{"id":1592,"date":"2018-04-20T22:08:06","date_gmt":"2018-04-20T20:08:06","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=1592"},"modified":"2018-04-20T22:08:06","modified_gmt":"2018-04-20T20:08:06","slug":"czy-racjonalisci-i-ateisci-posiedli-prawde","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/czy-racjonalisci-i-ateisci-posiedli-prawde\/","title":{"rendered":"Czy \u201eracjonali\u015bci\u201d i atei\u015bci posiedli prawd\u0119?"},"content":{"rendered":"<div class=\"art_head\">\n<div class=\"art_lead_info nophoto\">\n<div class=\"art_lead\"><strong>Atei\u015bci i &#8222;racjonali\u015bci&#8221; w dyskusjach oceniaj\u0105 wszystkie inne \u015bwiatopogl\u0105dy przez pryzmat swojego \u015bwiatopogl\u0105du, kt\u00f3ry uwa\u017caj\u0105 za nadrz\u0119dny. W sytuacji gdy &#8222;racjonalizm&#8221; jest traktowany jako swego rodzaju probierz i wzorzec warto przyjrze\u0107 si\u0119 kwestii, czy posiada on jakikolwiek status mog\u0105cy powi\u0105za\u0107 go z dowoln\u0105 prawd\u0105 o \u015bwiecie.<\/strong><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"clear\"><\/div>\n<div class=\"art_text\">\n\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Nieco zabawne jest obserwowanie prze\u015bwiadczenia \u201eracjonalist\u00f3w\u201d i wojuj\u0105cych ateist\u00f3w, z kt\u00f3rego wynika, \u017ce wypowiadaj\u0105 si\u0119 oni jakby z punktu widzenia posiadaczy prawdy absolutnej. W dyskusjach zachowuj\u0105 si\u0119 oni tak jak gdyby relacjonowali wy\u0142\u0105cznie fakty. Wszystkie \u015bwiatopogl\u0105dy niezgodne z ich \u015bwiatopogl\u0105dem oceniaj\u0105 z punktu widzenia swojego \u015bwiatopogl\u0105du, do kt\u00f3rego przymierzaj\u0105 inne przekonania tak, jak gdyby mieli jaki\u015b wzorzec prawdy absolutnej. Taki odpowiednik wzorca kilograma, przechowywany w Sevres pod Pary\u017cem, tyle tylko, \u017ce tym razem wzorcem mia\u0142aby by\u0107 jaka\u015b \u201eracjonalistyczna prawda ostateczna\u201d. Jest to oczywi\u015bcie iluzja, nie przedstawiaj\u0105 oni bowiem nic z czego wynika\u0142oby, \u017ce w og\u00f3le maj\u0105 dost\u0119p do jakiejkolwiek prawdy. Nie przedstawiaj\u0105 te\u017c nic z czego wynika\u0142oby, \u017ce jakikolwiek ich pogl\u0105d ma poziom sensowno\u015bci wi\u0119kszy od zera i r\u00f3\u017cni si\u0119 cho\u0107by odrobin\u0119 od dowolnego majaczenia. W tej sytuacji przekonania ateisty i \u201eracjonalisty\u201d maj\u0105 taki sam status epistemologiczny jak cho\u0107by czysto subiektywny opis jego problem\u00f3w gastrycznych.<br \/>\nGdy przejrzymy dost\u0119pne definicje poj\u0119cia \u201eprawdy\u201d to najcz\u0119\u015bciej powtarza si\u0119 fraza, \u017ce prawda to \u201ezgodno\u015b\u0107 s\u0105du z rzeczywisto\u015bci\u0105\u201d. Do\u015b\u0107 zgrabne to sformu\u0142owanie. Znowu jednak nie wiemy jakim sposobem \u201eracjonali\u015bci\u201d mieliby uzyska\u0107 dost\u0119p do \u201erzeczywisto\u015bci\u201d. \u201eRacjonali\u015bci\u201d nie posiadaj\u0105 przecie\u017c \u017cadnego niezale\u017cnego weryfikatora dla swoich zmys\u0142\u00f3w, rozumu i os\u0105d\u00f3w. Jedyne czym dysponuj\u0105 to akty swojej\u00a0<em>wiary<\/em>\u00a0w nieomylno\u015b\u0107 tych domen oraz kryteri\u00f3w jakie posiadaj\u0105 dla usprawiedliwienia swych przekona\u0144 dotycz\u0105cych tych obszar\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ich \u201ewiedzy\u201d pochodzi zreszt\u0105 i tak od innych (tak zwana \u201ewiedza z autorytetu\u201d) i jest r\u00f3wnie\u017c produktem zawierzenia. Skoro wi\u0119c ca\u0142a \u201ewiedza racjonalist\u00f3w\u201d podlega jedynie aktom ich\u00a0<em>wiary<\/em>, to dlaczego mamy j\u0105 traktowa\u0107 jako wzorzec prawdy absolutnej? W tym momencie owa \u201ewiedza\u201d nie r\u00f3\u017cni si\u0119 niczym od pogl\u0105d\u00f3w teisty, buddysty, hinduisty, astrologa lub zwolennik\u00f3w sekty Falun Gong. \u201eRacjonalistyczne\u201d kryteria prawdy s\u0105 z tego punktu widzenia jedynie subiektywnym odczuciem, w niczym nie przewy\u017cszaj\u0105cym cho\u0107by konfucja\u0144skich pogl\u0105d\u00f3w na temat Nieba. Nic \u201eracjonalistom\u201d nie pomo\u017ce te\u017c m\u00f3wienie o \u201enauce\u201d i \u201elogice\u201d skoro podlegaj\u0105 one dok\u0142adnie tym samym nieprzezwyci\u0119\u017calnym problemom weryfikacji niezale\u017cnej, o jakich wspomnia\u0142em przed chwil\u0105 przy okazji wzmianki o zmys\u0142ach i rozumie.<br \/>\nSubkultura wojuj\u0105cych ateist\u00f3w i \u201eracjonalist\u00f3w\u201d jest wi\u0119c pod wzgl\u0119dem pogl\u0105d\u00f3w czym\u015b podobnym do japo\u0144skiej sekty Najwy\u017csza Prawda, za\u0142o\u017conej przez Shoko Asahar\u0119. Tych ostatnich \u0142\u0105czy z \u201eracjonalistami\u201d w\u0142a\u015bnie przekonanie o wej\u015bciu w posiadanie prawdy absolutnej. W 1987 roku Shoko Asahara wyjecha\u0142 do Indii aby pozna\u0107 buddyzm i hinduizm. Spotka\u0142 si\u0119 tam wtedy z Dalajlam\u0105. Po powrocie Asahara stwierdzi\u0142, \u017ce osi\u0105gn\u0105\u0142 nirwan\u0119 i odnalaz\u0142 prawd\u0119 absolutn\u0105. Pewnie by si\u0119 nieco zdziwi\u0142 gdyby zacz\u0105\u0142 dyskutowa\u0107 na ten temat z \u201eracjonalistami\u201d i wojuj\u0105cymi ateistami. No chyba, \u017ce ju\u017c mia\u0142 okazj\u0119. Jest to jednak temat na osobne rozwa\u017cania.<br \/>\nTak wi\u0119c jedyne czym dysponuj\u0105 atei\u015bci i \u201eracjonali\u015bci\u201d to podzbi\u00f3r os\u0105d\u00f3w bezsensownych lub przynajmniej takich, kt\u00f3rych sensu nie da si\u0119 w \u017caden spos\u00f3b wykaza\u0107. We\u017amy cho\u0107by takie pozornie \u201emocne\u201d stwierdzenie ateisty orzekaj\u0105cego, \u017ce \u201eza teizmem nic nie przemawia\u201d. Jaki jest status epistemologiczny tego orzeczenia? Pomin\u0105wszy to, \u017ce nic nie przemawia za pogl\u0105dem, \u017ce nic nie przemawia za teizmem, status tego o\u015bwiadczenia ateisty nie r\u00f3\u017cni si\u0119 pod wzgl\u0119dem zasadno\u015bci niczym od sprawozdania na temat jego czysto subiektywnych preferencji kulinarnych. Postulowanie wy\u017cszo\u015bci przekona\u0144 tego typu wzgl\u0119dem dowolnych przekona\u0144 innego rodzaju jest wy\u0142\u0105cznie arbitralnym przedsi\u0119wzi\u0119ciem, b\u0119d\u0105cym przejawem swoistej dyktatury intelektualnej. Odnosi si\u0119 to w zasadzie do wszystkich innych pogl\u0105d\u00f3w ateist\u00f3w i \u201eracjonalist\u00f3w\u201d wzgl\u0119dem \u015bwiata oraz przekona\u0144 innych ludzi.<br \/>\nJan Lewandowski, pa\u017adziernik 2017\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Atei\u015bci i &#8222;racjonali\u015bci&#8221; w dyskusjach oceniaj\u0105 wszystkie inne \u015bwiatopogl\u0105dy przez pryzmat swojego \u015bwiatopogl\u0105du, kt\u00f3ry uwa\u017caj\u0105 za nadrz\u0119dny. W sytuacji gdy &#8222;racjonalizm&#8221; jest traktowany jako swego rodzaju probierz i wzorzec warto przyjrze\u0107 si\u0119 kwestii, czy posiada on jakikolwiek status mog\u0105cy powi\u0105za\u0107&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[974,1055],"tags":[161,252,662,689,720,740],"class_list":["post-1592","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ateizm","category-teizm","tag-ateizm","tag-dalajlama","tag-prawda","tag-racjonalizm","tag-rzeczywistosc","tag-shoko-asahara"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1592","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1592"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1592\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1592"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1592"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1592"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}