{"id":1362,"date":"2017-09-07T20:31:52","date_gmt":"2017-09-07T18:31:52","guid":{"rendered":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/?p=1362"},"modified":"2024-01-23T11:53:02","modified_gmt":"2024-01-23T11:53:02","slug":"dusza-czlowieka-niesmiertelna-argumenty-biblijne-ojcow-kosciola","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/dusza-czlowieka-niesmiertelna-argumenty-biblijne-ojcow-kosciola\/","title":{"rendered":"Czy dusza cz\u0142owieka jest nie\u015bmiertelna? &#8211; argumenty biblijne i Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a"},"content":{"rendered":"<p>Niekt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce cz\u0142owiek po \u015bmierci zostaje pozbawiony \u015bwiadomo\u015bci i nie egzystuje. M\u00f3wi\u0105 np.: \u201eDoktryna o nie\u015bmiertelno\u015bci duszy nie pochodzi z Biblii, lecz od Szatana i jego demon\u00f3w\u201d.<br \/>\nTwierdz\u0105, \u017ce ludzkiego \u201eDucha, czyli si\u0142\u0119 \u017cyciow\u0105, mo\u017cna przyr\u00f3wna\u0107 do pr\u0105du elektrycznego p\u0142yn\u0105cego przez jakie\u015b urz\u0105dzenie\u201d<br \/>\n<strong><u>\u00a0<\/u><\/strong><\/p>\n<p><strong>1)<\/strong> Ani Jezus, ani Aposto\u0142owie <strong>nie atakowali nauki o duszy nie\u015bmiertelnej<\/strong>, a znana by\u0142a ona tak w judaizmie, jak i u pogan.<\/p>\n<ul>\n<li><strong> Flawiusz (ur. 37),<\/strong> historyk \u017cydowski, o wierzeniach faryzeuszy pisze: \u201eWierz\u0105 tak\u017ce, \u017ce dusze maj\u0105 <strong>moc nie\u015bmierteln\u0105<\/strong>, a Ci, kt\u00f3rzy p\u0119dz\u0105 cnotliwe lub wyst\u0119pne \u017cycie <strong>odbieraj\u0105<\/strong> nagrod\u0119 lub kar\u0119 w podziemiu\u201d (\u201eDawne Dzieje Izraela\u201d 18:1,3); por. Dz 23:8. To samo dotyczy zelot\u00f3w i uczonych w Pi\u015bmie w I w. przed Chr. (\u201eWojna \u017bydowska\u201d 7:8,7 i 1:33,2).<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li><strong>\u015aw. Pawe\u0142, by\u0142y faryzeusz<\/strong>, nigdy <strong>nie zwalcza\u0142<\/strong> tego pogl\u0105du, co by\u0142oby dziwne, gdyby nie uznawa\u0142 nie\u015bmiertelno\u015bci duszy. Sam nawet powiedzia\u0142: \u201eJestem faryzeuszem (&#8230;) synem faryzusz\u00f3w\u201d Dz 23:6.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Jezus<\/strong> za\u015b, opowiedzia\u0142 faryzeuszom, kt\u00f3rzy wierzyli w dusz\u0119, przypowie\u015b\u0107 \u201eO <strong>bogaczu i \u0141azarzu<\/strong>\u201d (\u0141k 16:19-31), w kt\u00f3rej zawarta jest <u>nauka o stanie po\u015bmiertnym<\/u>. Por. Mt 23:3.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li><strong>O esse\u0144czykach<\/strong> \u2013 sekcie \u017cydowskiej istniej\u0105cej do 70 r. \u2013 J. Flawiusz (ur. 37) pisze: \u201eWed\u0142ug nauki esse\u0144czyk\u00f3w wszystko jest w r\u0119ku Boga. S\u0105dz\u0105 oni, \u017ce <strong>dusze s\u0105 nie\u015bmiertelne<\/strong> i usilnie d\u0105\u017c\u0105 do osi\u0105gni\u0119cia sprawiedliwo\u015bci\u201d (\u201eDawne Dzieje Izraela\u201d 18:1,5).<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Filon (\u202050),<\/strong> \u017cydowski nauczyciel z Aleksandrii, argumentowa\u0142, \u017ce <strong>Rdz 1:28<\/strong> <strong>opisuje stworzenie nie\u015bmiertelnej duszy<\/strong> (na obraz Bo\u017cy), a stworzenie cia\u0142a widzia\u0142 on w tek\u015bcie Rdz 2:7. M\u00f3wi\u0142 on te\u017c, \u017ce cz\u0142owiek jest \u201e\u015bmiertelny pod wzgl\u0119dem cia\u0142a, lecz <strong>nie\u015bmiertelny pod wzgl\u0119dem duszy<\/strong>\u201d (\u201eO stworzeniu\u201d 13:5); por. Mdr 15:11.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Nauk\u0119 o duszy \u015bmiertelnej mieli <strong>saduceusze<\/strong>, kt\u00f3rzy dodatkowo zaprzeczali zmartwychwstaniu (Dz 23:8). J. Flawiusz o nich pisa\u0142: \u201eWed\u0142ug nauki saduceusz\u00f3w dusze gin\u0105 wraz z cia\u0142ami\u201d (\u201eDawne Dzieje Izraela\u201d 18:1,4), a Orygenes (ur. 185) doda\u0142: \u201eIstnieje w\u015br\u00f3d \u017byd\u00f3w tak zwana sekta saduceusz\u00f3w, (&#8230;) s\u0105dz\u0105 [oni], \u017ce dusza przestaje istnie\u0107 wraz z cia\u0142em oraz \u017ce po \u015bmierci gin\u0105 wszelkie doznania\u201d (\u201eHomilie o Ewangelii \u015bw. \u0141ukasza\u201d 39:1).<\/p>\n<p><strong>2)<\/strong> Brak nie\u015bmiertelno\u015bci duszy jest <strong>sprzeczny z nauk\u0105 o zmartwychwstaniu<\/strong>.<\/p>\n<p><strong>Bez duszy nie\u015bmiertelnej (duszy jako formy i naszego \u201eja\u201d) nie by\u0142oby zmartwychwstania, lecz ponowne stwarzanie z prochu ziemi (Rdz 2:7), a tego Biblia nie uczy (patrz rozr\u00f3\u017cnienie o\u017cywienia umar\u0142ych i powo\u0142ywania do istnienia \u2013 Rz 4:17). <\/strong><\/p>\n<p>Z tego wynika, \u017ce jak dawno by\u0142a znana nauka o zmartwychwstaniu, tak d\u0142ugo by\u0142a znana nauka o duszy nie\u015bmiertelnej. Rz 8:11 m\u00f3wi, \u017ce B\u00f3g \u201e<strong>przywr\u00f3ci do \u017cycia wasze \u015bmiertelne cia\u0142a<\/strong>\u201d, a nie, \u017ce stworzy dublety cia\u0142.<\/p>\n<p>\u017badnym argumentem przeciwko nauce o duszy nie\u015bmiertelnej nie jest to, \u017ce o duszy uczyli te\u017c poganie. Oni, przyk\u0142adowo <strong>wyznawcy Tammuza i Adonisa, wierzyli te\u017c w zmartwychwstanie<\/strong>, a z tego powodu inni ju\u017c zmartwychwstania nie odrzucaj\u0105 (\u201eMa\u0142y S\u0142ownik Religioznawczy\u201d pod red. Z. Poniatowskiego 1969, has\u0142o: <em>Zmartwychwstanie<\/em>).<\/p>\n<p><strong>3)<\/strong> Chrystus m\u00f3wi Aposto\u0142om, jak i wszystkim wierz\u0105cym w Niego, \u017ce b\u0119dzie <strong><u>z nimi<\/u><\/strong> <strong>a\u017c do sko\u0144czenia \u015bwiata<\/strong> (Mt 28:20, J 14:16), wi\u0119c jest z nami <strong><u>wci\u0105\u017c, teraz i po \u015bmierci<\/u><\/strong> (Flp 1:21nn., 1Tes 5:10, 2Kor 5:2-9, Hbr 12:23, Ps 73:24, Prz 15:24, Rz 8:10, 14:8, 2Tm 1:10, 1J 3:14).<\/p>\n<p><strong>4)<\/strong> Nauka Chrystusa jest o <strong>\u017cyciu wiecznym<\/strong>, a nie o jakiej\u015b nie\u015bwiadomo\u015bci odrywaj\u0105cej od Boga (J 3:16, 6:58, 8:51n., 10:27n., 12:25, Mk 8:35, Mt 10:28, 1P 1:9, Jk 1:21).<\/p>\n<p><strong>5)<\/strong> \u015aw. Pawe\u0142 nazywa Lud Bo\u017cy <strong>\u201eCia\u0142em Chrystusa\u201d<\/strong> (np. 1Kor 12:27), wi\u0119c nie wiadomo czemu Pan mia\u0142by wprawia\u0107 w stan nie\u015bwiadomo\u015bci i \u015bmiertelno\u015bci nas, cz\u0142onki swego cia\u0142a: \u201ePrzecie\u017c nigdy nikt nie odnosi\u0142 si\u0119 z nienawi\u015bci\u0105 do w\u0142asnego cia\u0142a, lecz <strong><u>ka\u017cdy je \u017cywi i piel\u0119gnuje, jak i Chrystus<\/u><\/strong> \u2013 Ko\u015bci\u00f3\u0142, bo jeste\u015bmy cz\u0142onkami Jego cia\u0142a\u201d Ef 5:29n. (por. Ga 2:20).<\/p>\n<p><strong>6)<\/strong> Nazywaj\u0105c siebie krzewem winnym, a nas latoro\u015blami, Chrystus m\u00f3wi nam o <strong>ca\u0142kowitym zjednoczeniu<\/strong> z Nim (J 15:5). Nie b\u0119dzie On pozbawia\u0142 egzystencji tych, kt\u00f3rzy stanowi\u0105 z Nim jedno. M\u00f3wi\u0105c: \u201eJa daj\u0119 im \u017cycie wieczne. <strong>Nie zgin\u0105 one na wieki<\/strong> i nikt nie wyrwie ich z mojej r\u0119ki\u201d (J 10:28), Jezus stwierdza, \u017ce <strong>nawet szatan<\/strong>, przez kt\u00f3rego przysz\u0142a \u015bmier\u0107 na \u015bwiat, nie jest w stanie nas oderwa\u0107 od Niego (por. Rz 8:38n., Mdr 2:23n.).<\/p>\n<p><strong>7)<\/strong> \u015aw. Jan m\u00f3wi o jednoczesnym <strong><u>przemijaniu<\/u> \u015bwiata<\/strong> i <strong><u>wiecznym trwaniu<\/u> wype\u0142niaj\u0105cych wol\u0119 Bo\u017c\u0105<\/strong>: \u201e\u015bwiat za\u015b przemija, a z nim jego po\u017c\u0105dliwo\u015bci; kto za\u015b wype\u0142nia wol\u0119 Bo\u017c\u0105, ten trwa na wieki\u201d 1J 2:17 (por. Rz 8:13, Ga 6:8, Prz 23:18, 24:14, Syr 11:26, Mdr 1:15, 3:1nn., 1Tes 5:23).<\/p>\n<p><strong>8)<\/strong> Gdyby Chrystus nie wierzy\u0142 w dusz\u0119 nie\u015bmierteln\u0105, to by <strong>nie m\u00f3g\u0142<\/strong> powiedzie\u0107: \u201eZburzcie t\u0119 \u015bwi\u0105tyni\u0119, a<strong> <u>Ja<\/u><\/strong> w trzech dniach wznios\u0119 j\u0105 na nowo (&#8230;) On za\u015b m\u00f3wi\u0142 o \u015bwi\u0105tyni swego cia\u0142a. Gdy wi\u0119c zmartwychwsta\u0142 przypomnieli sobie&#8230;\u201d J 2:19-22; por. J 10:18. M\u00f3g\u0142by najwy\u017cej m\u00f3wi\u0107, \u017ce <strong>Ojciec mo\u017ce go wskrzesi\u0107, a nie, \u017ce On sam<\/strong> te\u017c b\u0119dzie bra\u0142 udzia\u0142 we wskrzeszaniu cia\u0142a.<\/p>\n<p>Uwa\u017caj\u0105 niekt\u00f3rzy, \u017ce w Biblii nie ma okre\u015blenia \u201edusza nie\u015bmiertelna\u201d<\/p>\n<p>Jednak r\u00f3wnie\u017c nie ma w Pi\u015bmie \u015aw. okre\u015blenia, \u201edusza \u015bmiertelna\u201d czy \u201edusza jest \u015bmiertelna\u201d, cho\u0107 Ap 6:9-11 m\u00f3wi o egzystencji dusz po \u015bmierci.<\/p>\n<p>M\u00f3wi\u0105, \u017ce tekst Ez 18:4, 20 (BG) uczy: \u201eDusza, kt\u00f3ra grzeszy ta umrze\u201d.<\/p>\n<p>Ez 18:27 podaje, \u017ce <strong>\u201egdyby si\u0119 odwr\u00f3ci\u0142 niezbo\u017cny od niezbo\u017cno\u015bci swojej, (&#8230;) dusz\u0119 swoj\u0105 zachowa\u201d<\/strong> BG. Werset ten m\u00f3wi o tym, \u017ce osoba, kt\u00f3ra nie nawr\u00f3ci si\u0119, umrze przedwcze\u015bnie. Nie uczy za\u015b fragment ten o \u015bmiertelno\u015bci czy nie\u015bmiertelno\u015bci duszy. <strong>Werset 27 m\u00f3wi o zachowaniu duszy w wypadku nawr\u00f3cenia (cho\u0107 ka\u017cdy kiedy\u015b umrze)<\/strong>. Wykorzystuj\u0105 wi\u0119c oni <strong>r\u00f3\u017cne znaczenia okre\u015blenia \u201edusza\u201d i r\u00f3\u017cne przek\u0142ady Biblii<\/strong>, aby udowodni\u0107 swe racje, nie uwzgl\u0119dniaj\u0105c te\u017c ca\u0142o\u015bci omawianego fragmentu. W Biblii okre\u015blenie \u201edusza\u201d oznacza czasem <strong>ca\u0142ego cz\u0142owieka (np. 1P 3:20, Ez 18:20),<\/strong> <strong>\u017cycie (np. Mt 2:20 BG) lub dusz\u0119 nie\u015bmierteln\u0105 (Mt 10:28, Ap 6:9-11).<\/strong> Podobnie s\u0142owo \u201ezamek\u201d mo\u017ce oznacza\u0107 zamkni\u0119cie u drzwi, budowl\u0119, suwak lub cz\u0119\u015b\u0107 broni palnej. Zreszt\u0105 tekst Ez 18:13 upewnia nas o tym, \u017ce mowa jest we wspomnianym fragmencie <strong>o \u201eosobach\u201d,<\/strong> bo nawet wymieniona jest krew os\u00f3b, kt\u00f3rej przecie\u017c dusza nie posiada (por. w. 10). Warto, aby ustalili czy dusza istnieje i umiera, czy jej cz\u0142owiek nie posiada. Podczas dyskusji padaj\u0105 bowiem r\u00f3\u017cne opinie z ich ust. Cz\u0119sto powo\u0142uj\u0105 si\u0119 te\u017c na tekst Jk 5:20 (\u201ewybawi dusz\u0119 jego od \u015bmierci\u201d) m\u00f3wi\u0105c, \u017ce dusza mo\u017ce umrze\u0107. Tymczasem werset ten m\u00f3wi, \u017ce da si\u0119 wybawi\u0107 dusz\u0119 od \u015bmierci, wi\u0119c mo\u017ce ona nie umrze\u0107. Zauwa\u017cmy, \u017ce \u201e<strong>\u015bmier\u0107 duszy\u201d dotyczy tylko grzesznik\u00f3w i oznacza ona w przysz\u0142o\u015bci ca\u0142kowity brak wsp\u00f3lnoty z Bogiem<\/strong>. Te dusze ju\u017c za \u017cycia mog\u0105 by\u0107 martwe wobec Boga: \u201emasz imi\u0119, kt\u00f3re m\u00f3wi, \u017ce \u017cyjesz a jeste\u015b umar\u0142y\u201d Ap 3:1.<br \/>\n<strong>\u00a0<\/strong><br \/>\nAtakuj\u0105c nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy wskazuj\u0105 teksty biblijne m\u00f3wi\u0105ce o \u015bmierci cia\u0142a i te, kt\u00f3re nie uwzgl\u0119dniaj\u0105 pe\u0142ni objawienia, kt\u00f3re jest w Chrystusie.<br \/>\nNa przyk\u0142ad: \u201eTo nie umarli chwal\u0105 Pana\u201d (Ps 115:17), Koh 9:10, 3:20n.<\/p>\n<p>Tylko \u017cerowanie na czyjej\u015b niewiedzy jest niestety skuteczn\u0105 broni\u0105.<\/p>\n<p><strong>B\u00f3g przed ofiar\u0105 Chrystusa nie mia\u0142 od zmar\u0142ych chwa\u0142y. Dopiero ofiara Syna sprawi\u0142a, \u017ce dusze osi\u0105gn\u0119\u0142y zbawienie:<\/strong> \u201e<u>Ujrza\u0142em pod o\u0142tarzem dusze zabitych dla S\u0142owa Bo\u017cego<\/u> (&#8230;) <u>i g\u0142osem dono\u015bnym wo\u0142a\u0142y<\/u>:<u> Dok\u0105d\u017ce, W\u0142adco \u015bwi\u0119ty i prawdziwy<\/u> (&#8230;). <u>I dano ka\u017cdemu z nich bia\u0142\u0105 szat\u0119<\/u>\u201d (Ap 6:9nn.) \u201eb\u0119d\u0105 kap\u0142anami Boga i Chrystusa i b\u0119d\u0105 z Nim kr\u00f3lowa\u0107 1000 lat\u201d Ap 20:6; por. 20:4, gdzie te\u017c mowa jest o duszach. Dusze z Ap 6:9 to nie krew. Ta wymieniona jest oddzielnie w Ap 6:10. Wo\u0142anie dusz, to nie przeno\u015bnia, jak w Hbr 12:24 (\u201eKrew kt\u00f3ra przemawia\u201d); por. Rdz 4:10. Tu wo\u0142anie jest konkretne: \u201eDok\u0105d\u017ce, W\u0142adco \u015bwi\u0119ty&#8230;\u201d, tam krew nie wypowiada \u017cadnych s\u0142\u00f3w. Dusze te otrzymuj\u0105 w niebie bia\u0142e szaty i s\u0142ysz\u0105 wypowiadane do nich s\u0142owa (Ap 6:11). Por. Ap 18:20<\/p>\n<p>Nasze rozumienie Ap 6:9nn. potwierdza <strong>Tertulian (ur. 155)<\/strong> w pismach \u201eO modlitwie\u201d (5) i \u201eLekarstwo na uk\u0142ucie skorpiona\u201d 12 (por. Cyprian [\u2020258] \u201eO upad\u0142ych\u201d 18; \u201eO po\u017cytku cierpliwo\u015bci\u201d 21).<\/p>\n<p>Co do Koh 9:10, 3:20n., to autor ci\u0105gle m\u00f3wi: \u201ePowiedzia\u0142em sobie\u201d (np. Koh 3:18) lub <strong>stawia wiele znak\u00f3w zapytania<\/strong> (\u201eKt\u00f3\u017c pozna&#8230;?\u201d Koh 3:21). Jest wi\u0119c pe\u0142en <strong>w\u0105tpliwo\u015bci i zw\u0105tpienia<\/strong>. Wszystko nazywa marno\u015bci\u0105 (ok. 33 razy, np. Koh 1:2). W\u0105tpi w zap\u0142at\u0119 po \u015bmierci, gdy\u017c nie zna objawienia Chrystusowego (Koh 9:5; por. 2Kor 5:10). Uwa\u017ca te\u017c, \u017ce \u201eTen sam spotka los sprawiedliwego, jak i z\u0142oczy\u0144c\u0119\u201d (Koh 9:2; por. J 5:28n.). Za\u015b w tek\u015bcie Koh 9:10 stwierdza, \u017ce wszystkie zamiary i projekty \u017cyciowe trzeba wykona\u0107 teraz, bo nie maj\u0105 one warto\u015bci po \u015bmierci (w Szeolu), bo cz\u0142owiek nie mo\u017ce ich wtedy doko\u0144czy\u0107. Dopiero na ko\u0144cu, po d\u0142ugich przemy\u015bleniach, <strong>Kohelet ukazuje sw\u0105 wiar\u0119 w \u017cycie pozagrobowe (przypis BP \u2013 Koh 12:7): \u201ea duch powr\u00f3ci do Boga, kt\u00f3ry go da\u0142\u201d Koh 12:7 (s\u0142owo \u201educh\u201d por. \u0141k 24:37).<\/strong><br \/>\n<strong>Pami\u0119tajmy te\u017c, \u017ce nie na Kohelecie ko\u0144czy si\u0119 objawienie, lecz na Jezusie, kt\u00f3ry \u201e<u>na \u017cycie i nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 rzuci\u0142 \u015bwiat\u0142o przez Ewangeli\u0119<\/u>\u201d 2Tm 1:10.<\/strong><\/p>\n<p>A umarli w Chrystusie nie id\u0105 jak uczy Koh 9:10 do Szeolu, lecz dzi\u0119ki ofierze Jezusa ich <strong>dusze s\u0105 z Nim <\/strong>(Flp 1:21-24, Hbr 12:23, Ap 6:9, \u0141k 23:43). <strong>Kohelet, nie znaj\u0105cy pe\u0142ni objawienia Bo\u017cego, nie tylko nie pojmuje ca\u0142ej nauki o duszy<\/strong> (por. Iz 14:9, Dn 3:86, Prz 20:27, Ez 31:16nn.), <u>ale i nie zna najwa\u017cniejszej prawdy NT, tzn. zmartwychwstania.<\/u> Nazywa on bowiem gr\u00f3b \u201ewiecznym domem\u201d (Koh 12:5) i twierdzi, \u017ce ludzie \u201eju\u017c nigdy wi\u0119cej udzia\u0142u nie maj\u0105 \u017cadnego we wszystkim, cokolwiek dzieje si\u0119 pod s\u0142o\u0144cem\u201d, a ich mi\u0142o\u015b\u0107 zanika (Koh 9:6; por. 1Kor 13:8).<\/p>\n<p>Z tego powodu wielu biblist\u00f3w uwa\u017ca, \u017ce saduceusze czas\u00f3w Jezusa czerpali argumenty dla swej niewiary w wy\u017cej wymienione prawdy z pe\u0142nej w\u0105tpienia Ksi\u0119gi Koheleta, w kt\u00f3rej wszystko jest marno\u015bci\u0105 i kwesti\u0105 przypadku (Koh 9:11; por. Mt 10:29nn., Iz 45:7, Prz 16:4, 33). Oto <strong>zestawienie niepe\u0142nego objawienia Koheleta i pe\u0142ni objawienia Jezusa w Nowym Testamencie<\/strong> (2Tm 1:10, J 1:17).<\/p>\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<td width=\"261\"><strong>KOHELET<\/strong><\/td>\n<td width=\"261\"><strong>NOWY TESTAMENT<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201ePowiedzia\u0142em sobie&#8230;\u201d Koh 3:18<\/td>\n<td width=\"261\">\u201e[Jezus] na \u017cycie i nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 rzuci\u0142 \u015bwiat\u0142o przez Ewangeli\u0119\u201d 2Tm 1:10<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201e[synowie ludzcy] sami przez si\u0119 s\u0105 tylko zwierz\u0119tami\u201d Koh 3:18<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eUmi\u0142owani, obecnie jeste\u015bmy dzie\u0107mi Bo\u017cymi&#8230;\u201d 1J 3:2<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201eLos syn\u00f3w ludzkich jest ten sam, co i los zwierz\u0105t (&#8230;) jaka \u015bmier\u0107 jednego, taka \u015bmier\u0107 drugiego (&#8230;), bo wszystko jest marno\u015bci\u0105\u201d Koh 3:19<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eB\u0142ogos\u0142awieni, kt\u00f3rzy w Panu umieraj\u0105 \u2013 ju\u017c teraz. Zaiste, m\u00f3wi Duch niech odpoczn\u0105 od swoich mozo\u0142\u00f3w&#8230;\u201d Ap 14:13; por. 6:11<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201eKt\u00f3\u017c pozna, czy si\u0142a \u017cyciowa syn\u00f3w ludzkich idzie w g\u00f3r\u0119&#8230;?\u201d Koh 3:21<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eOjcze, w Twoje r\u0119ce powierzam ducha mojego\u201d \u0141k 23:46; por. Dz 7:59<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201ea zmarli niczego zgo\u0142a nie wiedz\u0105\u201d Koh 9:5<\/td>\n<td width=\"261\">\u201edusze zabitych (&#8230;) g\u0142osem dono\u015bnym tak <u>zawo\u0142a\u0142y<\/u>: Dok\u0105d\u017ce, W\u0142adco (&#8230;) i dano ka\u017cdemu z nich bia\u0142a szat\u0119, i <u>powiedziano im<\/u>, by (&#8230;) <u>odpocz\u0119li<\/u>\u201d Ap 6:9nn.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201ezap\u0142aty te\u017c wi\u0119cej ju\u017c \u017cadnej nie maj\u0105\u201d Koh 9:5<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eWszyscy bowiem musimy stan\u0105\u0107 przed trybuna\u0142em Chrystusa, <u>aby ka\u017cdy otrzyma\u0142 zap\u0142at\u0119<\/u> za uczynki dokonane w ciele, z\u0142e lub dobre\u201d 2Kor 5:10<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201ebo pami\u0119\u0107 o nich idzie w zapomnienie\u201d Koh 9:5<\/td>\n<td width=\"261\">\u201e<u>Pami\u0119tajcie<\/u> o swych prze\u0142o\u017conych, kt\u00f3rzy g\u0142osili wam s\u0142owo Bo\u017ce, i <u>rozpami\u0119tuj\u0105c koniec ich \u017cycia<\/u>, na\u015bladujcie ich wiar\u0119!\u201d Hbr 13:7<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201eTak samo ich mi\u0142o\u015b\u0107, (&#8230;) ju\u017c dawno zanik\u0142y\u201d Koh 9:6<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eMi\u0142o\u015b\u0107 nigdy nie ustaje [nie jest] jak proroctwa, kt\u00f3re si\u0119 sko\u0144cz\u0105\u201d 1Kor 13:8<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201eBo nie ma \u017cadnej czynno\u015bci ni rozumienia, ani poznania, ani m\u0105dro\u015bci w Szeolu, do kt\u00f3rego ty zd\u0105\u017casz\u201d Koh 9:10<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eDla mnie bowiem \u017cy\u0107 \u2013 to Chrystus, a umrze\u0107 \u2013 to zysk. (&#8230;) pragn\u0119 odej\u015b\u0107, a by\u0107 z Chrystusem, bo to o wiele lepsze\u201d Flp 1:21, 23; por. 2Kor 5:1-4<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td width=\"261\">\u201ebo zd\u0105\u017ca\u0107 b\u0119dzie cz\u0142owiek do swego wiecznego domu [gr\u00f3b] i kr\u0119ci\u0107 si\u0119 ju\u017c b\u0119d\u0105 po ulicy p\u0142aczki\u201d Koh 12:5<\/td>\n<td width=\"261\">\u201eW domu Ojca mego jest mieszka\u0144 wiele. (&#8230;) Id\u0119 przecie\u017c przygotowa\u0107 wam miejsce\u201d J 14:2; por. Ap 6:9, Hbr 12:23<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>ST, kt\u00f3ry nie zawiera\u0142 pe\u0142ni Objawienia <strong>ukazywa\u0142 pewien spos\u00f3b egzystencji dusz zmar\u0142ych os\u00f3b.<\/strong> Szeol wi\u0119c to nie gr\u00f3b. Na przyk\u0142ad teksty 2Krl 22:20 i 1Krl 2:10 m\u00f3wi\u0105 <strong>osobno o przy\u0142\u0105czeniu do przodk\u00f3w (dusza w szeolu) i z\u0142o\u017ceniu do grobu.<\/strong> Rdz 37:33 i 35 wskazuje, \u017ce szeol nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 grobem, bo J\u00f3zef mia\u0142 by\u0107 po\u017carty przez zwierz\u0119ta. R\u00f3wnie\u017c Jakub (jego dusza) <strong>przy\u0142\u0105czony zosta\u0142 do przodk\u00f3w<\/strong> w chwili \u015bmierci (Rdz 49:33), a nie w momencie z\u0142o\u017cenia w grobie w Kanaanie (Rdz 50:13). Zmarli w Biblii nazwani s\u0105 <strong><u>\u201ecieniami\u201d<\/u><\/strong> (heb. <em>refaim<\/em>, np. Ps 88:11, Iz 14:9, Prz 21:16), <strong>kt\u00f3re to cho\u0107 s\u0105 odbiciem niedoskona\u0142ym, ale istniej\u0105cym <\/strong>(por. \u201ecienie\u201d Hbr 8:5, Kol 2:17).<br \/>\nW ST mamy przynajmniej dwa teksty, kt\u00f3re nie przecz\u0105 egzystencji zmar\u0142ych, a w obrazowy spos\u00f3b j\u0105 potwierdzaj\u0105:<\/p>\n<p>\u201ePodziemny Szeol poruszy\u0142 si\u0119 przez ciebie, na zapowied\u017a twego przybycia; dla ciebie <strong>obudzi\u0142 cienie zmar\u0142ych<\/strong>, wszystkich wielmo\u017c\u00f3w ziemi; kaza\u0142 powsta\u0107 z tron\u00f3w wszystkim kr\u00f3lom narod\u00f3w. Wszyscy oni zabieraj\u0105 g\u0142os, by ci powiedzie\u0107: \u00bbTy r\u00f3wnie\u017c pad\u0142e\u015b bezsilny jak i my, sta\u0142e\u015b si\u0119 do nas podobny! Do Szeolu str\u0105cony tw\u00f3j przepych i d\u017awi\u0119k twoich harf. Robactwo jest twoim pos\u0142aniem, robactwo te\u017c twoim przykryciem&#8230;\u00ab\u201d (Iz 14:9-11).<\/p>\n<p>\u201eGdy go str\u0105ca\u0142em do Szeolu, pomi\u0119dzy tych, kt\u00f3rzy zeszli do do\u0142u, hukiem jego upadku zatrwo\u017cy\u0142em wszystkie narody. W krainie podziemnej pociesza\u0142y si\u0119 wszystkie drzewa Edenu, pi\u0119kne i wspania\u0142e drzewa Libanu, wszystkie, kt\u00f3re wodami zosta\u0142y zroszone. R\u00f3wnocze\u015bnie zesz\u0142y do Szeolu, pomi\u0119dzy tych, kt\u00f3rzy od miecza <strong>polegli, te wszystkie spo\u015br\u00f3d narod\u00f3w, kt\u00f3re w jego cieniu spoczywa\u0142y<\/strong>\u201d (Ez 31:16-17).<\/p>\n<p>Inny fragment ze ST (Ez 32:17-32) opisuje Szeol jako <strong>miejsce o r\u00f3\u017cnych \u2018poziomach\u2019<\/strong>, prawie tak jak w NT, gdzie w Hadesie w r\u00f3\u017cnych miejscach przebywali \u0141azarz i bogacz. Tu r\u00f3wnie\u017c s\u0142yszymy g\u0142os (\u201epowiedz\u0105 do niego\u201d):<\/p>\n<p>\u201eWtedy <u>powiedz\u0105 do niego mocarni bohaterowie ze \u015brodka Szeolu<\/u>: razem ze swymi pomocnikami zst\u0119puj\u0105 do do\u0142u i b\u0119d\u0105 le\u017ce\u0107 w\u015br\u00f3d nieobrzezanych, razem z tymi, kt\u00f3rych miecz pobije\u201d Ez 32:21.<br \/>\n\u201e<u>Ich groby po\u0142o\u017cone s\u0105 w najg\u0142\u0119bszym dole<\/u>, a jego hufce s\u0105 wok\u00f3\u0142 jego grobu \u2013 to wszyscy pobici, polegli od miecza, ci, kt\u00f3rzy szerzyli postrach w kraju \u017cyj\u0105cych\u201d Ez 32:23.<br \/>\n\u201e<u>A le\u017c\u0105 oni nie przy bohaterach<\/u>, kt\u00f3rzy padli w czasach pradawnych, kt\u00f3rzy w pe\u0142nej zbroi bojowej zst\u0105pili do Szeolu, kt\u00f3rym pod\u0142o\u017cono ich miecze pod g\u0142owy, a ich tarcze na ich ko\u015bci, gdy\u017c byli postrachem dla bohater\u00f3w w kraju \u017cyj\u0105cych\u201d Ez 32:27.<br \/>\nInny tekst ze ST ukazuje, podobnie jak p\u00f3\u017aniej Ap 6:9, 11 i 14:13, \u201eodpoczynek\u201d dusz w \u201epokoju\u201d po \u015bmierci: \u201ea on odchodzi, by za\u017cywa\u0107 pokoju. Ci, kt\u00f3rzy post\u0119puj\u0105 uczciwie, <u>spoczywaj\u0105<\/u> na swoich \u0142o\u017cach\u201d (Iz 57:2).<\/p>\n<p><strong>Nauk\u0119 o nie\u015bmiertelno\u015bci duszy ukaza\u0142 Chrystus w przypowie\u015bci o \u201e\u0141azarzu i bogaczu\u201d (\u0141k 16:19-31).<\/strong><\/p>\n<p>Jakby nie interpretowa\u0107 tej przypowie\u015bci, nie mo\u017cna pos\u0105dza\u0107 Pana o wymy\u015blenie opowiadania o egzystencji duszy po \u015bmierci, w kt\u00f3r\u0105 sam nie wierzy\u0142 lub uczy\u0107, \u017ce On o duszy nie my\u015bla\u0142.<\/p>\n<p>Jezus opowiedzia\u0142 t\u0119 przypowie\u015b\u0107 w obecno\u015bci faryzeuszy (\u0141k 16:14), a oni w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszadusz wierzyli.<\/p>\n<p>Pami\u0119tajmy te\u017c o tym, \u017ce we wszystkich przypowie\u015bciach <strong>elementy wyst\u0119puj\u0105ce w nich istniej\u0105 w rzeczywisto\u015bci.<\/strong> Nauki o nie\u015bmiertelno\u015bci duszy nie mo\u017cna te\u017c przeciwstawia\u0107 zmartwychwstaniu cia\u0142, bo i o nim m\u00f3wi ta przypowie\u015b\u0107 (\u0141k 16:31).<\/p>\n<p><strong>Je\u015bli kto\u015b odrzuca z niej egzystencj\u0119 dusz po \u015bmierci, musi te\u017c konsekwentnie odrzuci\u0107 prawd\u0119 o zmartwychwstaniu. <\/strong><\/p>\n<p>\u0141ono Abrahama (\u0141k 16:22) z tej przypowie\u015bci, to Hades sprawiedliwych (por. Hades niesprawiedliwych \u2013 \u0141k 16:23), w kt\u00f3rym przebywaj\u0105 dusze oczekuj\u0105ce na ofiar\u0119 Jezusa, aby by\u0107 z Nim (Ap 6:9; por. \u201e\u0142ono Ojca\u201d J 1:18, czyli niebo).<\/p>\n<p>Nasze rozumienie tej przypowie\u015bci potwierdza <strong>Tertulian<\/strong> w \u201ePrzeciw Marcjonowi\u201d IV:34,12-13 i <strong>Ireneusz<\/strong> w \u201ePrzeciw herezjom\u201d 2:34,1.<\/p>\n<p>Szko\u0142y rabin\u00f3w z czas\u00f3w Chrystusa naucza\u0142y, \u017ce dusza cz\u0142owieka mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 zaraz po \u015bmierci albo \u201e\u0142ono Abrahama\u201d (\u0141k 16:23), kt\u00f3re jest miejscem po\u015brednim przed zmartwychwstaniem, albo cierpienie w gehennie (\u0141k 16:23n.). Wida\u0107 jak podobny by\u0142 pogl\u0105d rabin\u00f3w do nauki Jezusa (por. Mt 23:3). U Grek\u00f3w <em>hades<\/em> to miejsce \u017cyj\u0105cych, a nie niebyt\u00f3w. Z tego powodu, gdyby w NT by\u0142o inaczej (tzn., \u017ce <em>hades<\/em> jest miejscem niebytu), to by\u0142by ze strony Ewangelist\u00f3w najwi\u0119kszym absurdem, \u017ce zastosowali niew\u0142a\u015bciwe s\u0142owo greckie.<\/p>\n<ul>\n<li>Wiar\u0119 pierwszych chrze\u015bcijan w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy ludzkiej ukazuje scena objawienia si\u0119 Chrystusa Aposto\u0142om, kt\u00f3rym wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce jest to dusza (duch) zmar\u0142ego Jezusa (\u0141k 24:37 i 39). Oni <strong>nie dowierzali, \u017ce Chrystus zmartwychwsta\u0142, ale nie negowali tego, \u017ce mog\u0105 Go ujrze\u0107 jako ducha.<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>Scena przemienienia na g\u00f3rze Tabor ukazuje \u201e<strong>wywo\u0142anych\u201d z otch\u0142ani (hades sprawiedliwych) Moj\u017cesza i Eliasza (Mt 17:3n.)<\/strong>. To te\u017c pokazuj\u0119 wiar\u0119 w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy ludzkiej. W Mt 17:3 u\u017cyte jest s\u0142owo \u201e<strong>ukazali si\u0119\u201d (dos\u0142. \u201eda\u0142 si\u0119 zobaczy\u0107\u201d <\/strong>\u2013 \u201eGrecko-polski Nowy Testament wydanie interlinearne&#8230;\u201d t\u0142um. ks. prof. dr hab. R. Popowski SDB, dr M. Wojciechowski), a tym samym s\u0142owem greckim okre\u015blono w NT na przyk\u0142ad <strong>ukazywanie si\u0119 Jezusa po zmartwychwstaniu<\/strong> (\u0141k 24:34), a wi\u0119c istniej\u0105cej osoby. R\u00f3wnie\u017c s\u0142owo \u201ewidzenie\u201d (Mt 17:9; por. \u201eco widzieli\u201d Mk 9:9, \u0141k 9:36) nie neguje tego, \u017ce widziane osoby by\u0142y realne, bowiem w wielu miejscach NT (\u0141k 1:22, 24:23, Dz 9:10, 10:3, 18:9) te\u017c jest mowa o \u201ewidzeniu\u201d innych os\u00f3b, \u201enie z tego \u015bwiata. Mt 17:3 m\u00f3wi, \u017ce Jezus \u201erozmawia\u0142\u201d z osobami, kt\u00f3re ukaza\u0142y si\u0119. <strong>Czy Chrystus prowadzi\u0142by dialog z kim\u015b, kto nie istnia\u0142 realnie? <\/strong><\/p>\n<p>Nasze rozumienie tekstu Mt 17:3 potwierdza <strong>Tertulian (ur. 155)<\/strong> w \u201ePrzeciw Prakseaszowi\u201d 14:7. Patrz te\u017c 2Mch 15:13nn. (dot. Jeremiasza) i \u0141k 20:38, 16:24n. (dot. Abrahama, Izaaka i Jakuba).<\/p>\n<p>Wiar\u0119 w to, \u017ce patriarchowie i inni egzystuj\u0105, jeszcze przed zmartwychwstaniem, potwierdza <strong>Justyn M\u0119czennik (ur. 100)<\/strong>: \u201eS\u0142owa wreszcie (&#8230;) \u2018Jam jest, kt\u00f3rym jest, B\u00f3g Abrahama, I B\u00f3g Izaaka, I B\u00f3g Jakuba, I B\u00f3g ojc\u00f3w twoich\u2019 stwierdzaj\u0105, \u017ce te <strong>osobisto\u015bci \u017cyj\u0105 jeszcze po swej \u015bmierci,<\/strong> i \u017ce to ludzie samego Chrystusa\u201d (\u201eApologia\u201d I:63,17).<\/p>\n<ul>\n<li>\u201e<u>Nie b\u00f3jcie si\u0119 tych, kt\u00f3rzy zabijaj\u0105 cia\u0142o<\/u>,<u> lecz duszy zabi\u0107 nie mog\u0105<\/u>.<u> B\u00f3jcie si\u0119 raczej Tego, kt\u00f3ry dusz\u0119 i cia\u0142o mo\u017ce zatraci\u0107 w piekle<\/u>\u201d Mt 10:28. Staraj\u0105 si\u0119 oni go przeciwstawi\u0107 s\u0142owom: \u201eNie b\u00f3jcie si\u0119 tych, kt\u00f3rzy zabijaj\u0105 cia\u0142o, a potem nic wi\u0119cej uczyni\u0107 nie mog\u0105\u201d (\u0141k 12:4). Teksty te s\u0105 jednak zgodne, a jeden ze starych kodeks\u00f3w greckich (\u201eD\u201d tzw. Bezy) zawiera fragment \u0141k 12:4 o prawie identycznej tre\u015bci jak Mt 10:28 (patrz <em>Novum Testamentum Graece<\/em>).<\/li>\n<\/ul>\n<p>Czy B\u00f3g nie mo\u017ce zabi\u0107 duszy?<\/p>\n<p>M\u00f3wi\u0105, \u017ce tylko On sam jest nie\u015bmiertelny (por. 2Tm 1:10). Nie zauwa\u017caj\u0105 oni jednak, \u017ce tekst Mt 10:28 m\u00f3wi o tym, \u017ce <strong>nikt z ludzi<\/strong> nie mo\u017ce zabi\u0107 duszy. <strong>B\u00f3g za\u015b, Dawca \u017cycia, nie trudni si\u0119 zabijaniem dusz, kt\u00f3re stworzy\u0142, a tym bardziej dusz os\u00f3b, kt\u00f3re pe\u0142ni\u0105 jego wol\u0119. <\/strong>W Mt 10:28 zabicie cia\u0142a ukazane jest na tle zatracenia cia\u0142a i duszy. One po \u015bmierci mog\u0105 by\u0107 wi\u0119c zatracone w gehennie, a nie zabite. Mo\u017cna zabi\u0107 tylko cia\u0142o i to w \u017cyciu doczesnym, przed zmartwychwstaniem. P\u00f3\u017aniej mo\u017cna je wraz z dusz\u0105 zatraci\u0107.<br \/>\n\u017baden z pisarzy starochrze\u015bcija\u0144skich nie odczyta\u0142 tekstu tego tak, jak niekt\u00f3rzy proponuj\u0105 interpretacj\u0119: \u201eNie b\u00f3jcie si\u0119 tych, kt\u00f3rzy zabijaj\u0105 cia\u0142o, lecz waszej nadziei na przysz\u0142e \u017cycie wieczne po zmartwychwstaniu zabi\u0107 nie mog\u0105\u201d (dusza wg nich to \u201eprzysz\u0142e szanse cz\u0142owieka jako duszy \u017cyj\u0105cej\u201d.<\/p>\n<p>Nie do\u015b\u0107, \u017ce jest to nowinkarskie t\u0142umaczenie, to na dodatek nie jest zgodne samo w sobie. Bo na przyk\u0142ad ci sami, kt\u00f3rzy przyczyniaj\u0105 si\u0119 do zabijania cia\u0142, mogliby po uprzednim zwiedzeniu tych os\u00f3b fa\u0142szywymi pogl\u0105dami zabi\u0107 ich nadziej\u0119 na \u017cycie wieczne.<\/p>\n<p>Nasze rozumienie Mt 10:28 potwierdza komentuj\u0105cy ten werset <strong>Tertulian (ur. 155)<\/strong> w pi\u015bmie \u201eLekarstwo na uk\u0142ucie skorpiona\u201d 9. Por. <strong>Justyn M\u0119czennik (ur. 100)<\/strong> \u201eApologia\u201d I:19,7-8; tzw. \u201eII List do Koryntian\u201d (ok. 150) 5:4.<\/p>\n<ul>\n<li>Wiar\u0119 chrze\u015bcijan w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy ukazuje Ap 7:13n., gdzie jest mowa o tych, kt\u00f3rzy przybyli i przychodz\u0105 do Boga z wielkiego ucisku. [Okre\u015blenie \u201ewielki ucisk\u201d nie musi oznacza\u0107 ko\u0144ca \u015bwiata, bo chrze\u015bcijanie do\u015bwiadczaj\u0105 go we wszystkich epokach: \u201eA wy przyjmuj\u0105c s\u0142owo po\u015br\u00f3d <u>wielkiego<\/u> <u>ucisku<\/u> z rado\u015bci\u0105 Ducha \u015aw.\u201d 1Tes 1:6]. Wida\u0107 wi\u0119c, \u017ce ci <strong>\u201eci\u0105gle przychodz\u0105cy\u201d,<\/strong> to dusze zmar\u0142ych, kt\u00f3rzy przez wieki gromadz\u0105 si\u0119 u Pana: \u201e<u>B\u0142ogos\u0142awieni, kt\u00f3rzy w Panu umieraj\u0105 ju\u017c teraz. Zaiste, m\u00f3wi Duch, niech odpoczn\u0105 od swoich mozo\u0142\u00f3w, bo id\u0105 wraz z nimi ich czyny<\/u>\u201d Ap 14:13; por. Ap 6:11. Tak to rozumia\u0142 Tertulian (ur. 155) w pi\u015bmie \u201eLekarstwo na uk\u0142ucie skorpiona\u201d 12.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>Wiar\u0119 Izraelit\u00f3w w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy ukazuje 1Sm 28:7-20. Nie maj\u0105 racji kt\u00f3rzy ucz\u0105, \u017ce Saulowi ukaza\u0142 si\u0119 demon a nie duch Samuela. Cho\u0107 Izraelitom zabroniony by\u0142 kontakt z duchami zmar\u0142ych, to jednak nie oznacza to, \u017ce nie mog\u0142y one ukazywa\u0107 si\u0119. Wy\u017cej wymieniony tekst nie wymienia s\u0142owa demon (por. Kp\u0142 17:7, 1Kor 10:20n.). Wr\u0119cz przeciwnie, nazywa wywo\u0142anego z szeolu ducha Samuelem. Tak okre\u015bla go autor natchniony (1Sm 28:14nn., 20). Czemu wi\u0119c poprawiaj\u0105 pisarza biblijnego, kt\u00f3ry m\u00f3wi, \u017ce to <strong>\u201e<u>Samuel rzek\u0142<\/u>\u201d <\/strong>1Sm 28:15 (por. Syr 46:20 \u201eprorokowa\u0142\u201d), a nie \u017caden demon? Duch Samuela przepowiedzia\u0142 w imieniu Boga (1Sm 28:16, 18) sam\u0105 prawd\u0119, co by by\u0142o dziwne w przypadku obecno\u015bci demona, bo szatan jest k\u0142amc\u0105 i ojcem k\u0142amstwa i prawdy w nim nie ma (J 8:44). Nawet gdyby by\u0142 to demon, jak chc\u0105, to i tak ten fragment ukazuje <strong>wiar\u0119 Izraelit\u00f3w w dusz\u0119 nie\u015bmierteln\u0105<\/strong>, bo nie z demonem Saul chcia\u0142 nawi\u0105za\u0107 kontakt, lecz z duchem Samuela. <strong>Kategoryczny zakaz zwracania si\u0119 Izraelit\u00f3w do duch\u00f3w o pomoc (Pwt 18:11) zak\u0142ada ich wiar\u0119 w egzystencj\u0119 dusz zmar\u0142ych,<\/strong> a nie tylko w demony, kt\u00f3rych ten werset nie wymienia. Powy\u017csz\u0105 interpretacj\u0119 1Sm 28:7-20 potwierdza na przyk\u0142ad Justyn M\u0119czennik (ur. 100): \u201e\u017be za\u015b dusze \u017cyj\u0105, wykaza\u0142em wam na przyk\u0142adzie Samuela, kt\u00f3rego dusz\u0119 wywo\u0142a\u0142a owa brzuchom\u00f3wczyni, stosownie do \u017cyczenia Saula\u201d (\u201eDialog z \u017bydem Tryfonem\u201d 105:4).<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>To, \u017ce w I w. po Chr. wierzono w \u017cycie pozagrobowe potwierdza tekst Mk 15:35nn. (por. Mk 9:4). \u017bydzi zrozumieli, \u017ce Jezus wzywa <strong>na pomoc egzystuj\u0105cego w szeolu sprawiedliwych Eliasza.<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>Przeciwnicy duszy nie\u015bmiertelnej maj\u0105 k\u0142opoty z tekstem Hbr 12:22n.: \u201e<u>Wy natomiast przyst\u0105pili\u015bcie <\/u>(&#8230;)<u> do duch\u00f3w sprawiedliwych, kt\u00f3re ju\u017c dosz\u0142y do celu<\/u>\u201d. Jest to tak wyra\u017ane \u015bwiadectwo wiary chrze\u015bcijan w trwaj\u0105ce \u017cycie po \u015bmierci.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>Wiar\u0119 chrze\u015bcijan w \u017cycie pozagrobowe ukazuje <strong>obecno\u015b\u0107 24 Starc\u00f3w w niebie, jeszcze przed zmartwychwstaniem cia\u0142 <\/strong>(Ap 4:4, 11, 5:5). S\u0105 to pod symboliczn\u0105 liczb\u0105 przedstawieni <strong>wszyscy \u015bwi\u0119ci ST (Iz 24:23).<\/strong> Potwierdza to u\u017cywanie przez Starc\u00f3w na okre\u015blenie Chrystusa tytu\u0142\u00f3w ze ST (\u201eLew z pokolenia Judy\u201d, \u201eOdro\u015bl Dawida\u201d Ap 5:5) jak i odr\u00f3\u017cnienie ich od Oblubienicy Chrystusowej, tzn. Ko\u015bcio\u0142a (Ap 19:4, 6n.; por. Mt 8:11). Jan za swego \u017cycia rozmawia\u0142, tak jak z Jezusem i anio\u0142em (Ap 1:12, 22:9), z jednym ze Starc\u00f3w (Ap 7:13n.), a Ap 18:20 ukazuje wesel\u0105cych si\u0119 (jeszcze przed ko\u0144cem \u015bwiata) Aposto\u0142\u00f3w, \u015bwi\u0119tych i prorok\u00f3w. Por. 1Tes 3:13, 1Kor 6:2.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>\u015aw. Pawe\u0142 ukazuje sw\u0105 wiar\u0119 w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy w tek\u015bcie Flp 1:21-24. Pisze, \u017ce dla niego <strong>\u201eumrze\u0107 \u2013 to zysk\u201d<\/strong> (Flp 1:21) i pragnie odej\u015b\u0107 z tego \u015bwiata, aby <strong>by\u0107 z Chrystusem<\/strong> (Flp 1:23). Nie maj\u0105 racji, kt\u00f3rym wydaje si\u0119, \u017ce Pawe\u0142 m\u00f3wi\u0105c to, my\u015bla\u0142 o zmartwychwstaniu. Przecie\u017c zwraca si\u0119 do Filipian, \u017ce wola\u0142by by\u0107 teraz z Jezusem ni\u017c z nimi (cho\u0107 im jest potrzebny \u2013 Flp 1:22). Gdyby mu chodzi\u0142o o czas po zmartwychwstaniu, to Aposto\u0142 wiedzia\u0142, \u017ce b\u0119dzie kiedy\u015b z nimi, a teraz chcia\u0142 odej\u015b\u0107 od nich, aby by\u0107 z Panem, a nie z nimi (Flp 1:23).<br \/>\nNasze rozumienie tego tekstu potwierdza Klemens Aleksandryjski (ur. 150), komentuj\u0105cy te wersety: \u201ePrzez te s\u0142owa [Pawe\u0142] wykaza\u0142 jasno, \u017ce ostateczn\u0105 racj\u0105 dla opuszczenia cia\u0142a jest mi\u0142o\u015b\u0107 do Boga, ostateczn\u0105 racj\u0105 pobytu w \u017cyciu cielesnym jest dzi\u0119kczynne wytrwanie ze wzgl\u0119du na potrzebuj\u0105cych ocalenia\u201d (\u201eKobierce\u201d III:65,3). Patrz te\u017c Tertulian (ur. 155) \u201eO cierpliwo\u015bci\u201d 9; \u201eO widowiskach\u201d 28:4.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>\u015aw. Pawe\u0142 w 2Kor 5:1-8 przedstawia sw\u0105 wiar\u0119 w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy. Pisze on, \u017ce chcia\u0142by w jednej chwili, w momencie powrotu Jezusa by\u0107 przyodzianym w cia\u0142o uwielbione (2Kor 5:2, 4), ale wie, \u017ce je\u015bli umrze wcze\u015bniej, <strong>mo\u017ce by\u0107 przez pewien czas bez cia\u0142a chwalebnego<\/strong>. Nazywa ten stan \u201enago\u015bci\u0105\u201d (2Kor 5:3), tzn. m\u00f3wi o egzystencji samej duszy. Wspomina te\u017c, \u017ce w ciele jeste\u015bmy daleko od Pana (2Kor 5:6) i chcia\u0142by on <strong>sw\u0105 dusz\u0105 opu\u015bci\u0107 cia\u0142o, aby by\u0107 z Jezusem (2Kor 5:8).<\/strong> Nasze rozumienie tego tekstu potwierdza Klemens Aleksandryjski (ur. 150), komentuj\u0105cy te wersety (\u201eKobierce\u201d IV:166,1-167,4).<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>\u015aw. Piotr ukaza\u0142 wiar\u0119 chrze\u015bcijan w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy. M\u00f3wi\u0142 on o sobie: \u201eUwa\u017cam za\u015b za s\u0142uszne pobudzi\u0107 wasz\u0105 pami\u0119\u0107, dop\u00f3ki jestem w tym namiocie [\u2018w tym ciele\u2019 NP, WP] bo wiem, \u017ce bliskie jest zwini\u0119cie mojego namiotu&#8230;\u201d 2P 1:13n. Fragment ten wskazuje, \u017ce Piotr wierzy\u0142 w to, \u017ce jego \u201e<strong>ja\u201d tylko nied\u0142ugo przebywa\u0107 b\u0119dzie w obecnym ciele. P\u00f3\u017aniej dusza opu\u015bci ten namiot cielesny (por. 3J 2).<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>Tekst Mt 27:52n. ukazuje wej\u015bcie (po zmartwychwstaniu Jezusa) zmar\u0142ych \u015bwi\u0119tych ST do Miasta \u015awi\u0119tego, kt\u00f3rym jest Jeruzalem niebieskie (tzn. niebo Hbr 12:22). M\u00f3wi te\u017c <strong>o ukazywaniu si\u0119 tych \u015bwi\u0119tych<\/strong> (Mt 27:53; por. 1Kor 15:35). Takie rozumienie tego fragmentu potwierdza \u015bw. Ignacy (\u2020107), kt\u00f3ry pisa\u0142: \u201eJak\u017ce mogliby\u015bmy \u017cy\u0107 bez Niego, skoro i prorocy b\u0119d\u0105c w duchu Jego uczniami <strong>oczekiwali Go<\/strong> jako swego Mistrza? I dlatego te\u017c Ten, kt\u00f3rego s\u0142usznie oczekiwali, przyszed\u0142szy wskrzesi\u0142 ich z martwych\u201d (\u201eDo ko\u015bcio\u0142a w Magnezji\u201d 9:2).<\/li>\n<\/ul>\n<p>Ucz\u0105, \u017ce nauka o nie\u015bmiertelno\u015bci duszy jest powt\u00f3rzeniem k\u0142amstwa szatana z raju: \u201eNa pewno nie umrzecie!\u201d Rdz 3:4.<br \/>\n<strong><u>\u00a0<\/u><\/strong><br \/>\nSzatan w tej mowie obiecywa\u0142 Ewie nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 cia\u0142a i \u017ce nie umr\u0105 (por. Rdz 3:3). Nie ma w tym fragmencie \u017cadnej obietnicy dotycz\u0105cej duszy.<\/p>\n<p><strong>Wypowiedzi Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u201eDidache\u201d (ok. 90): <\/strong>\u201eprzyjdzie Pan, a z Nim <strong>wszyscy \u015bwi\u0119ci Jego<\/strong>\u201d 16:7 (por. 1Tes 3:13, 1Kor 6:2). \u201eDzi\u0119kuj\u0119 Ci, Ojcze (&#8230;) za wiar\u0119 i <strong>za nie\u015bmiertelno\u015b\u0107<\/strong>\u201d 10:2.<\/p>\n<p><strong>Klemens Rzymski (\u2020101) <\/strong>m\u00f3wi o Piotrze: \u201e<strong>odszed\u0142 do chwa\u0142y<\/strong>, na kt\u00f3r\u0105 sobie dobrze zas\u0142u\u017cy\u0142\u201d (\u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Koryncie\u201d 5:4). O Pawle wspomina: \u201eodszed\u0142 ze \u015bwiata i <strong>zosta\u0142 przyj\u0119ty<\/strong> w miejscu \u015bwi\u0119tym, stanowi\u0105c najwspanialszy wz\u00f3r wytrwania\u201d (jw. 5:7). \u201eLecz ci, co dzi\u0119ki \u0142asce Bo\u017cej byli w mi\u0142o\u015bci doskonali <strong>mieszkaj\u0105 w siedzibie \u015bwi\u0119tych<\/strong>, kt\u00f3rzy uka\u017c\u0105 si\u0119 w godzinie przyj\u015bcia Kr\u00f3lestwa Chrystusowego\u201d (jw. 50:3). Por. Ap 18:20, 1Tes 3:13, 1Kor 6:2.<\/p>\n<p><strong>\u015aw. Ignacy (\u2020107):<\/strong> \u201e\u0141ami\u0105c jeden chleb, kt\u00f3ry jest pokarmem nie\u015bmiertelno\u015bci, lekarstwem pozwalaj\u0105cym nam nie umiera\u0107, lecz <strong>\u017cy\u0107 wiecznie<\/strong> w Jezusie Chrystusie\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Efezie\u201d 20:2); \u201eWol\u0119 umrze\u0107 by <strong>po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 z<\/strong> Chrystusem (&#8230;) Moje narodziny si\u0119 zbli\u017caj\u0105\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Rzymie\u201d 6:1); \u201eDost\u0105pili\u015bcie wtajemniczenia razem z Paw\u0142em (&#8230;) godnym by go zwa\u0107 b\u0142ogos\u0142awionym. Obym szed\u0142 po jego \u015bladach, gdy spotkam si\u0119 z Bogiem\u201d (\u201eDo Ko\u015bcio\u0142a w Efezie\u201d 12:2); por. Flp 1:21nn.<\/p>\n<p><strong>\u201eDo Diogneta\u201d (II w.):<\/strong> \u201e<strong>Dusza cho\u0107 nie\u015bmiertelna<\/strong> mieszka w namiocie \u015bmiertelnym\u201d (6:8); por. 2P 1:13, 2Kor 5:1, Mt 10:28.<br \/>\n<strong>Justyn M\u0119czennik (ur. 100)<\/strong> \u201eDialog z \u017bydem Tryfonem\u201d (5,3): \u201eDusze ludzi pobo\u017cnych w lepszym miejscu <strong>przebywaj\u0105<\/strong>, w gorszym za\u015b dusze niesprawiedliwych\u201d (por. Ap 6:9); \u201eDusze nawet <strong>po \u015bmierci czucia <\/strong>nie s\u0105 pozbawione\u201d (\u201eApologia\u201d I:18,3); \u201ekaza\u0142 jego prowadzi\u0107 na stracenie. On za\u015b powiedzia\u0142, \u017ce mu jest wdzi\u0119czny, bo pozbywa si\u0119 z\u0142ych pan\u00f3w, <strong>a idzie do Boga<\/strong>, dobrego Ojca i Kr\u00f3la\u201d (Apologia\u201d II:2,19-20); patrz te\u017c pkt 28.8.<br \/>\n<strong>\u00a0<\/strong><br \/>\n<strong>Polikarp (\u2020155)<\/strong> \u201eList do Ko\u015bcio\u0142a w Filippii\u201d: \u201eA jeste\u015bcie przecie\u017c pewni, \u017ce oni wszyscy (\u015bw. Pawe\u0142 i inni) nie biegli na pr\u00f3\u017cno, lecz istotnie w wierze i w mi\u0142o\u015bci i \u017ce <strong>s\u0105 teraz w nale\u017cnym im miejscu przy Panu<\/strong>, gdy\u017c z Nim tak\u017ce razem cierpieli\u201d (9:1); por. Rz 8:17.<\/p>\n<p><strong>\u201eM\u0119cze\u0144stwo \u015bw. Polikarpa\u201d (ok. 156):<\/strong> \u201eRazem z Aposto\u0142ami i wszystkimi sprawiedliwymi w przeogromnej rado\u015bci <strong>wielbi teraz<\/strong> Boga Ojca wszechmog\u0105cego i b\u0142ogos\u0142awi Pana naszego Jezusa Chrystusa\u201d (19:2).<br \/>\n<strong>Meliton z Sardes (ok. 160):<\/strong> \u201eOn Kr\u00f3l Niebios <strong>(&#8230;) ukaza\u0142 si\u0119 zar\u00f3wno umar\u0142ym w hadesie jak i \u015bmiertelnikom na \u015bwiecie<\/strong>\u201d (Fragment VIII b 4); por. 1P 3:18n.<\/p>\n<p><strong>\u201eM\u0119cze\u0144stwo Lucjusza\u201d (ok. 160): <\/strong>\u201ekaza\u0142 jego odprowadzi\u0107 na stracenie. On za\u015b powiedzia\u0142, \u017ce jest mu wdzi\u0119czny, bo pozbywa si\u0119 z\u0142ych pan\u00f3w, a idzie do Boga\u201d (cytowane w \u201eApologii\u201d II:2,19-20 Justyna M\u0119czennika [ur. 100]).<\/p>\n<p><strong>\u201eAkta M\u0119czennik\u00f3w\u201d (\u2020180):<\/strong> \u201eNartzalus rzek\u0142: dzi\u015b jako m\u0119czennicy b\u0119dziemy w niebie\u201d; por. Ap 6:9n., 14:13, \u0141k 23:43.<\/p>\n<p><strong>Teofil Antioche\u0144ski (\u2020182):<\/strong> \u201ePoucza nas Pismo, m\u00f3wi\u0105c: \u2018\u0179r\u00f3d\u0142o wytrysn\u0119\u0142o z ziemi i nawodni\u0142o ca\u0142\u0105 powierzchni\u0119 ziemi. Ulepi\u0142 wtedy B\u00f3g cz\u0142owieka z prochu ziemi i tchn\u0105\u0142 w jego nozdrza tchnienie \u017cycia i sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiek dusz\u0105 \u017cyj\u0105c\u0105\u2019 [Rdz 2:6n. wg LXX]. Dlatego w\u0142a\u015bnie przez wielu ludzi dusza nazywana jest <strong>nie\u015bmierteln\u0105\u201d <\/strong>(\u201eDo Autolyka\u201d II:19,4).<\/p>\n<p><strong>Ireneusz (ur. 130-140):<\/strong> \u201e[Gnostycy] mog\u0105 w tym miejscu postawi\u0107 zarzut, \u017ce jest rzecz\u0105 niemo\u017cliw\u0105, by dusze, kt\u00f3re kr\u00f3tko przedtem zacz\u0119\u0142y sw\u00f3j byt, mia\u0142y taki d\u0142ugi czas potem istnie\u0107 (&#8230;) je\u015bli maj\u0105 pocz\u0105tek w chwili rodzenia, to musz\u0105 razem z cia\u0142em umrze\u0107. (&#8230;) W tej sprawie powinni wi\u0119c przyj\u0105\u0107 do wiadomo\u015bci: (&#8230;) Trwaj\u0105 <strong>(dusze zmar\u0142ych) jednak dalej<\/strong> na d\u0142ugie wieki wed\u0142ug woli Boga Stw\u00f3rcy, kt\u00f3ry da\u0142 im pocz\u0105tek i daje im nast\u0119pnie dalsze trwanie\u201d (\u201ePrzeciw herezjom\u201d 2:34,2); \u201eCz\u0142owiek (&#8230;) jest istot\u0105 z\u0142o\u017con\u0105 z duszy i cia\u0142a\u201d (\u201eWyk\u0142ad Nauki Apostolskiej\u201d 2).<\/p>\n<p><strong>Arystydes (ok. 140):<\/strong> \u201eA je\u015bli jaki sprawiedliwy spo\u015br\u00f3d nich umrze to <strong>si\u0119 raduj\u0105 i dzi\u0119ki czyni\u0105 i modl\u0105 si\u0119 za niego i odprowadzaj\u0105<\/strong> jak wyje\u017cd\u017caj\u0105cego\u201d (\u201eApologia\u201d 15:11 wg tekstu syryjskiego).<\/p>\n<p><strong>Atenagoras (II w.):<\/strong> \u201eca\u0142a w og\u00f3le natura ludzka zbudowana jest <strong>z nie\u015bmiertelnej duszy i z cia\u0142a<\/strong>, kt\u00f3re zosta\u0142o zespolone z dusz\u0105 w akcie stworzenia\u201d (\u201eO zmartwychwstaniu umar\u0142ych\u201d 15).<\/p>\n<p><strong>Apoloniusz (II w.):<\/strong> \u201ePowinni\u015bmy wierzy\u0107 w <strong>nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy,<\/strong> oczekiwa\u0107 s\u0105du po \u015bmierci i spodziewa\u0107 si\u0119 za trudy \u017cycia cnotliwego nagrody, kt\u00f3r\u0105 B\u00f3g da przy zmartwychwstaniu&#8230;\u201d (\u201eAkta\u201d).<\/p>\n<p><strong>Klemens Aleksandryjski (ur. 150): <\/strong>\u201eZ tego wynika, \u017ce <strong>dusza jest nie\u015bmiertelna<\/strong>\u201d (\u201eKobierce\u201d V:91,1).<br \/>\n<strong>Tertulian (ur. 155):<\/strong> \u201eDusz\u0119 z tchnienia Boga powsta\u0142\u0105 okre\u015blamy jako <strong>nie\u015bmierteln\u0105<\/strong> (&#8230;) powsta\u0142\u0105 na obraz Bo\u017cy, w swej substancji prost\u0105, (&#8230;) ma ona woln\u0105 wol\u0119\u201d (\u201eO duszy\u201d).<\/p>\n<p><strong>Orygenes (ur. 185):<\/strong> \u201ePouczono nas dalej \u017ce dusza, kt\u00f3ra ma <strong>w\u0142asn\u0105 substancj\u0119 i \u017cycie, po zej\u015bciu z tego \u015bwiata zostanie wynagrodzona<\/strong> stosownie do swych zas\u0142ug (&#8230;) \u017ce przyjdzie czas zmartwychwstania umar\u0142ych, a w\u00f3wczas cia\u0142o (&#8230;) powstanie w chwale\u201d (\u201eO zasadach\u201d 1:Przedmowa,5); \u201eproblemy poznania prawdziwego Boga, stworze\u0144 \u015bwiata, nie\u015bmiertelno\u015bci duszy i przysz\u0142ego s\u0105du zostaj\u0105 rozstrzygni\u0119te przez Chrystusa\u201d (\u201eKomentarz do \u2018Pie\u015bni nad pie\u015bniami\u2019\u201d II:1).<\/p>\n<p><strong>Nowacjan (ur. 200):<\/strong> \u201eO tym bowiem i sam Pan zach\u0119caj\u0105c nas do m\u0119cze\u0144stwa i do pogardy wszelkiej ludzkiej w\u0142adzy m\u00f3wi\u0142: \u2018Nie b\u00f3jcie si\u0119 tych, kt\u00f3rzy zabijaj\u0105 cia\u0142o, duszy bowiem zabi\u0107 nie mog\u0105\u2019 [Mt 10:28]. Je\u015bli za\u015b <strong>nie\u015bmiertelna dusza nie mo\u017ce by\u0107 zabita ani zniszczona<\/strong> w kimkolwiek, chocia\u017c mo\u017ce by\u0107 zabita osoba i jedynie cia\u0142o, czy\u017c z pewno\u015bci\u0105 o wiele bardziej S\u0142owo Bo\u017ce i B\u00f3g w Chrystusie nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 w og\u00f3le zabity, aczkolwiek jedynie cia\u0142o i cz\u0142owiek zosta\u0142 zg\u0142adzony? Je\u015bli bowiem dusza w jakimkolwiek cz\u0142owieku ma t\u0119 godno\u015b\u0107 nie\u015bmiertelno\u015bci, \u017ce nie mo\u017ce zosta\u0107 zabita, o wiele bardziej posiada moc szlachectwo S\u0142owa Bo\u017cego, \u017ce nie mo\u017ce zosta\u0107 zg\u0142adzone\u201d (\u201eO Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej\u201d 25:143).<\/p>\n<p><strong>\u201eSk\u0142ad Apostolski\u201d (II w.):<\/strong> <strong>\u201eWierz\u0119 w (&#8230;) \u015awi\u0119tych obcowanie\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Patrz te\u017c \u201ePasterz\u201d Hermasa (ok. 140) \u2018Przypowie\u015b\u0107 dziewi\u0105ta\u2019 16:5-7.<\/p>\n<p>Dodatkowymi \u015bwiadectwami potwierdzaj\u0105cymi wiar\u0119 w nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 duszy u Izraelit\u00f3w i w pierwszych wiekach chrze\u015bcija\u0144stwa s\u0105 anonimowe pisma pozabiblijne <strong>(apokryfy):<\/strong> \u201eTestament Abrahama\u201d (100 r.) 4:8-12 i 14:6 (recenzja kr\u00f3tsza); \u201eKsi\u0119ga Henocha etiopska\u201d (IV w. przed Chr.) 22:3-13; \u201eIV Ksi\u0119ga Ezdrasza\u201d (100 r.) 7:78-80; \u201eApokalipsa Paw\u0142a\u201d (ok. 150-250) 14:1-7.<\/p>\n<p>W czasach apostolskich <strong>J. Flawiusz (ur. 37),<\/strong> historyk \u017cydowski, pisa\u0142, \u017ce Izraelici wierzyli w niebo dla nie\u015bmiertelnych dusz, a tak\u017ce p\u00f3\u017aniej w zmartwychwstanie cia\u0142:<br \/>\n\u201eCzy\u017c nie wiecie, \u017ce ludzie, kt\u00f3rzy schodz\u0105 ze \u015bwiata zgodnie z prawem natury i oddaj\u0105 d\u0142ug otrzymany od Boga, kiedy dawca pragnie go odebra\u0107, osi\u0105gaj\u0105 chwa\u0142\u0119 wieczn\u0105, domy i rodziny ich maj\u0105 bezpieczne trwanie, <u>dusze za\u015b pozostaj\u0105 czyste i pos\u0142uszne i otrzymuj\u0105 naj\u015bwi\u0119tsze miejsce w niebie, sk\u0105d po up\u0142ywie wiek\u00f3w zn\u00f3w wst\u0119puj\u0105 w nieskazitelne cia\u0142a<\/u>? Natomiast dla dusz tych, co w szale\u0144stwie r\u0119ce przeciw samym sobie obracaj\u0105, przeznaczone jest <em>szczeg\u00f3lnie ciemne miejsce w Hadesie<\/em>, a B\u00f3g, ich ojciec, karze tak\u017ce potomnych za grzechy przodk\u00f3w\u201d (J. Flawiusz, \u201eWojna \u017cydowska\u201d, Ksi\u0119ga trzecia VIII, 5, wersety 374, 375).<\/p>\n<p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 Prawos\u0142awny, dla wykazania egzystencji zmar\u0142ych, stosuje te\u017c poni\u017csze fragmenty biblijne (patrz <em>Prawos\u0142awie a Protestantyzm<\/em> Archim. A. Jurasow, 2009 s. 121-122):<br \/>\n\u201ePowiedzia\u0142a Noemi do swej synowej: \u00bbNiech b\u0119dzie on b\u0142ogos\u0142awiony przez Pana, kt\u00f3ry nie przestaje czyni\u0107 dobrze <u>\u017cywym i umar\u0142ym<\/u>!\u00ab\u201d (Rt 2:20);<br \/>\n\u201ePanie wszechw\u0142adny, Bo\u017ce Izraela, <u>wys\u0142uchaj modlitwy umar\u0142ych<\/u> Izraela i syn\u00f3w tych, kt\u00f3rzy grzeszyli wobec Ciebie, kt\u00f3rzy nie s\u0142uchali g\u0142osu Pana, Boga swego. St\u0105d przylgn\u0119\u0142y do nas te nieszcz\u0119\u015bcia\u201d (Ba 3:4).<\/p>\n<p>Na podstawie &#8222;W obronie wiary&#8221; W\u0142odzimierza Bednarskiego opracowa\u0142:<br \/>\n<b>Kamil Beniuk <\/b><\/p>\n<div>M\u0105\u017c Kasi i tata Oli i Piotra, mgr teologii UKSW, katecheta.<\/div>\n<div>Pasjonat apologetyki (<a href=\"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\" rev=\"en_rl_none\">http:\/\/www.apologetyka.org<\/a>). Fanboy duchowo\u015bci \u015bw. Weroniki Giulliani (<a href=\"http:\/\/www.weronika.net\/\" rev=\"en_rl_none\"><u>http:\/\/www.weronika.net)<\/u><\/a>.<\/div>\n<div>Tak\u017ce Gamer (RPG, FTP, RTS), Cybersecurity (WordPress, Android, Windows),<\/div>\n<div>tekst, muzyka i produkcja pie\u015bni religijnej, Rysunek (o\u0142\u00f3wek, akwarela), Ikonografia.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Materia\u0142y teologiczne:<\/div>\n<div><b>YouTube &#8222;Ja tylko pytam&#8221;:<\/b> <a href=\"http:\/\/www.youtube.com\/@jatylkopytam\" rev=\"en_rl_none\">http:\/\/www.youtube.com\/@jatylkopytam<\/a><\/div>\n<div><b>Grupa FB<\/b>: <a href=\"http:\/\/www.facebook.com\/groups\/jatylkopytam\/\" rev=\"en_rl_none\">http:\/\/www.facebook.com\/groups\/jatylkopytam\/<\/a><\/div>\n<div><b>Duchowo\u015b\u0107<\/b>: <a href=\"http:\/\/www.weronika.net\" rev=\"en_rl_none\">http:\/\/www.weronika.net<\/a><\/div>\n<div>Je\u015bli ci si\u0119 podoba, to postaw mi kaw\u0119: <a href=\"https:\/\/buycoffee.to\/beniuk\" rev=\"en_rl_none\">https:\/\/buycoffee.to\/beniuk<\/a><\/div>\n<div>Dzi\u0119ki.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8222;Ja tylko pytam&#8221; jest grup\u0105 po\u015bwi\u0119conym wzmacnianiu i usystematyzowaniu my\u015bli katolickiej,<\/div>\n<div>promowaniu i obronie katolickiej Ewangelii, doktryny i teologii.<\/div>\n<div>Analiza ateizmu, charyzmatyzmu, tradycjonalizmu i dobroludzizmu.<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Niekt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce cz\u0142owiek po \u015bmierci zostaje pozbawiony \u015bwiadomo\u015bci i nie egzystuje. M\u00f3wi\u0105 np.: \u201eDoktryna o nie\u015bmiertelno\u015bci duszy nie pochodzi z Biblii, lecz od Szatana i jego demon\u00f3w\u201d. Twierdz\u0105, \u017ce ludzkiego \u201eDucha, czyli si\u0142\u0119 \u017cyciow\u0105, mo\u017cna przyr\u00f3wna\u0107 do pr\u0105du elektrycznego&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[992,1053],"tags":[286,287,828],"class_list":["post-1362","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-biblistyka-egzegeza-biblijna-dusza-niesmietelna","category-swiadkowie-jehowy","tag-dusza","tag-dusza-niesmiertelna","tag-swiadkowie-jehowy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1362","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1362"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1362\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4230,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1362\/revisions\/4230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1362"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1362"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beniuk.gr5.pl\/apologetyka2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1362"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}