y. Albowiem istota Jego niesko\u0144czenie przewy\u017csza wszelkie dzie\u0142a, a s\u0142owa Bo\u017ce pouczaj\u0105, \u017ce zosta\u0142 On zrodzony z Ojca, chocia\u017c spos\u00f3b zrodzenia jest nie do wypowiedzenia i nie do poj\u0119cia dla \u017cadnej stworzonej natury.<\/li>\n
    3. \u00a0Tak samo poddaj\u0105c badaniu wyra\u017cenie, \u017ce <<Syn jest wsp\u00f3\u0142istotny Ojcu>>, w trakcie dyskusji ustalono, \u017ce wsp\u00f3\u0142istotny jest nie wed\u0142ug tego, co dotyczy cia\u0142 ani nie na podobie\u0144stwo \u017cywych istot \u015bmiertelnych, ani na zasadzie podzia\u0142u istoty, ani na zasadzie rozdzielenia si\u0119, ani na zasadzie doznania, zmiany czy przeobra\u017cenia istoty i mocy Ojca. Albowiem niezrodzona natura Ojca obca jest tym wszystkim wyobra\u017ceniom.\u00a013.<\/strong>\u00a0Zwrot <<wsp\u00f3\u0142istotny Ojcu>> wskazuje, \u017ce Syn Bo\u017cy nie przejawia \u017cadnego podobie\u0144stwa do zrodzonych stworze\u0144, podobny jest natomiast we wszystkim tylko do Ojca, kt\u00f3ry Go zrodzi\u0142, i nie jest z innej hipostazy czy istoty, lecz z Ojca. I ja sam r\u00f3wnie\u017c odnios\u0142em wra\u017cenie, \u017ce s\u0142usznie post\u0105pi\u0119 wyra\u017caj\u0105c sw\u0105 zgod\u0119 na tego rodzaju interpretacj\u0119, zw\u0142aszcza \u017ce dowiedzieli\u015bmy si\u0119, i\u017c okre\u015bleniem <<wsp\u00f3\u0142istotny>> pos\u0142ugiwali si\u0119 ju\u017c w dawnych czasach niekt\u00f3rzy uczeni, wybitni biskupi i pisarze, kiedy wyk\u0142adali nauk\u0119 o Ojcu i Synu S\u0142owie-Bo\u017cym.<\/li>\n
    4. \u00a0Tyle zatem niech b\u0119dzie powiedziane na temat og\u0142oszonego wyznania wiary, na kt\u00f3re wszyscy razem wyrazili\u015bmy nasz\u0105 zgod\u0119 nie bez zastanowienia, lecz na zasadzie dyskusji przeprowadzonej w obecno\u015bci samego najmilszego Bogu cesarza, kt\u00f3ra podda\u0142a analizie znaczenie [poszczeg\u00f3lnych sformu\u0142owa\u0144], a kt\u00f3rej rezultaty zosta\u0142y przedstawione w przytoczonej powy\u017cej argumentacji.\u00a015.<\/strong>\u00a0Co do anatemy zamieszczonej przez nich bezpo\u015brednio po wyznaniu wiary, uwa\u017ca\u0142em, \u017ce nie nastr\u0119cza ona \u017cadnych obaw, skoro zapobiega u\u017cywaniu okre\u015ble\u0144 nie po\u015bwiadczonych przez Pisma. Przez to przecie\u017c powsta\u0142o ca\u0142e to zamieszanie i anarchia w Ko\u015bciele. Je\u015bli tedy w \u017cadnym pi\u015bmie natchnionym przez Boga nie ma stwierdzenia: ,,[Syn Bo\u017cy] z niczego>>, ani te\u017c: <<By\u0142 kiedy\u015b [czas], kiedy nie istnia\u0142>>, ani \u017cadnych dalszych dodatk\u00f3w, rzecz\u0105 absurdaln\u0105 wydawa\u0142o si\u0119 g\u0142oszenie i rozprzestrzenianie podobnych tez. Wyrazi\u0142em sw\u0105 zgod\u0119 na t\u0119 s\u0142uszn\u0105 decyzj\u0119 tym ch\u0119tniej, \u017ce i dotychczas nigdy nie mia\u0142em zwyczaju u\u017cywa\u0107 takich stwierdze\u0144.<\/li>\n
    5. \u00a0Ponadto nie wydawa\u0142o si\u0119 nie na miejscu pot\u0119pi\u0107 sformu\u0142owanie: <<[Syn] nie istnia\u0142 zanim nie zosta\u0142 zrodzony>>, poniewa\u017c wszyscy si\u0119 zgodzili, \u017ce Syn Bo\u017cy istnia\u0142 zanim narodzi\u0142 si\u0119 wed\u0142ug cia\u0142a. Ju\u017c nasz najmilszy Bogu cesarz w swoim s\u0142owie wyja\u015bni\u0142, \u017ce Syn stosownie do swego Bo\u017cego zrodzenia jest uprzedni do wszystkich wiek\u00f3w, poniewa\u017c zanim zosta\u0142 dokonany akt zrodzenia, by\u0142 Moc\u0105 Ojca w stanie niezrodzenia, [Synem] Ojca, zawsze Ojca, podobnie jak zawsze Panem i zawsze Zbawicielem, Moc\u0105 wszystkiego co istnieje i ze wzgl\u0119du na to zawsze identyczny z sob\u0105 samym.<\/li>\n
    6. \u00a0Uzna\u0142em za konieczne, umi\u0142owani, napisa\u0107 do was o tych wszystkich sprawach i wyja\u015bni\u0107 wam dok\u0142adnie motywy mego wahania i wyra\u017cania zgody [na decyzj\u0119 soboru], a nast\u0119pnie wykaza\u0107, jak s\u0142usznie przedtem si\u0119 przeciwstawia\u0142em i a\u017c do ostatniego momentu, p\u00f3ki razi\u0142y mnie sformu\u0142owania inaczej napisane. Jednak\u017ce po przeprowadzeniu uwa\u017cnej analizy znaczenia termin\u00f3w, gdy tre\u015b\u0107 przyj\u0119tego sformu\u0142owania wyda\u0142a mi si\u0119 ca\u0142kowicie zgodna z moj\u0105 w\u0142asn\u0105 formu\u0142\u0105, przedstawion\u0105 wcze\u015bniej, przyj\u0105\u0142em bez sprzeciwu brzmienie nie budz\u0105ce \u017cadnych zastrze\u017ce\u0144.<\/li>\n<\/ol>\n

       
      \nJak z powy\u017cszego wida\u0107 Sob\u00f3r Nicejski nie wprowadzi\u0142 nauki o Tr\u00f3jcy \u015aw., jak si\u0119 wydaje antytrynitarzom, ani jej nie negowa\u0142 (jak si\u0119 wydaje innym). Wcze\u015bniej przecie\u017c w wielu pismach starochrze\u015bcija\u0144skich mowa jest o Bogu w Tr\u00f3jcy \u015aw. Pisali o tym np. Teofil (\u2020182), Tertulian (\u2020220), Hipolit (\u2020235), Orygenes (\u2020254), Cyprian (\u2020258), Grzegorz Cudotw\u00f3rca (\u2020270); patrz moje artyku\u0142y dotycz\u0105ce tych os\u00f3b i ksi\u0105\u017cka \u201eW obronie wiary\u201d – opublikowane na www.trinitarians.info.
      \nSob\u00f3r jedynie okre\u015bli\u0142 szczeg\u00f3\u0142owo jaki jest stosunek Syna do Ojca, wobec pojawiaj\u0105cych si\u0119 wtedy herezji przecz\u0105cych Tr\u00f3jcy \u015aw.
      \nAle aby by\u0142o wida\u0107, \u017ce nauka tych pisarzy wczesnochrze\u015bcija\u0144skich nie by\u0142a ich \u201eprywatn\u0105\u201d wyk\u0142adni\u0105 przedstawmy to co mia\u0142 do powiedzenia, w tym samym czasie, o Tr\u00f3jcy \u015aw. papie\u017c Dionizy, kt\u00f3ry w roku 260 napisa\u0142:
      \n\u201eWskazane jest, abym wypowiedzia\u0142 si\u0119 tak\u017ce o tych, kt\u00f3rzy najczcigodniejsz\u0105 prawd\u0119 g\u0142oszon\u0105 przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 Bo\u017cy mianowicie najwy\u017csz\u0105 Jedno\u015b\u0107 [Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej] dziel\u0105, roz\u0142\u0105czaj\u0105 i rozpraszaj\u0105 na trzy moce, trzy r\u00f3\u017cne substancje [hipostazy], trzy b\u00f3stwa. S\u0142ysza\u0142em bowiem, \u017ce s\u0105 w\u015br\u00f3d was katecheci i g\u0142osz\u0105cy S\u0142owo Bo\u017ce, kt\u00f3rzy wprowadzaj\u0105 t\u0119 nauk\u0119, chocia\u017c diametralnie, powiedzia\u0142bym, r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od samego Sabeliusza. Ostatni bowiem blu\u017ani utrzymuj\u0105c, \u017ce Syn jest tym samym, co Ojciec i odwrotnie. Oni natomiast g\u0142osz\u0105 jakby trzech bog\u00f3w, dziel\u0105c \u015bwi\u0119t\u0105 Jedno\u015b\u0107 na trzy roz\u0142\u0105czone i obce sobie hipostazy. Tymczasem S\u0142owo Bo\u017ce musi by\u0107 z\u0142\u0105czone z Bogiem wszechrzeczy, a Duch \u015awi\u0119ty – jako mi\u0142o\u015b\u0107 – [musi] w Nim przebywa\u0107 i trwa\u0107. St\u0105d mog\u0119 twierdzi\u0107, \u017ce Bo\u017ca Tr\u00f3jca schodzi si\u0119 w jedno B\u00f3stwo, jakby szczyt i jest jednym wszechmocnym Bogiem wszechrzeczy, musi bowiem by\u0107 jedn\u0105 G\u0142ow\u0105 i jedno\u015bci\u0105 organiczn\u0105. A zatem nierozwa\u017cna nauka Marcjona, kt\u00f3ry t\u0119 Jedno\u015b\u0107 Bo\u017c\u0105 dzieli i rozk\u0142ada na trzy niezale\u017cne zasady pochodzi\u0107 mo\u017ce tylko od diab\u0142a, a w \u017cadnym wypadku od prawych uczni\u00f3w Chrystusa lub tych, kt\u00f3rzy upodobali sobie nauk\u0119 Zbawiciela. Ci wiedz\u0105, ze Pismo \u015awi\u0119te wyra\u017anie g\u0142osi Tr\u00f3jc\u0119 \u015awi\u0119t\u0105; ale o trzech bogach nie ma mowy ani w Starym, ani w Nowym Testamencie. Przeto nie wolno na trzy b\u00f3stwa dzieli\u0107 prawdziwej Bo\u017cej Jedno\u015bci ani umniejsza\u0107 godno\u015bci i niezr\u00f3wnanej wielko\u015bci Pana poj\u0119ciem \u2018stworzenia\u2019. Lecz nale\u017cy wierzy\u0107 w Boga Ojca wszechmog\u0105cego, w Jezusa Chrystusa, Syna Jego, i w Ducha \u015awi\u0119tego. Nale\u017cy \u0142\u0105czy\u0107 S\u0142owo z Bogiem wszechrzeczy, gdy\u017c samo m\u00f3wi o sobie: \u2018Ja i Ojciec jedno jeste\u015bmy\u2019 oraz: \u2018Jestem w Ojcu a Ojciec we mnie\u2019 [J 10:30, 14:10]. W ten tylko spos\u00f3b zachowa si\u0119 Tr\u00f3jc\u0119 Bo\u017c\u0105 i \u015bwi\u0119t\u0105 nauk\u0119 o suwerennej Jedno\u015bci\u201d (\u201eO Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej i Wcieleniu\u201d – opublikowane w \u201eBreviarium Fidei. Wyb\u00f3r Doktrynalnych Wypowiedzi Ko\u015bcio\u0142a\u201d opr. S.G\u0142owa SJ, J.Bieda SJ, Pozna\u0144 1989).
      \nPapie\u017c Dionizy pisa\u0142 jeszcze:
      \n\u201eNiemniej jednak s\u0105 winni, kt\u00f3rzy Syna uwa\u017caj\u0105 za tw\u00f3r, tj., \u017ce Pan nasz jest utworzony jako jeden z tych rzeczy, kt\u00f3re prawdziwie zosta\u0142y uczynione, chocia\u017c boskie nauki dowodz\u0105, \u017ce jest on zrodzony jak wypada i przystoi a nie jest utworzony lub uczyniony\u201d (\u201eO Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej i Wcieleniu\u201d – opublikowane w \u201eB\u00f3g Jeden w Tr\u00f3jcy Os\u00f3b\u201d Ks.W.Granat, Lublin 1962, s.321-2).
      \n 
      \nO Tr\u00f3jcy \u015aw. m\u00f3wi\u0142 te\u017c, jako nauce znanej, Synod w Arles (314r.). Nie m\u00f3g\u0142 wi\u0119c Tr\u00f3jcy \u015aw. jako nowo\u015bci wprowadza\u0107 Sob\u00f3r Nicejski czy dopiero Konstantynopolita\u0144ski (381r.).
      \nOto s\u0142owa z Synodu w Arles:
      \nOrzeczenie: \u201eJe\u015bli kto\u015b porzucaj\u0105c herezj\u0119 wraca do Ko\u015bcio\u0142a, nale\u017cy go zapyta\u0107 o symbol wiary. Gdy si\u0119 sprawdzi, \u017ce zosta\u0142 ochrzczony w imi\u0119 Ojca, Syna i Ducha \u015awi\u0119tego wystarczy na\u0142o\u017cy\u0107 na\u0144 r\u0119ce, by otrzyma\u0142 Ducha \u015awi\u0119tego. Gdy za\u015b na pytanie nie odpowie wyznaniem Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej – powinien by\u0107 ochrzczony\u201d.
      \n 
      \nTakich synod\u00f3w przed Soborami Nicejskim i Konstantynopolita\u0144skim, podejmuj\u0105cych problemy zwi\u0105zane z Tr\u00f3jc\u0105 \u015aw. by\u0142o kilka, ale rozleg\u0142o\u015b\u0107 tego tematu przekracza ramy niniejszego artyku\u0142u i wymaga\u0142oby osobnego om\u00f3wienia. Zasygnalizujmy tylko to wymieniaj\u0105c najwa\u017cniejsze z synod\u00f3w i sprawy kt\u00f3rymi mi\u0119dzy innymi zaj\u0119\u0142y si\u0119 one:
      \nBostyra (238r.) – Przeciw Beryllowi.
      \nAntiochia (268r.) – Przeciw Paw\u0142owi z Samostaty.
      \nAleksandria (321r.) – Wydalenie Ariusza.
      \nNikopolis (327r.) – W sprawie Eustacjusza z Sebasty, kt\u00f3ry negowa\u0142 B\u00f3stwo Ducha \u015awi\u0119tego.
      \nMediolan (355r.) – Sprawy aria\u0144skie.
      \nAntiochia (358r.) – O dogmacie Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej.
      \nAchaja (359r.) – Przeciw aecjanom.
      \nRzym (360r.) – Sprawa Atanazego.
      \nPary\u017c (361r.) – Przeciw arianizmowi.
      \nAleksandria (362r.) – Sprawy arian.
      \nRzym (369r.) – Potwierdzenie Soboru Nicejskiego.
      \nIliria (375r.) – O\u00a0homoousios<\/em>.
      \nNadmieniam, \u017ce nie wymieniamy tu synod\u00f3w, kt\u00f3re nie zajmowa\u0142y si\u0119 problematyk\u0105 Tr\u00f3jcy \u015aw., a kt\u00f3re w swych dokumentach pozostawi\u0142y okre\u015blenie Tr\u00f3jca \u015aw., u\u017cyte tylko\u00a0ad hoc<\/em>.
      \n[Powy\u017csze wg \u201eS\u0142ownik Wczesnochrze\u015bcija\u0144skiego Pi\u015bmiennictwa\u201d J.M.Szymusiak SJ, ks.M.Starowieyski, Pozna\u0144 1971 (s.617-632).]\n 
      \nJest jeszcze jedna sprawa do wyja\u015bnienia. Ot\u00f3\u017c \u017cadn\u0105 nowo\u015bci\u0105 nie by\u0142o, jak sugeruj\u0105 antytrynitarze, u\u017cycie przez Sob\u00f3r Nicejski s\u0142owa \u201ewsp\u00f3\u0142istotny\u201d (gr.\u00a0homoousios<\/em>) w stosunku do Chrystusa. Wiele lat wcze\u015bniej stosowa\u0142 te okre\u015blenie np. Orygenes (ur.185), a i Euzebiusz wspomnia\u0142, \u017ce r\u00f3wnie\u017c inni je u\u017cywali (patrz powy\u017cej jego list ze s\u0142owami: \u201eokre\u015bleniem <<wsp\u00f3\u0142istotny>> pos\u0142ugiwali si\u0119 ju\u017c w dawnych czasach niekt\u00f3rzy uczeni, wybitni biskupi i pisarze, kiedy wyk\u0142adali nauk\u0119 o Ojcu i Synu S\u0142owie-Bo\u017cym\u201d).
      \nOrygenes za\u015b pisa\u0142:
      \n\u201eChrystus, kt\u00f3ry jest M\u0105dro\u015bci\u0105, rodzi si\u0119 z mocy samego Boga niby jakie\u015b tchnienie: tak samo pochodz\u0105ca od Niego M\u0105dro\u015b\u0107 rodzi si\u0119 z samej substancji Boga. Tak samo przez podobie\u0144stwo do materialnego wyp\u0142ywu m\u00f3wi si\u0119, \u017ce jest On jak gdyby czystym i nieskalanym wyp\u0142ywem chwa\u0142y Wszechmog\u0105cego. Oba te por\u00f3wnania bardzo wyra\u017anie pokazuj\u0105, \u017ce Syn ma wsp\u00f3ln\u0105 substancj\u0119 z Ojcem. Wyp\u0142yw bowiem wydaje si\u0119 wsp\u00f3\u0142istotny, to znaczy posiada jedn\u0105 substancj\u0119 z cia\u0142em, kt\u00f3rego jest wyp\u0142ywem albo tchnieniem\u201d (\u201eKomentarz do Listu do Hebrajczyk\u00f3w\u201d cytat za Pamfilem [\u2020309] \u201eObrona Orygenesa\u201d 5:581).
      \n 
      \nPrzed nim podobne my\u015bli przedstawia\u0142 te\u017c Tertulian (ur. 155), cho\u0107 pisz\u0105c po \u0142acinie nie u\u017cywa\u0142 greckiego s\u0142owa\u00a0homoousios<\/em>. Pisa\u0142 on:
      \n\u201em\u00f3wi\u0105c\u00a0Jedno jeste\u015bmy, ja i Ojciec<\/em>\u00a0[J 10:30], pokazuje, \u017ce to dwie osoby, kt\u00f3re traktuje na r\u00f3wni i \u0142\u0105czy (…) I tak przez wzgl\u0105d na dzie\u0142a rozumiemy, \u017ce Ojciec i Syn, to \u2018jedno\u2019. I dlatego tak konsekwentnie g\u0142osi\u0142 to wszystko, aby uwierzono w dw\u00f3ch maj\u0105cych t\u0119 sam\u0105 moc, poniewa\u017c nie da si\u0119 uwierzy\u0107 w Syna, je\u015bli nie uwierzy si\u0119 w dw\u00f3ch\u201d (\u201ePrzeciw Prakseaszowi\u201d 22:11, 13).
      \n\u201eSynem Boga i Bogiem nazwany w jedno\u015bci natury. (…) W ten spos\u00f3b to, co z Boga wysz\u0142o, jest Bogiem i Synem Boga i jednym Bogiem obaj\u201d (\u201eApologetyk\u201d 21:11-13).
      \n 
      \nNa koniec zobaczmy jak Soborem Nicejskim pr\u00f3bowali manipulowa\u0107 \u015awiadkowie Jehowy. Kiedy\u015b (do ok. 1985r.) wystarcza\u0142o im by Tr\u00f3jc\u0119 \u015aw. wprowadzi\u0142 ten sob\u00f3r (cho\u0107 nie jest to prawd\u0105), a obecnie odpychaj\u0105 pojawienie si\u0119 tej nauki na p\u00f3\u017aniejsze wieki, ju\u017c po Nicei.
      \nI jeszcze jedna uwaga. Je\u015bli wed\u0142ug dzisiejszej nauki \u015awiadk\u00f3w Jehowy nie Sob\u00f3r Nicejski wprowadzi\u0142 nauk\u0119 o Tr\u00f3jcy \u015aw. (lecz Konstantynopolita\u0144ski lub nast\u0119pny jeszcze p\u00f3\u017aniej), to nie m\u00f3g\u0142 jej te\u017c wprowadzi\u0107 wtedy cesarz-poganin Konstantyn Wielki (\u2020337), jak wielu z nich rozg\u0142asza do dzi\u015b, na podstawie ich starszych publikacji! Przecie\u017c on zmar\u0142 prawie 44 lata przed Soborem Konstantynopolita\u0144skim (381r.)! Wida\u0107 wi\u0119c, \u017ce \u015awiadkom Jehowy myli si\u0119 ich w\u0142asna ewolucyjna zmiana zapatrywa\u0144.
      \nPoni\u017cej w tabeli przedstawiamy zmian\u0119 pogl\u0105d\u00f3w Towarzystwa Stra\u017cnica. Teksty ustawiono od najnowszych do najstarszych w pierwszej kolumnie i od najstarszych do najnowszych w drugiej kolumnie.
      \n <\/p>\n\n\n\n\n
      Sob\u00f3r Nicejski WPROWADZI\u0141 Tr\u00f3jc\u0119 \u015aw.<\/strong><\/td>\nSob\u00f3r Nicejski\u00a0NIE<\/u>\u00a0WPROWADZI\u0141 Tr\u00f3jcy \u015aw.<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
      \u00a0\u201ePierwszy sob\u00f3r powszechny w Nicei (325 n.e.) przyczyni\u0142 si\u0119 do szybkiego rozwoju kultu Marii. W jaki spos\u00f3b? Ot\u00f3\u017c do oficjalnej nauki katolickiej\u00a0w\u0142\u0105czono<\/u>\u00a0wtedy dogmat o \u2018Tr\u00f3jcy\u2019, a w nicejskim symbolu wiary og\u0142oszono Jezusa Bogiem\u201d (\u201ePrzebud\u017acie si\u0119! Rok LXVII [1986] Nr 5 s.7). [ang.\u00a0Awake!<\/em>08.11.1985]\n 
      \n\u201eW roku 325 cesarz Konstantyn (…), zwo\u0142a\u0142 w Nicei sob\u00f3r, \u017ceby\u00a0rozstrzygn\u0105\u0107<\/u>\u00a0teologiczny sp\u00f3r na temat tr\u00f3jcy. Ze wzgl\u0119d\u00f3w nie tyle religijnych, co politycznych opowiedzia\u0142 si\u0119 po stronie jej zwolennik\u00f3w\u201d (Stra\u017cnica Rok CV [1984] Nr 15 s.26).
      \n 
      \n\u201eW obu tych sprawach cesarz Konstantyn popar\u0142 biskup\u00f3w rzymskich. (…) w roku 325 n.e.\u00a0narzuci\u0142<\/u>\u00a0na soborze nicejskim doktryn\u0119 o tr\u00f3jcy\u201d (Stra\u017cnica Rok CV [1984] Nr 6 s.7).
      \n 
      \n\u201ePoga\u0144ski cesarz rzymski Konstantyn, kt\u00f3ry w roku 325 n.e. zwo\u0142a\u0142 sob\u00f3r ko\u015bcielny do Nicei. To on przyczyni\u0142 si\u0119 do\u00a0przyj\u0119cia<\/u>\u00a0na tym soborze \u2018Credo nicejskiego\u2019 z zawart\u0105 w nim nauk\u0105 o Tr\u00f3jcy\u201d (Stra\u017cnica Nr 23, 1970 s.18-opis ilustracji).
      \n 
      \n\u201ePierwszy sob\u00f3r powszechny biskup\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa zosta\u0142 zwo\u0142any w roku 325 (…) Zwo\u0142a\u0142 go (…) Konstantyn (…) Jako taki przewodniczy\u0142 on soborowi w Nicei izadecydowa\u0142<\/u>\u00a0na korzy\u015b\u0107 nauki o tr\u00f3jcy, to znaczy o Bogu Ojcu, Bogu Synu i Bogu Duchu \u015awi\u0119tym, o tr\u00f3jjedynym Bogu\u201d (Stra\u017cnica Nr 12, 1964 s.3).
      \n 
      \n\u201e\u2018Tr\u00f3jc\u0119 \u015awi\u0119t\u0105\u2019 sk\u0142adaj\u0105c\u0105 si\u0119 z trzech bog\u00f3w w jednym Bogu czci r\u00f3wnie\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 sekt katolickich i protestanckich, aprzyj\u0119to<\/u>\u00a0j\u0105 jako nauk\u0119 katolick\u0105 dopiero na soborze nicejskim w roku 325 po Chr.\u201d (Stra\u017cnica Nr 14, 1961 s.3).
      \n 
      \n\u201eDo greckich pism ko\u015bcielnych doktryn\u0119 o tr\u00f3jcy wprowadzi\u0142 po raz pierwszy \u017cyj\u0105cy r\u00f3wnie\u017c w drugim stuleciu duchowny imieniem Teofilus. W czwartym wieku, a \u015bci\u015blej w roku 325 po Chr., odby\u0142 si\u0119 pod kierownictwem nieochrzczonego cesarza Konstantyna sob\u00f3r w Nicei (Azja Mniejsza), kt\u00f3ry to sob\u00f3r\u00a0zatwierdzi\u0142<\/u>\u00a0t\u0119 doktryn\u0119. W ten spos\u00f3b uznano j\u0105 za dogmat religijnej organizacji chrze\u015bcija\u0144stwa i odt\u0105d duchowie\u0144stwo zawsze obstawa\u0142o przy tej zawi\u0142ej nauce. St\u0105d prosty wniosek, \u017ce wynalazc\u0105 nauki o tr\u00f3jcy jest Szatan\u201d (\u201eNiech B\u00f3g b\u0119dzie prawdziwy\u201d 1954 rozdz.IX, par.3). [Wydaje si\u0119, \u017ce jest to jedyny tekst, kt\u00f3ry m\u00f3wi, \u017ce sob\u00f3r \u201ezatwierdzi\u0142\u201d a nie \u201ewprowdzi\u0142\u201d Tr\u00f3jc\u0119 \u015aw.]\n 
      \n\u201eCesarz Konstantyn (…) zwo\u0142a\u0142 pierwszy powszechny sob\u00f3r do Nicei w Azji Mniejszej w roku 325 po Chr. (…) On\u00a0zawyrokowa\u0142<\/u>, \u017ce nauka o \u2018tr\u00f3jcy\u2019 ma by\u0107 odt\u0105d wyznaniem wiary religijnego spo\u0142ecze\u0144stwa\u201d (\u201ePrawda was wyswobodzi\u201d 1946 s.263).<\/td>\n      		\u201ePodczas tego Pierwszego Soboru Powszechnego, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 w roku 325 n.e. na terenie Azji Mniejszej, zebrani biskupi opowiedzieli si\u0119 w ko\u0144cu za Aleksandrem i Atanazym. Przyj\u0119li trynitaria\u0144ski Symbol Nicejski, kt\u00f3ry\u00a0po<\/u>wprowadzeniu<\/u>\u00a0pewnych<\/u>\u00a0zmian<\/u>(prawdopodobnie\u00a0w<\/u>\u00a0381<\/u>\u00a0roku n.e.) jest po dzi\u015b uznawany w Ko\u015bciele rzymskokatolickim, wschodnim Ko\u015bciele prawos\u0142awnym oraz w wi\u0119kszo\u015bci Ko\u015bcio\u0142\u00f3w protestanckich. (…) Sp\u00f3r o Tr\u00f3jc\u0119\u00a0nie<\/u>zako\u0144czy\u0142<\/u>\u00a0si\u0119 w Nicei\u201d (Stra\u017cnica Rok CVI [1985] Nr 3 s.22).
      \n[W tej wypowiedzi wida\u0107 pocz\u0105tek wprowadzania nowej daty dla powstania nauki o Tr\u00f3jcy \u015aw. Jeszcze si\u0119 nie neguje zdecydowanie Nicei (patrz ostatnie zdanie), ale ju\u017c wprowadza rok 381. P\u00f3\u017aniej i ta data nie wystarcza\u0142a ju\u017c \u015awiadkom Jehowy bo napisali: \u201eDopiero w p\u00f3\u017aniejszych wiekach nauka o Tr\u00f3jcy zosta\u0142a sformu\u0142owana w konkretnych wyznaniach wiary\u201d (\u201eCzy wierzy\u0107 w Tr\u00f3jc\u0119?\u201d 1989 s.8).]\n 
      \n\u201eWielu jest zdania, \u017ce sformu\u0142owano j\u0105 na soborze nicejskim w roku 325 n.e. (…) Alenie<\/u>\u00a0powsta\u0142a<\/u>\u00a0wtedy Tr\u00f3jca, poniewa\u017c na tym soborze nic nie wspomniano o duchu \u015bwi\u0119tym jako trzeciej osobie tr\u00f3jjedynego Pana Boga\u201d (\u201eCzy wierzy\u0107 w Tr\u00f3jc\u0119?\u201d 1989 s.7).
      \n 
      \n\u201eCzy na Soborze Nicejskim wprowadzono lub zatwierdzono nauk\u0119 o Tr\u00f3jcy jako obowi\u0105zuj\u0105cy dogmat chrze\u015bcija\u0144stwa? Wielu s\u0105dzi, \u017ce tak w\u0142a\u015bnie by\u0142o. Ale\u00a0fakty<\/u>temu<\/u>\u00a0przecz\u0105<\/u>\u201d (Stra\u017cnica Nr, 15, 1992 s.19).
      \n 
      \n\u201eCzy to wyznanie wiary m\u00f3wi, \u017ce Ojciec, Syn i duch \u015bwi\u0119ty s\u0105 trzema osobami w jednym Bogu? Czy oznajmia, jakoby ci trzej byli r\u00f3wni pod wzgl\u0119dem wiekuisto\u015bci, mocy, pozycji i m\u0105dro\u015bci? Bynajmniej. W \u017cadnym wypadku nie jest formu\u0142\u0105 trynitarn\u0105. Oryginalny Symbol nicejski\u00a0nie<\/u>\u00a0wprowadzi\u0142<\/u>ani\u00a0nie<\/u>\u00a0zatwierdzi\u0142<\/u>\u00a0dogmatu o Tr\u00f3jcy\u201d (Stra\u017cnica Nr 15, 1992 s.20).
      \n 
      \n\u201e325, sob\u00f3r nicejski: (…)\u00a0nie<\/u>\u00a0sformu\u0142owano<\/u>nauki o Tr\u00f3jcy\u201d (\u201eSkorowidz do publikacji Towarzystwa Stra\u017cnica 1986-2000\u201d 2003, has\u0142o: \u2018Sobory i Synody\u2019 s.496).
      \n <\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

       
      \nZupe\u0142nie podobnie (jak dawniej \u015awiadkowie Jehowy) ucz\u0105 dzi\u015b epifani\u015bci. W swym materiale o Tr\u00f3jcy \u015aw. opublikowanym w czasopi\u015bmie \u201eTera\u017aniejsza Prawda i Zwiastun Chrystusowej Epifanii\u201d [Kwiecie\u0144 1986, Nr 363\/18 (4), art. \u201eBadanie dogmatu Tr\u00f3jcy\u201d] zamie\u015bcili rozdzia\u0142: \u201eKonstantyn<\/u>\u00a0wprowadza<\/u>\u00a0Tr\u00f3jc\u0119<\/u>\u201d (s.52). Napisali np. w nim: \u201eOstatecznie Konstantyn rozstrzygn\u0105\u0142 spraw\u0119 w 325 roku n.e. i Nicejskie Wyznanie Wiary (trynitarskie) og\u0142oszono jako obowi\u0105zuj\u0105ce zasady wiary chrze\u015bcija\u0144skiej (…) W ten spos\u00f3b Konstantyn rozstrzygn\u0105\u0142 kwesti\u0119 sporn\u0105, chocia\u017c nawet nie by\u0142 cz\u0142onkiem ko\u015bcio\u0142a ani ochrzczonym, i\u00a0dlatego<\/u>\u00a0by\u0142<\/u>\u00a0i\u00a0jest<\/u>\u00a0uwa\u017cany<\/u>\u00a0za<\/u>\u00a0tw\u00f3rc\u0119<\/u>\u00a0Tr\u00f3jcy<\/u>\u201d (s.52). Ten sam materia\u0142 epifani\u015bci opublikowali te\u017c w formie broszury kolportowanej do dzi\u015b!
      \n 
      \nJak z powy\u017cszego wida\u0107 antytrynitarze nie s\u0105 autorytetami w kwestii wyk\u0142adania nam kiedy i jak pojawi\u0142a si\u0119 nauka o Tr\u00f3jcy \u015aw. Zmienno\u015b\u0107 pogl\u0105d\u00f3w, podawanie nieprawdy i pomieszanie poj\u0119\u0107 to g\u0142\u00f3wne cechy wyk\u0142adni antytrynitarzy. Na te rzeczy nale\u017cy zwraca\u0107 uwag\u0119, gdy spotykamy ich publikacje.
      \nW nast\u0119pnym artykule om\u00f3wimy sprawy zwi\u0105zane z Tr\u00f3jc\u0105 \u015aw. poruszane na Soborze Konstantynopolita\u0144skim.
      \n 
      \n 
      \nUwagi:
      \nWszystkie podkre\u015blenia tekstu pochodz\u0105 od autora artyku\u0142u.
      \n 
      \nCytaty z pism Tertuliana wg:
      \n\u201eApologetyk\u201d dr J.Sajdak, Pozna\u0144 1947;
      \n\u201eTr\u00f3jca \u015awi\u0119ta. Tertulian.\u00a0Przeciw Prakseaszowi<\/em>. Hipolit.\u00a0Przeciw Noetosowi<\/em>\u201d E. Buszewicz, S. Kalinkowski, Krak\u00f3w 1997.
      \n 
      \nCytat z pisma Orygenesa wg:
      \n\u201eObrona Orygenesa<\/em>, Pamfil z Cezarei.\u00a0O fa\u0142szowaniu pism Orygenesa<\/em>, Rufin z Akwilei\u201d przek\u0142. S.Kalinkowski, Krak\u00f3w 1996.
      \n
      W\u0142odzimierz Bednarski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Antytrynitarze w\u015br\u00f3d swych s\u0142uchaczy cz\u0119sto rozpowszechniaj\u0105 wie\u015bci, \u017ce na Soborze Nicejskim w 325r. \u2018nic\u2019 nie m\u00f3wiono o Duchu \u015aw. Sugeruj\u0105 te\u017c, \u017ce wtedy Ko\u015bci\u00f3\u0142 Katolicki naucza\u0142 o jakiej\u015b \u201eDw\u00f3jcy\u201d, a nie Tr\u00f3jcy \u015aw., kt\u00f3r\u0105 dopiero po wielu latach po… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[976,1007,1030,1053,1060],"tags":[144,211,282,411,598,747,761,828,838,942],"class_list":["post-1842","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bostwo-chrystusa","category-historia-kosciola","category-osobowosc-i-bostwo-ducha-sw","category-swiadkowie-jehowy","category-trojca-swieta","tag-antytrynitarze","tag-bostwo","tag-duch-swiety","tag-jezus","tag-ojciec","tag-sobor-nicejski","tag-straznica","tag-swiadkowie-jehowy","tag-syn","tag-zrodzenie-i-odwiecznosc-syna"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1842","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1842"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1842\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1842"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1842"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1842"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}